comintour.net
stroidom-shop.ru
obystroy.com
Items filtered by date: Կիրակի, 04 Օգոստոսի 2019 http://artsakhtert.com Sun, 18 Aug 2019 10:22:04 +0000 Joomla! - Open Source Content Management hy-am "ГРЭММИ"-ի թանգարանը դրամաշնորհ կհատկացնի հայկական ձայնագրությունների թվայնացման համար http://artsakhtert.com/arm/index.php/culture-and-education/item/27247-2019-08-05-22-08-30 http://artsakhtert.com/arm/index.php/culture-and-education/item/27247-2019-08-05-22-08-30
Լոս Ան­ջե­լե­սում գտն­վող…


Ֆրեզ­նո­յի հա­մալ­սա­րա­նի հա­յա­գի­տու­թյան կենտ­րո­նին կհատ­կաց­վի հինգ հա­զար դո­լա­րի չա­փով դրա­մաշ­նորհ՝ հայ­կա­կան ե­րաժշ­տա­կան ե­զա­կի ստեղ­ծա­գոր­ծու­թյուն­նե­րի ձայ­նագ­րու­թյուն­նե­րի թվայ­նաց­ման հա­մար։

ՙԱյս նա­խա­գի­ծը կենտ­րո­նա­ցած է լի­նե­լու Ա­մե­րի­կա­յում հայ­կա­կան սփյուռ­քի՝ գրե­թե 1500 ձայ­նագ­րու­թյան գույ­քագր­ման եւ կա­տա­լո­գա­վոր­ման վրա։ Տե­ղի ձայ­նագ­րու­թյուն­նե­րը հիմ­նա­վո­րում են հա­յե­րի վաղ պատ­մու­թյու­նը Միա­ցյալ Նա­հանգ­նե­րում։ Հա­վա­քա­ծուն ներ­կա­յաց­նում է ե­րա­ժիշտ­նե­րի ձայ­ներ, ո­րոնց սո­ցիա­լա­կան, տն­տե­սա­կան եւ քա­ղա­քա­կան կար­գա­վի­ճա­կը նրանց հար­կադ­րել է լքել հայ­րե­նի­քը՚,- նշ­ված է թան­գա­րա­նի կայ­քում:

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Մշակույթ և կրթություն Mon, 05 Aug 2019 22:05:24 +0000
ԱՆ­ՏԵ­ՍԱ­ՆԵ­ԼԻ ԿԱՊ. ՄՅԱՆ­ՄԱ­ՅԻ ՀԱ­ՅԵ­ՐԸ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/27246-2019-08-05-22-04-03 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/27246-2019-08-05-22-04-03 ԱՆ­ՏԵ­ՍԱ­ՆԵ­ԼԻ ԿԱՊ. ՄՅԱՆ­ՄԱ­ՅԻ ՀԱ­ՅԵ­ՐԸ
Ա­մե­րի­կա­ցի լրագ­րող Ջա­րեդ…

 

Յան­գո­նի (Մյան­մա­յի ա­մե­նա­խո­շոր քա­ղա­քը) եր­բեմ­նի ծաղ­կուն հայ հա­մայն­քը տաս­նա­մյակ­նե­րի հետ սա­կա­վա­մարդ է դար­ձել, այ­դու­հան­դերձ նրա պատ­մու­թյու­նը, ժա­ռան­գու­թյունն ու ինք­նու­թյու­նը նշա­նա­կա­լի հե­տա­գիծ են թո­ղել:
Հայ­կա­կան Սբ Հով­հան­նես Մկր­տիչ ե­կե­ղե­ցին Յան­գո­նի հնա­գույն քրիս­տո­նեա­կան տա­ճարն է, թեև հա­վա­տա­ցյալ­նե­րի թիվն այս­տեղ մեծ չէ:

Պա­տա­րա­գից հե­տո, մինչ կա­վարտ­վեր տե­ղա­տա­րափ անձրևը, տե­ղա­վոր­վե­ցինք Բո Աունգ Կյաու կենտ­րո­նա­կան փո­ղո­ցի վրա գտն­վող 150-ա­մյա ե­կե­ղե­ցու ծած­կի տակ: Պա­տա­րա­գը մա­տուց­վեց շա­բաթ օ­րը, քա­նի որ Կալ­կա­թա­յի հայ­կա­կան ե­կե­ղե­ցին, ո­րը եր­կու շա­բա­թը մեկ է քա­հա­նա ու­ղար­կում Յան­գոն, այդ կի­րա­կի չկա­րո­ղա­ցավ սպա­սա­վոր ու­ղար­կել:
ՙՍո­վո­րա­բար պա­տա­րա­գին ա­վե­լի շատ ենք լի­նում: Բայց` ոչ տա­սից ա­վել, բա­ցա­ռու­թյամբ Զատ­կի կամ այլ տա­ղա­վար տո­նե­րի՚,- պատ­մում է Ռեյ­չել Մի­նա­սը` ե­կե­ղե­ցու երգ­չախմ­բի միակ երգ­չու­հին: Ռեյ­չելն ու նրա հայ­րը` Ռի­չար­դը, ով քա­հա­նա­յին օգ­նում է ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րի ժա­մա­նակ, ծն­վել ու մե­ծա­ցել են Մյան­մա­յում: Նախ­կի­նում Ռի­չարդն ապ­րում էր Ռու­սաս­տա­նում, իսկ քա­հա­նան ծնն­դով Հա­յաս­տա­նից է: Ու թեև հա­վաք­ված­նե­րից բո­լո­րը տար­բեր եր­կր­նե­րում են ծն­վել, նրանց միա­վո­րում է դա­րե­րով ձևա­վոր­ված ինք­նու­թյու­նը, նույն այն ինք­նու­թյու­նը, ո­րը նախ­կի­նի պես միա­բա­նում է Մյան­մա­յի փոք­րիկ հայ հա­մայն­քը: Ան­գամ ե­թե նրան­ցից ոչ բո­լորն են մաս­նակ­ցում ե­կե­ղե­ցու ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րին: 

ՙՄենք մի ըն­տա­նիք ենք: Ես գի­տեմ, որ նա հայ է, մյու­սը հայ է, ես ինքս հայ եմ… Ուր էլ գնաս, երկ­րագն­դի ցան­կա­ցած կե­տում գո­նե մի հայ կգտ­նես՚,- պատ­մում է քա­հա­նա Արծ­րուն Մի­քա­յե­լյա­նը:
Մի ժա­մա­նակ հա­յե­րը Մյան­մա­յում վա­ճա­ռա­կան­նե­րի ու դի­վա­նա­գետ­նե­րի բազ­մա­մարդ հա­մայնք էին կազ­մում, որն այժմ վե­րած­վել է մինչև մի քա­նի հա­րյուր ան­դա­մից բաղ­կա­ցած փոքր միու­թյան: Չնա­յած դրան նրանք շա­րու­նա­կում են սո­վո­րել հա­յե­րեն (ան­գամ ե­թե դա միայն պա­տա­րագն ու շա­րա­կան­նե­րը հաս­կա­նա­լու հա­մար է), պահ­պա­նել ա­վան­դույթ­նե­րը, (թե­կուզ նշում են բիր­մա­կան Նոր տա­րին` Տին­ջա­նը, և քրիս­տո­նեա­կան Սբ Ծնուն­դը) և պահ­պա­նել ե­կե­ղե­ցին (թեև շա­տե­րը բուդ­դա­յա­կա­նու­թյուն են ըն­դու­նել):

Աշ­խար­հի շատ եր­կր­նե­րում հայ­կա­կան սփյուռ­քի ձևա­վո­րու­մը կապ­ված է Ա­ռա­ջին հա­մաշ­խար­հա­յին պա­տե­րազ­մի շր­ջա­նում հա­յոց ցե­ղաս­պա­նու­թյան հետ: Սա­կայն Մյան­մա­յում հա­յե­րի ներ­կա­յու­թյու­նը հայտ­նի է դեռևս XVII դա­րից, երբ Պարս­կաս­տա­նի կենտ­րո­նա­կան մա­սից հա­յե­րը ՙմե­տաք­սի ճա­նա­պար­հով՚ տե­ղա­փոխ­վե­ցին Հա­րա­վարևե­լյան Ա­սիա:
Աշ­խա­տա­սեր, դի­վա­նա­գի­տա­կան ու լեզ­վա­կան հմ­տու­թյուն­նե­րով օժտ­ված հա­յե­րը խոր­հր­դա­կան­ներ էին Մյան­մա­յի` պատ­մա­կան տե­սան­կյու­նից կարևոր քա­ղաք­նե­րի` Ա­վա­յի ու Ման­դա­լա­յի կա­ռա­վա­րիչ­նե­րի պա­լատ­նե­րում: Ա­վե­լի ուշ` բրի­տա­նա­կան գա­ղու­թա­յին վար­չա­կար­գի օ­րոք, հա­յերն աշ­խա­տում էին որ­պես թարգ­մա­նիչ­ներ ու տար­բեր պաշ­տո­նյա­ներ, Օստ-Հնդ­կա­կան ըն­կե­րու­թյան առևտրի գոր­ծըն­կեր­ներ: Իր ծաղ­կուն շր­ջա­նում տա­րա­ծաշր­ջա­նի (Հնդ­կաս­տան, Բիր­մա, Ին­դո­նե­զիա) հայ հա­մայն­քի թի­վը հաս­նում էր 1300-ի:
Ռեյ­չե­լը տե­ղյակ է աշ­խար­հով սփռ­ված իր ազ­գա­կից­նե­րի պատ­մու­թյա­նը: Դեռևս դպ­րո­ցա­կան տա­րի­նե­րին ըն­կեր­նե­րին պատ­մում էր, թե ինչ շի­նու­թյուն­ներ են կա­ռու­ցել իր հայ­րե­նա­կից­նե­րը` Strand հյու­րա­նո­ցը Յան­գո­նում` կա­ռուց­ված հայտ­նի Սար­գիս եղ­բայր­նե­րի կող­մից, հայ­կա­կան Բալ­թա­զար ըն­տա­նի­քի կա­ռու­ցած Balthazar գրա­սե­նյա­կը, որն ա­մե­նա­գե­ղե­ցիկն է Յան­գո­նում: Բայց այդ ա­մենն ըն­կեր­նե­րին ա­ռանձ­նա­պես չէր հե­տաք­րք­րում:

ՙԴպ­րո­ցում դրան տա­րա­կու­սան­քով էին մո­տե­նում, քա­նի որ մեր հա­վատն ու­րիշ է, և նրանք չգի­տեին` որ­տեղ է Հա­յաս­տա­նը: Այս­տեղ մե­ծա­նա­լը դժ­վար էր, քա­նի որ բիր­մա­ցի­նե­րի մեծ մա­սը մեզ ըն­դու­նում էր որ­պես օ­տա­րերկ­րա­ցի` հն­դիկ կամ մահ­մե­դա­կան եր­կր­նե­րից ե­կած՚,- պատ­մում է Ռեյ­չե­լը: Նա ի­րեն օ­տա­րերկ­րա­ցի չի հա­մա­րում: Բայցևայն­պես, թեև նա խո­սում է Բիր­մա­յի լեզ­վով ու ար­տաք­նա­պես տե­ղաբ­նակ­նե­րից քիչ է տար­բեր­վում, լրի­վու­թյամբ տե­ղա­ցի չի զգում ի­րեն:

Մի ժա­մա­նակ հա­յե­րը հայտ­նի էին նաև Մյան­մա­յի սահ­ման­նե­րից դուրս:
Ռեյ­չե­լի հե­ռա­վոր ազ­գա­կան Շար­ման Մի­նա­սը ծն­վել և մե­ծա­ցել է Կա­նա­դա­յում, բայց նրա հայ­րը մե­ծա­ցել էր գա­ղու­թա­յին Ռան­գու­նում (Ժա­մա­նա­կա­կից Յան­գոն): Երբ հոր ա­ռող­ջու­թյու­նը վա­տա­ցավ, Շար­մա­նը խնդ­րեց նրան որ­քան հնա­րա­վոր է ման­րա­մասն պատ­մել Մյան­մա­յում ան­ցած նրա ման­կու­թյան մա­սին: Այս հե­տաք­րք­րու­թյունն էլ բե­րեց նրան նախ­կի­նում ան­հայտ բա­րե­կամ­նե­րի մոտ:

ՙԵս ցնց­ված էի, երբ ի­մա­ցա իմ բիր­մա­կան ծագ­ման մա­սին՚,- պատ­մում է Շար­մա­նը:
Ինձ հատ­կա­պես գրա­վեց Մկր­տիչ Ջ. Մի­նե­սի (Մի­նաս ազ­գան­վան տար­բե­րակ) պատ­մու­թյու­նը, ով Պե­գու­յում (ժա­մա­նա­կա­կից Բա­գո) հար­կա­հա­վաք էր աշ­խա­տում Մին­դոն թա­գա­վո­րի կա­ռա­վար­ման տա­րի­նե­րին (1853-1878): Նա ա­զատ տի­րա­պե­տում էր և՜ հա­սա­րակ ժո­ղովր­դի խո­սակ­ցա­կա­նին, և՜ պա­լա­տա­կան լեզ­վին, Մին­դո­նի օ­րոք նա դար­ձավ կա­լաուն` ար­տա­քին գոր­ծե­րի նա­խա­րա­րի նման պաշ­տո­նյա: Տես­նե­լով Մկրտ­չի լու­սան­կա­րը, Շար­մա­նը միան­գա­մից նկա­տեց հոր հետ ու­նե­ցած նրա նմա­նու­թյու­նը:

Այս կինն ա­ռա­ջին ան­գամ այ­ցե­լել է Յան­գոն 2014թ., ման­րակր­կիտ ու­սում­նա­սի­րե­լով քա­ղա­քը, ան­ցել է փո­ղոց­նե­րով ու պար­տեզ­նե­րով` նախ­նի­նե­րի ու բա­րե­կամ­նե­րի տնե­րը գտ­նե­լու հույ­սով: Տանխ­լի­նում նա տե­սավ ՙպոր­տու­գա­լա­կան՚ ե­կե­ղե­ցու ա­վե­րակ­նե­րը, ո­րը, ինչ­պես հայտ­նի է, կա­ռուց­վել է հայ քա­հա­նա Նի­կո­լայ դե Ա­ղի­լա­րի կող­մից:
Երբ Շար­մա­նը մտավ Հով­հան­նես Մկր­տիչ ե­կե­ղե­ցին, տե­սավ, որ հայ­կա­կան կյան­քի վեր­ջին օ­ջախ­նե­րից մե­կը մա­րում է այս­տեղ: Շար­մա­նը` Ռեյ­չե­լի ու մյուս հա­յե­րի հետ, ջան­քեր ձեռ­նար­կեց, որ­պես­զի տա­ճա­րի վե­րահս­կո­ղու­թյունն անց­նի Հայ Ա­ռա­քե­լա­կան ե­կե­ղե­ցուն: Այդ ջան­քե­րը հա­ջո­ղու­թյամբ պսակ­վե­ցին, իսկ 2014թ. հոկ­տեմ­բե­րին Յան­գոն այ­ցե­լեց Ա­մե­նայն հա­յոց կա­թո­ղի­կոս Գա­րե­գին Երկ­րոր­դը:

Ե­լույթ ու­նե­նա­լով հա­յե­րի բազ­մա­մարդ ամ­բո­խի ու լրագ­րող­նե­րի ա­ռաջ, կա­թո­ղի­կո­սը հաս­տա­տեց հայ­րե­նի­քից հե­ռու գտն­վող տա­ճար­նե­րի հա­մար հոգ տա­նե­լու Հայ Ա­ռա­քե­լա­կան ե­կե­ղե­ցու պատ­րաս­տա­կա­մու­թյու­նը. ՙՄենք այս­տեղ ենք, որ սա­տա­րենք ազ­գա­յին ա­վան­դույթ­նե­րը պահ­պա­նե­լու` տե­ղի հա­յե­րի ձգ­տու­մը: Մենք ցան­կա­նում ենք ոչ միայն պահ­պա­նել ե­կե­ղե­ցին, այլև ամ­րապն­դել Յան­գո­նի հայ­կա­կան ժա­ռան­գու­թյու­նը՚:

Հա­կա­ռակ այ­ցե­լու­նե­րի փոքր թվին, ե­կե­ղե­ցին շա­րու­նա­կում է մնալ հայ­կա­կան ժա­ռան­գու­թյան կարևոր պատ­վարն ու Յան­գո­նի բո­լոր հա­յե­րի հան­դիպ­ման վայ­րը` ան­կախ նրա­նից` նրանք Մյան­մա­յում են ծն­վել, թե նրա սահ­ման­նե­րից դուրս: Նրան­ցից է նաև Վա­դիմ Զա­քա­րյա­նը` Ռու­սաս­տա­նից, ով պար­տա­դիր մաս­նակ­ցում է ե­կե­ղե­ցու ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րին:
ՙԵրբ նոր էի տե­ղա­փոխ­վել այս­տեղ, կանգ ա­ռա տա­ճա­րից ոչ հե­ռու գտն­վող հյու­րա­նո­ցում: Ես պար­զա­պես ման էի գա­լիս այս փո­ղո­ցով, երբ տե­սա ՙՅան­գո­նի հայ­կա­կան ե­կե­ղե­ցի՚ ցու­ցա­նա­կը: Պար­զա­պես ցնց­ված էի՚,- հի­շում է Վա­դի­մը: Այն միտ­քը, որ հե­ռա­վոր Մյան­մա­յում նույն­պես հա­յեր կան, հան­գս­տաց­նում էր նրան:

Վա­դի­մը ծն­վել է Ուզ­բեկս­տա­նում, մե­ծա­ցել Ռու­սաս­տա­նում, բայց չնա­յած այդ հան­գա­ման­քին, ինչ­պես և Ռեյ­չե­լը, ի­րեն հայ էր հա­մա­րում: Նա ա­մուր կապ էր զգում Մյան­մա­յի հա­յե­րի հետ, թե­պետ և նրանք միևնույն լեզ­վով չէին խո­սում:
Ռեյ­չելն ա­սում է, որ իր հա­մար հայ հա­մայն­քի ի­րա­կան ար­ժե­քը չի չափ­վում ո՜չ ե­կե­ղե­ցու չա­փե­րով, ո՜չ տե­սար­ժան վայ­րե­րի քա­նա­կով, ո՜չ այս­տեղ մնա­ցած հայ ըն­տա­նիք­նե­րի թվով: Իս­կա­կան ար­ժե­քը ան­տե­սա­նե­լի կապն է, որ միա­վո­րում է հա­յե­րին, որ­տեղ էլ նրանք գտն­վե­լու լի­նեն` Յան­գո­նում, Ռու­սաս­տա­նում, Կա­նա­դա­յում թե պատ­մա­կան հայ­րե­նիք Հա­յաս­տա­նում:

Անգ­լե­րե­նից թարգ­մա­նու­թյու­նը`
Ա­նա­հիտ Բաղ­դա­սա­րյա­նի
աղ­բյու­րը` frontiermyanmar.net

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Mon, 05 Aug 2019 21:58:09 +0000
ԻՆՉ­ՊԵՍ ՈՒ­ԶԵ­ՑԻ ՛՛ՍՊԱՆԵԼ՛՛ ՀԵՅ­ԴԱՐ Ա­ԼԻԵ­ՎԻՆ http://artsakhtert.com/arm/index.php/culture-and-education/item/27244-2019-08-05-21-48-20 http://artsakhtert.com/arm/index.php/culture-and-education/item/27244-2019-08-05-21-48-20 ԻՆՉ­ՊԵՍ ՈՒ­ԶԵ­ՑԻ ՛՛ՍՊԱՆԵԼ՛՛  ՀԵՅ­ԴԱՐ Ա­ԼԻԵ­ՎԻՆ
Սվետլանա Խաչատրյան

 

Կան մար­դիկ, որ հե­տաքր­քիր հու­շեր ու­նեն ման­կու­թյու­նից: Նրանց ու­ղե­ղը գրան­ցել է ա­մեն ինչ, և Ժա­մա­նա­կի ըն­թաց­քում հա­ճե­լի զրու­ցակ­ցի շնոր­հիվ դրանք դառ­նում են հե­տաքր­քիր պատ­մու­թյուն­ներ, ո­րոնք մի նոր շտ­րիխ են ա­վե­լաց­նում ժա­մա­նա­կաշր­ջա­նի պատ­մու­թյա­նը, դեպ­քե­րին ու դեմ­քե­րին:
Վեր­ջերս հան­դի­պե­ցի 75-ա­մյա Ժան­ե­տա Սա­ֆա­րյա­նի հետ: Նրա հոր` ստա­լի­նյան բռ­նաճն­շում­նե­րի զոհ դար­ձած ար­ցախ­ցի մտա­վո­րա­կան Ա­ղա­սի Սա­ֆա­րյա­նի կյան­քի ու գոր­ծու­նեու­թյան մա­սին տպագր­վել է ՙԱԱ՚-ի նա­խորդ հա­մար­նե­րից մե­կում: Հա­րա­կից թե­մա­նե­րի շուրջ նրա զրույց­նե­րը նույն­պես հե­տաքր­քիր էին, և ես ո­րո­շե­ցի դրանք ըն­թեր­ցո­ղին հանձ­նել ՙՉհո­րին­ված պատ­մու­թյուն­ներ՚ խո­րագ­րի ներ­քո` մտադ­րու­թյուն ու­նե­նա­լով դրանք շա­րու­նա­կել այլ մարդ­կան­ցից լսած հե­տաքր­քիր զրույց­նե­րով:

1960-ա­կան­նե­րի վեր­ջե­րին Ադր­բե­ջա­նի Կենտ­կո­մի ա­ռա­ջին քար­տու­ղար Հեյ­դար Ա­լիևը ե­կավ Ստե­փա­նա­կերտ և այ­ցե­լեց է­լեկտ­րա­տեխ­նի­կա­կան գոր­ծա­րան, ո­րի տնօ­րենն էր եր­ջան­կա­հի­շա­տակ Ալ­բերտ Սեյ­րա­նյա­նը: Ես աշ­խա­տում էի որ­պես մե­քե­նագ­րու­հի-քար­տու­ղա­րու­հի: Ալ­բերտ Սեյ­րա­նյա­նը ճա­նա­չում էր հորս և ո­մանց մոտ ինձ մատ­նա­ցույց ա­նե­լով ա­սում էր` Ա­ղա­սի Սա­ֆա­րյա­նի աղ­ջիկն է, ի՛նչ մարդ էր, գլու­խը կե­րան: Ա. Սեյ­րա­նյա­նը հայ­րե­նա­սեր մարդ էր, նա ԼՂԻՄ-ը Հա­յաս­տա­նի հետ վե­րա­միա­վո­րե­լու հա­մար ԽՄԿԿ Կենտ­կո­մին հղած հայտ­նի ՙ13-ի նա­մա­կի՚ ստո­րագ­րող­նե­րից էր: Շնոր­հիվ նրա մաս­նա­գի­տա­կան և կազ­մա­կեր­պա­կան լա­վա­գույն ո­րակ­նե­րի` գոր­ծա­րա­նի ար­տադ­րան­քը մեծ համ­բավ ու­ներ ԽՍՀՄ-ում և նրա սահ­ման­նե­րից դուրս: Ար­տադ­րանքն ար­տա­հան­վում էր Հա­րավս­լա­վիա, Բուլ­ղա­րիա, Սի­րիա և այլ եր­կր­ներ: Հայ­րե­նա­սեր և մեծ տն­տես­վար տնօ­րե­նի ջան­քե­րով գոր­ծա­րա­նը միու­թե­նա­կան են­թա­կա­յու­թյուն ու­ներ. շր­ջան­ցե­լով Բաք­վին` միան­գա­մից են­թարկ­վում էր Մոսկ­վա­յին, ին­չը դուր չէր գա­լիս Ադր­բե­ջա­նի ղե­կա­վա­րու­թյա­նը: Սեյ­րա­նյա­նը ԽՍՀՄ է­լեկտ­րա­տեխ­նի­կա­կան ար­դյու­նա­բե­րու­թյան նա­խա­րա­րին հա­մո­զել էր, որ ե­թե Բուլ­ղա­րիան հումքն ան­մի­ջա­պես Ստե­փա­նա­կերտ է ու­ղար­կում, ին­չու պետք է պատ­րաս­տի ջա­հե­րը ՙփպՐպջ ըՈՍց՚ ա­ռաք­վեն Բուլ­ղա­րիա:
Ա­լիևի հետ հան­դի­պու­մը կա­յա­ցավ գոր­ծա­րա­նի բա­կում (այդ­պես էր նա կա­մե­ցել): Ըստ երևույ­թին, նա ու­զում էր աշ­խա­տող­նե­րից ի­մա­նալ, թե ինչ դժ­գո­հու­թյուն­ներ ու­նեն: Ալ­բերտ Սեյ­րա­նյանն ինձ ա­սաց. ՙԺան­նա, դու այս­տեղ նս­տիր, հե­ռա­խո­սա­զան­գե­րին պա­տաս­խա­նիր, կա­րող է նա­խա­րա­րը զան­գի՚: Սեյ­րա­նյա­նը միշտ ա­սում էր, որ ես նրա աջ ձեռքն եմ: Նա ինձ այն­քան էր վս­տա­հում, որ իր բա­ցա­կա­յու­թյան ժա­մա­նակ, երբ տար­բեր տե­ղե­րից զան­գում էին, թե ինչ հումք ու­ղար­կեն, ես պա­տաս­խա­նում էի ո­րից` ինչ­քան, և երբ Սեյ­րա­նյա­նը գա­լիս էր, զե­կու­ցում էի, թե ում ինչ պա­տաս­խան եմ տվել: Ա­սում էր` ա­մեն ինչ ճիշտ ես ա­րել:Բո­լորն ի­ջան ներքև, միայն ես մնա­ցի: Բայց ինձ էլ էր հե­տաքր­քիր, թե ինչ են խո­սում այն­տեղ: Մտա  ար­խի­վի սե­նյակ, բարձ­րա­ցա, որ պա­տու­հա­նի օ­դանց­քը բա­ցեմ: Բայց այն մինչ այդ պոկ­ված էր, և հենց ձեռք տվի` փեղ­կը ցած ըն­կավ` Ա­լիևի ու­սին քս­վե­լով: Թիկ­նա­պահ­ներն ա­րա­գո­րեն ատր­ճա­նակ­ներն ուղ­ղե­ցին իմ կող­մը, սա­կայն  Սեյ­րա­նյա­նը կար­գա­վո­րո­ղի պես ձեռ­քերն ան­մի­ջա­պես բարձ­րաց­րեց ու օ­դում թա­փա­հա­րե­լով` ռու­սե­րեն լեզ­վով ա­ղա­ղա­կեց ՙծպՑ, վպՑ, ֆՑՏ ՎՏÿ րպՍՐպ­ՑՈՐ­ՔՈ՚:   Սեյ­րա­նյա­նը մարմ­նեղ մարդ էր, պատ­կե­րաց­րեք, թե ինչ զա­վեշ­տա­լի  ի­րա­վի­ճակ էր ստեղծ­վել: Ա­լիևն ու­սը մաք­րե­լով` հան­գիստ  հարց­րեց, թե ինչ է պա­տա­հել: Սեյ­րա­նյա­նը կրկ­նեց, որ դա իր քար­տու­ղա­րու­հին էր:

- Իսկ նա ի՞նչ է ա­նում այն­տեղ: Կան­չեք, թող գա,- հրա­հան­գեց Ա­լիևը:
Ես ի­ջա բակ և, կար­ծես ո­չինչ չէր ե­ղել, ա­սա­ցի` ՙЗдравствуйте՚:
Ա­լիևը խո­րա­մանկ ժպ­տա­լով` հարց­րեց.
- Здравствуйте, Здравствуйте,это ты хотела меня убить?
-нет, ни хотела, я не убийца.
-а что ты делала там?
Ա­սա­ցի, որ ու­զում էի տես­նել` ինչ է կա­տար­վում ներքևում:

Հարց­րեց, թե ես ինչ խն­դիր ու­նեմ: Մինչ այդ աշ­խա­տող­նե­րին հարց­րել էր նրանց հու­զող խն­դիր­նե­րի մա­սին: Կա­նան­ցից ո­մանք բո­ղո­քել էին, թե ին­չու գոր­ծա­րա­նի խա­նու­թը եր­շիկ և ձու չի ստա­նում, կամ էլ` ին­չու ավ­տո­բուս­նե­րի քա­նա­կը քիչ է, ո­րի պատ­ճա­ռով ի­րենք հա­ճախ ոտ­քով են գա­լիս աշ­խա­տան­քի` ան­տա­ռի մի­ջով և այլն:
Ես հարց­րի, թե ին­չո՞ւ է կար­գադ­րել քան­դել Շու­շիի հայ­կա­կան կի­սա­վեր տնե­րը, չէ՞ որ դրանք սե­փա­կա­նու­թյուն են, իսկ ու­րի­շի սե­փա­կա­նու­թյա­նը ոչ ոք ի­րա­վունք չու­նի ձեռք տալ:
Ա­լիևը զար­մա­ցած ա­սաց.
- Մինչև 1965 թվա­կա­նը մենք պա­հել ենք այդ տնե­րը, որ­պես­զի հա­յե­րը վե­րա­դառ­նան, սա­կայն ե­կող չի ե­ղել, և Կենտ­կո­մը ո­րո­շել է քան­դել դրանք` տե­ղը նոր շեն­քեր կա­ռու­ցե­լու նպա­տա­կով, մա­նա­վանդ, որ Շու­շիում բնա­կա­րա­նա­յին խն­դիր կա:

Շատ դի­վա­նա­գի­տո­րեն պա­տաս­խա­նեց, և դեռ հա­յե­րին էլ մե­ղադ­րեց, որ չեն վե­րա­դառ­նում ապ­րե­լու ի­րենց տնե­րում: Հե­տո շուռ ե­կավ, Սեյ­րա­նյա­նին ա­սաց` հի­մա հաս­կա­ցա, թե ին­չու չեք են­թարկ­վում Ադր­բե­ջա­նին: Իսկ ինձ էլ թե` գե­ղե­ցիկ աղ­ջիկ ես, մտա­ծիր ա­պա­գա­յիդ մա­սին. ա­մուս­նա­ցիր, ըն­տա­նիք կազ­միր, քո ին­չի՞ն է պետք քա­ղա­քա­կա­նու­թյու­նը: Քա­ղա­քա­կա­նու­թյու­նը կեղ­տոտ բան է:
Ես նրան պա­տաս­խա­նե­ցի, որ գե­ղե­ցիկ հա­սա­րա­կու­թյու­նում եմ ու­զում ապ­րել, որ իմ ե­րե­խա­ներն էլ գե­ղե­ցիկ ապ­րեն:
-Կլի­նի գե­ղե­ցիկ հա­սա­րա­կու­թյուն, ես ձեզ խոս­տա­նում եմ,- դար­ձյալ դի­վա­նա­գի­տո­րեն ժպ­տա­լով` խոս­տա­ցավ Ա­լիևը:
Ի­հար­կե, տե­սանք, թե նա ինչ­պի­սի ՙգե­ղե­ցիկ հա­սա­րա­կու­թյուն՚ կա­ռու­ցեց. Նա­խիջևա­նում ար­դեն ՙկա­ռու­ցել՚ էին, Շու­շիում գոր­ծըն­թացն ա­վարտ­վե­լու վրա էր, հեր­թը Ստե­փա­նա­կեր­տինն էր…
Այդ ՙպատ­մա­կան՚ հան­դի­պու­մից հե­տո գոր­ծա­րա­նում եր­կար ժա­մա­նակ ծի­ծա­ղե­լով պատ­մում էին, թե ես ոնց եմ ՙփոր­ձել Ա­լիևի վեր­ջը տալ՚…

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Մշակույթ և կրթություն Mon, 05 Aug 2019 21:39:47 +0000
ԱՅՍ­ՏԵՂ ԳՐԱՆՑ­ՎՈՒՄ Է ԴԻ­ՆԱ­ՄԻԿ ԶԱՐ­ԳԱ­ՑՈՒՄ http://artsakhtert.com/arm/index.php/economy/item/27243-2019-08-05-21-37-53 http://artsakhtert.com/arm/index.php/economy/item/27243-2019-08-05-21-37-53 ԱՅՍ­ՏԵՂ ԳՐԱՆՑ­ՎՈՒՄ Է ԴԻ­ՆԱ­ՄԻԿ ԶԱՐ­ԳԱ­ՑՈՒՄ
Ար­մի­նե ԴԱ­ՆԻԵ­ԼՅԱՆ ք.…

 Մար­տու­նի շրջ­կենտ­րո­նից 30կմ, Մար­տու­նի-Կար­միր շու­կա մայ­րու­ղուց 500մ հե­ռա­վո­րու­թյան վրա է գտն­վում շր­ջա­նի փոքր ու գե­ղա­տե­սիլ գյու­ղե­րից մե­կը` Քեր­թը: Գյու­ղում պահ­պան­վում է 19-րդ դա­րում կա­ռուց­ված Ս. Գևորգ ե­կե­ղե­ցին, հայտ­նի է Կար­միր Ա­վե­տա­րան, Ղու­լունց, Ռսկ­հան սր­բա­վայ­րե­րով և տե­սար­ժան վայ­րե­րով:

2000թ. Հ. Մե­լիք­սե­թյա­նի ֆի­նան­սա­վոր­մամբ կանգ­նեց­վել է գյու­ղի 18 զոհված ա­զա­տա­մար­տիկ­նե­րի հի­շա­տա­կը հա­վեր­ժաց­նող հու­շա­կո­թող:
Հա­մայն­քի բնակ­չու­թյունն ինչ­պես միշտ, այ­սօր էլ շա­րու­նա­կում է ապ­րել ստեղ­ծա­գործ կյան­քով՝ շունչ ու կեն­դա­նու­թյուն տա­լով հի­նա­վուրց բնա­կա­վայ­րին:
Տե­ղա­ցի­նե­րի գե­րակ­շիռ մա­սը զբաղ­վում է գյու­ղատն­տե­սու­թյամբ և ա­նաս­նա­պա­հու­թյամբ: Զար­գա­ցած է հա­ցա­հա­տի­կա­յին մշա­կա­բույ­սե­րի մշա­կու­թյու­նը, այ­գե­գոր­ծու­թյու­նը, մեղ­վա­բու­ծու­թյու­նը:
Հրա­չիկ Ղու­լյա­նը, Ա­րազ Լա­լա­յա­նը, Սամ­վել Պետ­րո­սյա­նը, Սար­գիս Պետ­րո­սյա­նը, Կի­մա Բա­լա­սա­նյա­նը հա­մայն­քի սե­փա­կան տն­տե­սու­թյուն ու­նե­ցող այն բնա­կիչ­ներն են, ով­քեր միա­ժա­մա­նակ զբաղ­վում են և՜ դաշ­տա­վա­րու­թյամբ, և՜ այ­գե­գոր­ծու­թյամբ, և՜ մեղ­վա­բու­ծու­թյամբ, և՜ ա­նաս­նա­պա­հու­թյամբ:
2018թ. գյու­ղում ար­ձա­նագր­վել է 5 ա­մուս­նու­թյուն, 15 ծնունդ, իսկ ըն­թա­ցիկ տար­վա ա­ռա­ջին կի­սա­մյա­կում՝ 1 ա­մուս­նու­թյուն, 2 ծնունդ:
Քեր­թի միջ­նա­կարգ դպ­րո­ցի շեն­քը 1975թ. կա­ռույց է, որ­տեղ սո­վո­րում է 87 ա­շա­կերտ, աշ­խա­տում՝ 30 ու­սու­ցիչ: Այն են­թա­կա է կա­պի­տալ վե­րա­նո­րոգ­ման, այդ ուղ­ղու­թյամբ աշ­խա­տանք­ներ ար­դեն տար­վում են։

Ըն­թա­ցիկ տար­վա­նից Քեր­թի հա­մայն­քում գոր­ծում է նաև կա­պի­տալ վե­րա­նո­րոգ­ված ու կա­հա­վոր­ված ման­կա­պար­տեզ, ո­րը գյու­ղա­ցի­նե­րի տա­րի­նե­րի ե­րա­զանքն էր: Ման­կա­պար­տե­զում աշ­խա­տում է 15 մարդ, հա­ճա­խում` 42 ե­րե­խա:
Գյուղն ու­նի ա­կումբ, բուժ­կետ, փոստ, ե­րեք խա­նութ-կր­պակ: Բնակ­չու­թյունն ա­պա­հով­ված է խմե­լու ջրով` լրի­վու­թյամբ վե­րա­կա­ռուց­ված ար­տա­քին և ներ­քին ջրա­տա­րով: Գոր­ծում է նաև մեկ ար­տե­զյան ջր­հոր, կա 4 աղ­բյուր: Լրի­վու­թյամբ գա­զի­ֆի­կաց­ված է, բո­լոր ըն­տա­նիք­ներն ու գոր­ծող օ­բյեկտ­ներն ա­պա­հով­ված են ան­լար հե­ռա­խո­սա­կա­պով, հե­ռուս­տա­տե­սա­յին կա­պով, 100 ըն­տա­նիք օգտ­վում է հա­մա­ցան­ցից:
Քեր­թի հա­մայն­քա­պե­տա­րա­նը 2018թ. հա­ջո­ղու­թյուն­ներ է ար­ձա­նագ­րել տա­րե­կան բյու­ջեի կա­տա­րո­ղա­կա­նում. պլա­նը կա­տա­րել է 105 տո­կո­սով։
Հա­մայն­քի 2018թ. տա­րե­կան բյու­ջեով նա­խա­տես­ված ծախ­սե­րի պլա­նը կա­տար­վել է 97.3 տո­կո­սով:
Հա­մայն­քի ղե­կա­վար Կի­մա Գրի­գո­րյա­նի տե­ղե­կատ­վու­թյամբ՝ 2019թ. բեր­քի տակ կա­տար­վել է 289.72հա հերկ, ո­րից սե­փա­կան հո­ղա­տա­րածք­նե­րում՝ 232.1հա, վար­ձա­կա­լած՝ 57.62հա:

Ցանք­սը կա­տար­վել է ագ­րո­տեխ­նի­կա­կան ժամ­կե­տում, ի­րա­կա­նաց­վել են սնուց­ման, մո­լա­խո­տե­րի և վնա­սա­տու­նե­րի դեմ պայ­քա­րի աշ­խա­տանք­ներ: Ցա­վոք, բնա­կան ա­ղետ­նե­րի պատ­ճա­ռով չս­տաց­վեց բարձր բեր­քատ­վու­թյուն ա­պա­հո­վել: Կարկ­տա­հար­վել է 200հա ցան­քա­տա­րածք: 97.4հա հնձ­վել է, ստաց­վել է 755ց ցո­րեն, 219ց գա­րի:
Հա­մայն­քում աշ­խա­տանք­ներ են տար­վում ա­նաս­նա­պա­հու­թյան զար­գաց­ման ուղ­ղու­թյամբ: Ինչ­պես շր­ջա­նի մյուս հա­մայ­նք­նե­րում, այս­տեղ ևս տն­տե­սու­թյան այս ճյու­ղի զար­գա­ցու­մը դիտ­վում է որ­պես կարևոր խն­դիր:
Մեր զրույ­ցի ըն­թաց­քում նշ­վեց նաև, որ 2018թ.-ը հա­ջող էր հա­մայն­քի հա­մար: ՙՎա­րան­դա­շին՚ ՓԲԸ մի­ջո­ցով բա­րե­կարգ­վել են ներ­հա­մայն­քա­յին ճա­նա­պարհ­ները: Բա­րե­րար Ա­շոտ Ջի­վա­նյա­նի հո­վա­նա­վո­րու­թյամբ Քեր­թի Կո­մի­տաս Հա­կո­բյա­նի ան­վան դպ­րո­ցա­կան շեն­քի մի մա­սը հիմ­նո­վին վե­րա­նո­րոգ­վել է: Այն­տեղ ներ­կա­յումս գոր­ծում է մա­կա­պար­տե­զը։ Բա­րե­րա­րի մի­ջոց­նե­րով դպ­րո­ցում կա­պի­տալ վե­րա­նո­րոգ­վել է մար­զա­դահ­լի­ճը՝ հան­դեր­ձա­րան­նե­րով և կա­հա­վոր­վել նոր, անհ­րա­ժեշտ գույ­քով, ֆի­զի­կա­յի կա­բի­նե­տը հա­մալր­վել Է ժա­մա­նա­կա­կից սար­քա­վո­րում­նե­րով ու պա­րա­գա­նե­րով: Ա­վար­տա­կան փու­լում են դպ­րո­ցի սան­հան­գույ­ցի վե­րա­նո­րոգ­ման և կենտ­րո­նաց­ված ջե­ռուց­ման ուղ­ղու­թյամբ տար­վող աշ­խա­տանք­նե­րը:
Հա­մայն­քի բնա­կիչ­նե­րին հու­զող և հրա­տապ լու­ծում պա­հան­ջող խն­դիր­նե­րից է հա­մայն­քա­յին նշա­նա­կու­թյան ճա­նա­պարհ­նե­րի, հան­դի­սու­թյուն­նե­րի շեն­քի, մշա­կույ­թի տան, ե­կե­ղե­ցու անմ­խի­թար վի­ճա­կը: Այս ուղ­ղու­թյամբ հա­մայն­քա­պե­տա­րանն ու­նի ծրագ­րեր:
Հա­մայն­քի ղե­կա­վա­րը, այ­նուա­մե­նայ­նիվ, լիա­հույս է, որ գյու­ղը դեռ ա­ճե­լու ու զար­գա­նա­լու է՝ ոչ միայն շնոր­հիվ բա­րե­րար­նե­րի ու պե­տու­թյան ա­ջակ­ցու­թյան, այլ նաև գյուղն ու նրա հա­սա­րա­կու­թյու­նը շար­ժող ու­ժի` ե­րի­տա­սար­դու­թյան շնոր­հիվ: Այս հա­մա­տեքս­տում ընդ­գծ­վեց այն փաս­տը, որ Քեր­թի ե­րի­տա­սար­դու­թյու­նը հա­վա­տա­րիմ է հայ­րե­նի օ­ջա­խին, և գյու­ղից քա­ղաք հոս­քը շատ թույլ է:

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Տնտեսական Mon, 05 Aug 2019 21:34:31 +0000
ԳՈՐ­ԳԵ­ՐԸ` ՄՇԱ­ԿՈՒ­ԹԱ­ՅԻՆ ՑԵ­ՂԱՍ­ՊԱ­ՆՈՒ­ԹՅԱՆ ԲԱՔ­ՎԻ ՔԱ­ՂԱ­ՔԱ­ԿԱ­ՆՈՒ­ԹՅԱՆ ՀԱ­ՄԱ­ՏԵՔՍ­ՏՈՒՄ http://artsakhtert.com/arm/index.php/politics/item/27242-2019-08-05-21-32-51 http://artsakhtert.com/arm/index.php/politics/item/27242-2019-08-05-21-32-51 ԳՈՐ­ԳԵ­ՐԸ` ՄՇԱ­ԿՈՒ­ԹԱ­ՅԻՆ ՑԵ­ՂԱՍ­ՊԱ­ՆՈՒ­ԹՅԱՆ  ԲԱՔ­ՎԻ ՔԱ­ՂԱ­ՔԱ­ԿԱ­ՆՈՒ­ԹՅԱՆ ՀԱ­ՄԱ­ՏԵՔՍ­ՏՈՒՄ
Ա­շոտ ԲԵԳ­ԼԱ­ՐՅԱՆ

Ան­դր­կով­կա­սում թուր­քա­կան սվին­նե­րի գոր­ծադր­մամբ ստեղծ­ված, այս­պես կոչ­ված, Ադր­բե­ջա­նի Դե­մոկ­րա­տա­կան Հան­րա­պե­տու­թյու­նը ցե­ղաս­պա­նու­թյան էս­տա­ֆե­տը վերց­րել է իր ա­վագ եղ­բո­րից և, փոր­ձե­լով տա­րա­ծաշր­ջա­նում հաս­տատ­վել էթ­նիկ զտում­նե­րի ճա­նա­պար­հով, հասց­րել է իր գո­յու­թյան (1918-1920թթ.) եր­կու տա­րի­նե­րի ըն­թաց­քում հա­յե­րի զանգ­վա­ծա­յին ջար­դեր ի­րա­կա­նաց­նել Շու­շի քա­ղա­քում։

Տա­րա­ծաշր­ջա­նում խոր­հր­դա­յին իշ­խա­նու­թյան հաս­տատ­վե­լուց հե­տո Ադր­բե­ջա­նա­կան ԽՍՀ մեկ այլ ար­հես­տա­կան նո­րա­գո­յա­ցու­թյան տի­րա­կալ­նե­րը, ջար­դի ա­վան­դա­կան մե­թո­դը բա­ցեի­բաց գոր­ծի դնե­լու հնա­րա­վո­րու­թյուն չու­նե­նա­լով, հետևո­ղա­կա­նո­րեն էթ­նիկ զտում էին ի­րա­կա­նաց­նում` հայ­րե­նի երկ­րա­մա­սից հա­յե­րին դուրս մղե­լու և այն հա­մա­կարգ­ված կեր­պով ադր­բե­ջան­ցի­նե­րով բնա­կեց­նե­լու մի­ջո­ցով։ Ար­դյուն­քում` Լեռ­նա­յին Ղա­րա­բա­ղում հա­յե­րի թվա­քա­նա­կը, որն Ադր. ԽՍՀ կազմ էր մտց­վել հա­կա­ռակ ժո­ղովր­դի կամ­քի և մի­ջազ­գա­յին ի­րա­վուն­քի տե­սան­կյու­նից՝ իշ­խա­նու­թյան բոլշևի­կյան մարմ­նի ա­նօ­րի­նա­կան ո­րոշ­մամբ, ար­հես­տա­կա­նո­րեն նվա­զեց­վել էր 1923թ. ՙինք­նա­վա­րու­թյան՚ ստեղծ­ման պա­հին առ­կա 97%-ից մինչև 76%, 1988 թվա­կա­նին։
Բաք­վի կող­մից ի­րա­գործ­վող ՙսպի­տակ ցե­ղաս­պա­նու­թյան՚ հիմ­նա­կան օ­բյեկտ­նե­րից մե­կը դար­ձավ երկ­րա­մա­սի հայ­կա­կան բազ­մա­դա­րյան մշա­կույ­թը և, մաս­նա­վո­րա­պես՝ գոր­գե­րը, ո­րոնք Ար­ցախ-Ղա­րա­բա­ղի պատ­մու­թյան ու կեն­ցա­ղի ան­կապ­տե­լի մասն են։ Պետք է նշել, որ Ար­ցա­խում գորգ գոր­ծել են բազ­մա­դա­րյան պատ­մու­թյան ողջ ըն­թաց­քում, և ոչ միայն մաս­նա­գի­տաց­ված ար­հես­տա­նոց­նե­րում ու դպ­րոց­նե­րում, այլ նաև տնե­րում։ Գոր­գա­գոր­ծու­թյու­նը դա­րեր ի վեր ազ­գա­յին ար­հեստ է ե­ղել։ Գորգն ըն­տա­նե­կան բա­րօ­րու­թյան խոր­հր­դա­նիշ էր հա­մար­վում։ Աղ­ջիկ­նե­րի հա­մար վար­պե­տո­րեն գորգ հյու­սե­լու հմ­տու­թյու­նը կարևոր էր ա­մուս­նու­թյան ա­ռու­մով։

ՙԹուր­քիա­յի և Ադր­բե­ջա­նի ցե­ղաս­պա­նա­կան քա­ղա­քա­կա­նու­թյունն ուղղ­ված էր ոչ միայն հայ ժո­ղովր­դի, այլ նաև նրա մշա­կու­թա­յին ժա­ռան­գու­թյան դեմ,- պն­դում է Շու­շիի գոր­գե­րի թան­գա­րա­նի հիմ­նա­դիր Վար­դան Աս­ծատ­րյա­նը։ -Այն, ինչ հնա­րա­վոր էր յու­րաց­նել՝ ե­րաժշ­տու­թյու­նից, ազ­գա­յին խո­հա­նո­ցից մինչև ճար­տա­րա­պե­տու­թյուն, թր­քաց­վել էր, իսկ մնա­ցա­ծը՝ ա­վեր­վել։ Թվում էր, հա­յե­րի, մաս­նա­վո­րա­պես` Արևմտյան Հա­յաս­տա­նի, մշա­կու­թա­յին ժա­ռան­գու­թյու­նը պետք է ա­վե­րակ­նե­րի ու մո­խիր­նե­րի տակ մնար, մի խոս­քով՝ պատ­մու­թյան գիրկն անց­ներ։ Բայց ազ­գի էու­թյա­նը ներ­հա­տուկ պա­հա­պա­նի կոդն ու­նե­ցել է իր դե­րա­կա­տա­րու­թյու­նը. մար­դիկ փր­կել են ոչ միայն ի­րենց կյան­քը, այլև ազ­գի մշա­կու­թա­յին ժա­ռան­գու­թյու­նը՚։
Խո­սե­լով հայ­կա­կան գոր­գե­րի ճա­կա­տագ­րի մա­սին թուրք-ադր­բե­ջա­նա­կան զավ­թո­ղա­մո­լու­թյան հա­մա­տեքս­տում` Վար­դան Աս­ծատ­րյա­նը նշեց, որ Շու­շիում, ո­րը յուր ժա­մա­նա­կին տա­րաբ­նույթ ար­հեստ­նե­րի կենտ­րոն էր հան­դի­սա­նում, գոր­ծում էին ձե­ռա­գործ գոր­գե­րի բա­վա­կա­նին խո­շոր ար­տադ­րա­մա­սեր, ո­րոնց ար­տադ­րանքն ար­տա­հան­վում էր Ռու­սաս­տան և եվ­րո­պա­կան եր­կր­ներ:ՙԱր­տադ­րու­թյան մեջ ներգ­րավ­ված էին հմուտ կին վար­պետ­ներ ինչ­պես Շու­շիից, այն­պես էլ Ղա­րա­բա­ղի ու­րիշ բնա­կա­վայ­րե­րից։ Շու­շիում ար­տադր­ված գոր­գե­րը հա­ջո­ղու­թյուն էին վա­յե­լում և վա­ճառ­վում էին քա­ղա­քի սահ­ման­նե­րից դուրս։ Տա­րեց­նե­րը պատ­մում էին, որ ադր­բե­ջան­ցի է­մի­սար­նե­րը շր­ջում էին տնե­րով ու հարց­նում` ար­դյո՞ք հին գոր­գեր ու­նեն։ Գնորդ­նե­րը դրանց դի­մաց ա­ռա­ջար­կում էին գոր­ծա­րա­նա­յին ար­տադ­րու­թյան նոր ապ­րանք­ներ։ ՙՀնե­րը՚ վե­րա­կանգ­նում և նե­րա­ռում էին ՙադր­բե­ջա­նա­կան զար­դա­րա­կի­րա­ռա­կան ար­վեստ­նե­րի գլուխ­գոր­ծոց­նե­րի՚ ցու­ցակ­նե­րում։ Հիմ­նա­կա­նում գնում էին այն­պի­սի­նե­րը, ո­րոնց վրա խաչ չկար պատ­կեր­ված՚,-պատ­մում է Վար­դան Աս­ծատ­րյա­նը։ 

Նրա խոս­քով, դա պե­տա­կան մա­կար­դա­կով հս­տա­կո­րեն ծրագր­ված աշ­խա­տանք էր։
ՙՄի ամ­բողջ մշա­կույթ են դուրս տա­րել։ Ե­թե ռուս­նե­րը և եվ­րո­պա­ցի­նե­րը գոր­գե­րը գնում էին կեն­ցա­ղա­յին նպա­տակ­նե­րի հա­մար, ա­պա ադր­բե­ջան­ցի­նե­րը՝ սե­փա­կան ՙգոր­գա­գոր­ծու­թյան մշա­կույթ՚, սե­փա­կան ՙպատ­մու­թյուն՚ ստեղ­ծե­լու, կազ­մա­վոր­վող ժո­ղովր­դի ՙհին՚ ու ՙավ­տոխ­տոն՚ լի­նե­լը հաս­տա­տե­լու, ինչ­պես նաև ՙղա­րա­բա­ղյան գորգ՚ ապ­րան­քա­նիշ ձևա­վոր­վել թույլ չտա­լու հա­մար։ Այլ խոս­քով, ար­դեն այդ ժա­մա­նակ­նե­րից պե­տա­կան մա­կար­դա­կով սկս­վել էր ՙՀի­նա­վուրց Ադր­բե­ջան՚ ան­վան­մամբ նա­խագ­ծի ի­րա­կա­նա­ցու­մը։ Պա­տա­հա­կան չէ, որ Բաք­վի պե­տա­կան թան­գա­րան­նե­րում ա­վե­լա­ցել են ՙադր­բե­ջա­նա­կան զար­դա­րա­կի­րա­ռա­կան ար­վես­տի գլուխ­գոր­ծոց­նե­րը՚։ Իսկ հետ­խոր­հր­դա­յին ժա­մա­նա­կաշր­ջա­նում Ադր­բե­ջա­նին հա­ջող­վել է ան­գամ ՅՈՒ­ՆԵՍ­ԿՕ ներս խց­կել ի­րենց սե­փա­կան­նե­րի ան­վան տակ ներ­կա­յաց­վող Ար­ցա­խի ազ­գա­յին գոր­գե­րը։ Այ­սօր Ադր­բե­ջա­նը գոր­գե­րի ցու­ցա­հան­դես­ներ է կազ­մա­կեր­պում, ո­րոն­ցում ցու­ցան­մուշ­նե­րի 80%-ը ղա­րա­բա­ղյան գոր­գերն են։ Ընդ ո­րում, ան­տես­վում է այն փաս­տը, որ յու­րա­քան­չյուր գոր­գում հա­զա­րա­մյա մշա­կույթ է ամ­փոփ­ված,- նկա­տել է Վար­դան Աս­ծատ­րյա­նը՝ հեգ­նան­քով հա­վե­լե­լով, որ ՙհնա­րա­վոր չէ մշա­կույթ ու­սու­ցա­նել, այն հա­զա­րա­մյակ­նե­րի ըն­թաց­քում է ձևա­վոր­վում՚։
Այ­սօր Շու­շիում գոր­ծող գոր­գե­րի թան­գա­րա­նը, իսկ հաս­տա­տու­թյան ո­րոշ ցու­ցան­մուշ­ներ ա­վե­լի քան հա­րյուր տա­րե­կան են, կոչ­ված է վե­րա­կանգ­նե­լու պատ­մա­կան ար­դա­րու­թյու­նը և ար­ցա­խյան (ղա­րա­բա­ղյան) գոր­գի իս­կա­կան ապ­րան­քա­նի­շը։
Եվ որ­պես­զի մի­ջազ­գա­յին լայն հա­սա­րա­կայ­նու­թյունն ի­մա­նա՝ ով է այդ հո­յա­կապ գոր­ծե­րի ու հի­րա­վի բա­ցա­ռիկ ար­ժեք­նե­րի կեր­տո­ղը, ամ­բողջ աշ­խար­հի հա­յե­րը պետք է ի­րենց ջան­քե­րը միա­վո­րեն դրանց հան­րահռ­չակ­ման գոր­ծում։ Միայն այդ ձևով կա­րե­լի է հօդս ցն­դեց­նել այն ա­ռաս­պել­նե­րը, ո­րոնք հա­մա­ռո­րեն ստեղ­ծում են պատ­մու­թյան և մշա­կույ­թի Բաք­վի զեղ­ծա­րար­նե­րը։

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Քաղաքական Mon, 05 Aug 2019 21:30:02 +0000
Բաքուն անցնում է "Բոլթոնի Պլանին" http://artsakhtert.com/arm/index.php/politics/item/27241-2019-08-05-21-26-34 http://artsakhtert.com/arm/index.php/politics/item/27241-2019-08-05-21-26-34 Բաքուն անցնում է
Ռու­զան ԻՇ­ԽԱ­ՆՅԱՆ

Վա­շինգ­տո­նում հու­նի­սի 20-ին հա­մա­նա­խա­գահ­նե­րի մաս­նակ­ցու­թյամբ Հա­յաս­տա­նի և Ադր­բե­ջա­նի արտ­գործ­նա­խա­րար­նե­րի հան­դի­պու­մից հե­տո Բաք­վում գլուխ էին կոտ­րում ա­մե­րի­կա­ցի նախ­կին հա­մա­նա­խա­գահ Ռի­չարդ Հագ­լան­դի հայ­տա­րա­րու­թյան վրա, ըստ ո­րի՝ ԱՄՆ-ն շտա­պում է հա­կա­մար­տու­թյունն ա­վե­լի ա­րագ հան­գու­ցա­լու­ծել և նպա­տակ ու­նի նոր իմ­պուլս հա­ղոր­դել բա­նակ­ցու­թյուն­նե­րին։ Ադր­բե­ջա­նում սկ­սե­ցին մտա­ծել ՙԲոլ­թո­նի պլա­նի՚ մա­սին՝ արևմտյան ուղ­ղու­թյամբ ակ­տի­վաց­նե­լով ի­րենց լոբ­բիս­տա­կան աշ­խա­տան­քը։ 

Հագ­լան­դի հայ­տա­րա­րու­թյու­նը պետք է դի­տարկ­վի ադր­բե­ջա­նա-ղա­րա­բա­ղյան հա­կա­մար­տու­թյան կար­գա­վոր­ման գոր­ծըն­թա­ցում միջ­նոր­դա­կան դեր ստանձ­նած գեր­տե­րու­թյուն­նե­րի աշ­խար­հա­քա­ղա­քա­կան շա­հե­րի, հետևա­պես և, նա­խա­ձեռ­նո­ղա­կա­նու­թյան հա­մար նրանց միջև ըն­թա­ցող պայ­քա­րի պրիզ­մա­յով։ Արտ­գործ­նա­խա­րար­նե­րի հու­նի­սյան հան­դի­պու­մից հե­տո տե­ղե­կատ­վու­թյուն տա­րած­վեց առ այն, որ միջ­նորդ­ներն ա­ռա­ջար­կու­թյուն­նե­րի նոր փա­թեթ են ներ­կա­յաց­րել, ո­րոնց վրա հարկ կլի­նի աշ­խա­տել 2-3 ա­միս, ո­րից հե­տո խո­սել նույն մա­կար­դա­կով հեր­թա­կան հան­դի­պում անց­կաց­նե­լու մա­սին։
Նշ­ված ժամ­կե­տի սահ­մա­նու­մը, կար­ծում ենք, պա­տա­հա­կան չէր. այդ ըն­թաց­քում հա­մա­նա­խա­գա­հող պե­տու­թյուն­ներն այլ տա­րա­ծաշր­ջան­նե­րում պետք է ինչ-որ կերպ ո­րո­շար­կեն ի­րենց ա­նե­լիք­նե­րը։ Կարևոր ի­րա­դար­ձու­թյու­նը հու­նի­սի 28-29-ին Ճա­պո­նիա­յի Օ­սա­կա քա­ղա­քում ՙՄեծ քսա­նյա­կի՚ (G20) գա­գաթ­նա­ժո­ղո­վի հար­թակ­նե­րից մե­կում Ռու­սաս­տա­նի Դաշ­նու­թյան և ԱՄՆ-ի նա­խա­գահ­նե­րի հան­դի­պումն էր։ Մա­մու­լի հա­մար ար­ված հայ­տա­րա­րու­թյու­նում ա­ռաջ­նորդ­ներն ըն­դգ­ծել են, որ այդ հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի բա­րե­լա­վու­մը կարևոր է ոչ միայն եր­կու եր­կր­նե­րի շա­հե­րի, այլև գլո­բալ հե­տաք­րք­րու­թյուն­նե­րի տե­սան­կյու­նից։ Պու­տինն ու Թրամ­փը հա­մա­ձայ­նել են շա­րու­նա­կել 21-րդ դա­րում սպա­ռա­զի­նու­թյուն­նե­րի նկատ­մամբ հս­կո­ղու­թյան մո­դե­լի շուրջ բա­նա­վե­ճը։ Գլ­խա­վոր թե­մա­ներն էին Ի­րա­նը, Սի­րիան, Վե­նե­սուե­լան և Ուկ­րաի­նան։

Ցան­կա­լի կլի­ներ, ի­հար­կե, գեր­տե­րու­թյուն­նե­րի ա­ռաջ­նորդ­նե­րի ջեն­տլ­մե­նա­կան մի հա­մա­ձայ­նու­թյուն ար­ձա­նագ­րել, բայց, դժ­բախ­տա­բար, սա այն դեպ­քը չէ։ Ի­րա­կան քա­ղա­քա­կա­նու­թյու­նը, որ­պես կա­նոն, ֆոր­մալ ձևա­կեր­պում­ներ չի հան­դուր­ժում, ա­վե­լի ճիշտ, դրանք լու­սանցք մղե­լու սո­վո­րու­թյուն ու­նի։
Օ­գոս­տո­սի 2-ին ԱՄՆ-ն պաշ­տո­նա­պես չե­ղար­կեց ԽՍՀՄ-ի հետ 1987թ. դեկ­տեմ­բե­րի 8-ին կն­քած ՙՓոքր և մի­ջին հե­ռա­հա­րու­թյան հր­թիռ­նե­րի ոչն­չաց­ման մա­սին՚ պայ­մա­նա­գի­րը։ Ռու­սաս­տա­նի ԱԳՆ-ն իր հեր­թին պայ­մա­նագ­րից դուրս գա­լու մա­սին հայ­տա­րա­րու­թյուն տա­րա­ծեց՝ ըն­դգ­ծե­լով, որ նա­խա­ձեռ­նու­թյու­նը պատ­կա­նում է Վա­շինգ­տո­նին։
Նույն օրն արևմտյան աղ­բյուր­ներն ի­րա­զե­կե­ցին, որ Վա­շինգ­տո­նը պատ­րաստ­վում է ՌԴ-ի նկատ­մամբ նոր պատ­ժա­մի­ջոց­ներ սահ­մա­նել 2018 թվա­կա­նին բրի­տա­նա­կան Սոլս­բե­րի քա­ղա­քում ռուս հե­տա­խույզ Սեր­գեյ Սկ­րի­պա­լի և նրա դս­տեր նկատ­մամբ ՙՆո­վի­չոկ՚ քի­միա­կան նյար­դա­պա­րա­լի­տիկ նյու­թը կի­րա­ռե­լու հա­մար։ Թրամ­փի հրա­մա­նա­գի­րը են­թադ­րում է Սոլս­բե­րիի մի­ջա­դե­պի հետ կապ­ված պատ­ժա­մի­ջոց­նե­րի երկ­րորդ փու­լի մեկ­նար­կը։ Վա­շինգ­տո­նի կող­մից Լոն­դոն-Մոսկ­վա հա­կա­սու­թյուն­նե­րին հրա­տապ բնույթ հա­ղոր­դե­լը չի կա­րող ինք­նան­պա­տակ լի­նել։ Քա­ղա­քա­կան նպա­տա­կա­հար­մա­րու­թյու­նը պետք է փնտ­րել գլո­բալ զար­գա­ցում­նե­րի հա­մա­տեքս­տում։

Ադր­բե­ջա­նա­կան քա­ղա­քա­կան շր­ջա­նակ­նե­րում էլ սկ­սե­ցին ին­տեն­սի­վո­րեն քն­նար­կել Ի­րա­նի շուրջ զար­գա­ցում­նե­րը։ Հու­լի­սի 30-ին Reuters գոր­ծա­կա­լու­թյունն ի­րա­զե­կեց, որ Միա­ցյալ Նա­հանգ­նե­րը պաշ­տո­նա­կան ա­ռա­ջար­կու­թյամբ դի­մել է Գեր­մա­նիա­յին՝ միա­նա­լու հա­կաի­րա­նա­կան ռազ­մա­կան ա­ռա­քե­լու­թյա­նը։ Տե­ղե­կատ­վու­թյան հա­վաս­տիու­թյունն ըն­դգ­ծե­լու հա­մար գոր­ծա­կա­լու­թյու­նը վկա­յա­կո­չել է Բեռ­լի­նում ԱՄՆ դես­պա­նա­տան ներ­կա­յա­ցուց­չին։ Փաս­տո­րեն, Սպի­տակ տունն Ի­րա­նի դեմ ձեռ­նար­կած ար­շա­վում Ֆրան­սիա­յից և Մեծ Բրի­տա­նիա­յից բա­ցի նպա­տակ ու­նի ստա­նալ նաև Գեր­մա­նիա­յի ա­ջակ­ցու­թյու­նը, այս­պես ա­սած, Հոր­մու­զի նե­ղու­ցի անվ­տան­գու­թյունն ա­պա­հո­վե­լու հա­մար։ Բաք­վում մտա­վա­խու­թյուն կա, որ տա­րա­ծաշր­ջա­նի կա­յու­նու­թյու­նը խա­թար­վե­լու դեպ­քում Ադր­բե­ջա­նը խն­դիր­ներ կու­նե­նա ոչ միայն է­ներ­գա­կիր­նե­րի ար­տա­հան­ման հետ կապ­ված։ Առ­կա է նաև հու­մա­նի­տար ա­ղե­տի բախ­վե­լու մտա­վա­խու­թյու­նը. տա­րա­ծաշր­ջա­նում հնա­րա­վոր սրա­ցում­նե­րը կհասց­նեն Ի­րա­նից մեծ թվով ադր­բե­ջան­ցի­նե­րի ներ­գաղ­թի։
Ի­րա­նի նկատ­մամբ տար­վող ա­մե­րի­կյան քա­ղա­քա­կա­նու­թյու­նը Սպի­տակ տան օ­րա­կար­գում մնում է որ­պես ա­ռաջ­նա­հեր­թու­թյուն։ Սա այն­քան միան­շա­նակ է, որ Բաք­վում ի­րա­վի­ճա­կից օ­գուտ քա­ղե­լու հաշ­վարկ­ներ են ա­նում։ Տա­րա­կար­ծու­թյուն­նե­րը, թերևս, ԱՄՆ-Թուր­քիա հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի շուրջ էին։ Ո­րոշ վեր­լու­ծա­բան­նե­րի մոտ ակն­կա­լիք կար, որ ռու­սաս­տա­նյան C-400 զե­նի­թահր­թի­ռա­յին հա­մա­կար­գե­րի հար­ցում Մոսկ­վա-Ան­կա­րա հա­ջող գոր­ծար­քը և թուր­քա­կան ղե­կա­վա­րու­թյան կող­մից Վա­շինգ­տո­նի՝ սպառ­նա­լիք­նե­րով ու­ղեկց­վող հռե­տո­րա­բա­նու­թյան ան­տե­սու­մը Մեր­ձա­վոր Արևել­քում կբարձ­րաց­նի աշ­խար­հա­քա­ղա­քա­կան փո­խա­կեր­պում­նե­րի հա­վա­նա­կա­նու­թյու­նը։ Դո­նալդ Թրամ­փի հայ­տա­րա­րու­թյու­նը, սա­կայն, հա­կա­ռակ ար­դյուն­քը տվեց՝ ժխ­տե­լով Հյու­սի­սատ­լան­տյան դա­շին­քից Թուր­քիա­յին վտա­րե­լու մա­սին են­թադ­րու­թյուն­նե­րը։ ԱՄՆ նա­խա­գա­հը ռուս-թուր­քա­կան ռազ­մա­կան գոր­ծար­քի ամ­բողջ մեղ­քը բար­դեց նախ­կին նա­խա­գահ Բա­րաք Օ­բա­մա­յի վրա, ով, ըստ Թրամ­փի, ՙՓեթ­րիոթ՚ հա­մա­կար­գե­րի ձեռք­բեր­ման հար­ցում չի ա­ջակ­ցել Էր­դո­ղա­նին։

Լրագ­րող­նե­րի հար­ցե­րին պա­տաս­խա­նե­լիս Թրամ­փը հաս­կաց­րեց, որ Վա­շինգ­տոնն ու Ան­կա­րան ոչ միայն կմ­նան նույն ռազ­մա­կան դա­շին­քում, այլև փոխ­հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րը կխո­րաց­նեն՝ որ­պես առևտրա­յին գոր­ծըն­կեր­ներ։ ՙ75 մի­լիար­դը քիչ է, շու­տով այն կլի­նի 100 մի­լիարդ։ Դուք չեք կա­րող մարդ­կանց հետ վար­վել այն­պես, ինչ­պես Օ­բա­մա­յի վար­չա­կազմն էր ա­նում՚,-հայ­տա­րա­րել է նա­խա­գա­հը։
Բաց տեքս­տով այս հայ­տա­րա­րու­թյունն, ան­շուշտ, սպաս­վե­լիք նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րու­թյուն­նե­րի հետ է կա­պակց­վում, հա­կա­ռակ դեպ­քում դե­մոկ­րատ­նե­րի կու­սակ­ցու­թյու­նից ա­ռա­ջադր­ված նախ­կին նա­խա­գա­հին բա­ցա­հայտ մե­ղադ­րե­լու կա­րիքն այդ­քան չէր զգաց­վի։ Մա­նա­վանդ որ՝ ո­րոշ հրա­պա­րա­կում­նե­րում ճշ­մար­տու­թյու­նից հե­ռու է ո­րակ­վում Թրամ­փի մե­ղադ­րան­քը, այ­սինքն՝ սուտ է, որ Օ­բա­ման մեր­ժել է Թուր­քիա­յին վա­ճա­ռել ՙՓեթ­րիոթ՚ հր­թիռ­ներ։ Թուր­քիան ուղ­ղա­կի ա­նըն­դու­նե­լի է հա­մա­րել վա­ճառ­քի պայ­ման­նե­րը։
Սա նշա­նա­կում է, որ ԱՄՆ նա­խա­գահն ուղ­ղա­կիո­րեն պաշտ­պա­նեց Էր­դո­ղա­նին՝ լու­սանցք մղե­լով Թուր­քիա­յին պատ­ժե­լու մա­սին Կոնգ­րե­սի Ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­նե­րի պա­լա­տի ըն­դու­նած բա­նաձևը։
Ադր­բե­ջա­նա­կան դի­վա­նա­գի­տու­թյունն այս ուղ­ղու­թյու­նում սե­փա­կան շա­հե­րի ա­ռաջ­մղ­ման նպա­տա­կով ո­րոշ ջան­քեր գոր­ծադ­րեց։ Օ­րերս հայտ­նի դար­ձավ, որ Թրամ­փի վար­չա­կազ­մը, տե­ղի տա­լով ադր­բե­ջա­նա­կան ճն­շում­նե­րին, կա­րող է դա­դա­րեց­նել Ար­ցա­խում ի­րա­կա­նաց­վող ա­կա­նա­զերծ­ման աշ­խա­տանք­նե­րի ֆի­նան­սա­վո­րու­մը։ Ա­մե­րի­կա­յի Հայ Դա­տի հանձ­նա­խումբն ա­հա­զան­գեց այդ մա­սին, պաշ­տո­նա­կան Ստե­փա­նա­կերտն էլ հայ­տա­րա­րեց, որ ծրա­գի­րը մար­դա­սի­րա­կան է և այդ հար­թու­թյան մեջ էլ պի­տի դի­տարկ­վի։ Չս­պա­սե­լով վերջ­նա­կան ո­րոշ­ման կա­յաց­մա­նը, հայ ժո­ղովր­դի բա­րե­կամ կոնգ­րե­սա­կան­ներն այժմ աշ­խա­տում են ադր­բե­ջա­նա­կան ճն­շում­նե­րը չե­զո­քաց­նե­լու և ծրա­գի­րը պահ­պա­նե­լու ուղ­ղու­թյամբ։
Ինչ­պի­սի՞ն էր ի­րա­վի­ճա­կը հա­կա­մար­տու­թյան գո­տում։ Սրա­ցում ար­ձա­նագր­վեց հայ-ադր­բե­ջա­նա­կան սահ­մա­նի հյու­սիս-արևե­լյան հատ­վա­ծում. ադր­բե­ջա­նա­կան զի­նուժն այս ան­գամ թի­րա­խա­վո­րեց Տա­վու­շի մար­զի սահ­մա­նա­յին գո­տին։ Պայ­մա­նագ­րա­յին զին­ծա­ռա­յող զոհ­վեց, ևս եր­կու հո­գի վի­րա­վոր­վե­ցին։
Մի­ջազ­գա­յին պար­տա­վո­րու­թյուն­նե­րից հետ կանգ­նե­լու ա­վան­դա­կան վար­քա­գիծ որ­դեգ­րած մեր հարևա­նը խա­ղաղ կար­գա­վոր­ման գոր­ծըն­թա­ցի շա­րու­նա­կա­կա­նու­թյան ա­պա­հով­մամբ եր­բեք շա­հագր­գռ­ված չի ե­ղել։ Բա­քուն ակն­հայ­տո­րեն փոր­ձում է դի­վա­նա­գի­տա­կան հար­թու­թյու­նում ա­ռաջ մղել իր շա­հե­րը՝ այս ան­գամ ա­ջակ­ցու­թյուն ակն­կա­լե­լով Արևմուտ­քից։ Իլ­համ Ա­լիևը հա­մա­ռո­րեն չի ու­զում ըն­դու­նել մի պարզ բան՝ հա­կա­մար­տու­թյու­նը կա­րող է հան­գու­ցա­լուծ­վել խա­ղաղ ճա­նա­պար­հով, իսկ բա­նակ­ցու­թյուն­նե­րը պա­հան­ջում են լար­վա­ծու­թյան ռիս­կե­րի նվա­զե­ցում և վս­տա­հու­թյան մթ­նո­լոր­տի ստեղ­ծում։ Միջ­նորդ­նե­րի հոր­դոր­նե­րին հետևելն ու ի­րա­վի­ճա­կի ա­պա­կա­յու­նաց­մանն ուղղ­ված քայ­լե­րից հրա­ժար­վե­լը, թերևս, ա­վե­լի ող­ջա­խոհ տար­բե­րակ է։

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Քաղաքական Mon, 05 Aug 2019 21:19:49 +0000
ՀԱ­ՄԱ­ՀԱՅ­ԿԱ­ԿԱՆ 7-ՐԴ Ա­ՄԱ­ՌԱ­ՅԻՆ ԽԱ­ՂԵՐՆ ԱՆ­ՆԱ­ԽԱ­ԴԵՊ ԵՆ ԼԻ­ՆԵ­ԼՈՒ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/27240-7 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/27240-7 ՀԱ­ՄԱ­ՀԱՅ­ԿԱ­ԿԱՆ 7-ՐԴ Ա­ՄԱ­ՌԱ­ՅԻՆ ԽԱ­ՂԵՐՆ ԱՆ­ՆԱ­ԽԱ­ԴԵՊ ԵՆ ԼԻ­ՆԵ­ԼՈՒ
Զա­րի­նե ՄԱ­ՅԻ­ԼՅԱՆ

Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի հա­մաշ­խար­հա­յին կո­մի­տեի ո­րոշ­մամբ 2019թ. 7-րդ ա­մա­ռա­յին խա­ղե­րի մեկ­նար­կը տր­վում է Ար­ցա­խում։ Պատ­մա­կան այս ո­րոշ­ման ա­ռա­ջարկն ա­րել է Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի հա­մաշ­խար­հա­յին կո­մի­տեի նա­խա­գահ Իշ­խան Զա­քա­րյա­նը, և գոր­ծա­դիր կո­մի­տեի նիս­տի բո­լոր ան­դամ­նե­րը միա­ձայն քվեար­կու­թյամբ տվել են ի­րենց հա­մա­ձայ­նու­թյու­նը։ Այդ ա­ռու­մով վեր­ջին ա­միս­նե­րին ԱՀ-ում և ՀՀ-ում կա­յա­ցել են բազ­մա­պի­սի հան­դի­պում­ներ, ի­րա­կա­նաց­վել կազ­մա­կերպ­չա­կան տա­րաբ­նույթ աշ­խա­տանք­ներ, որ­պես­զի Հա­մա­հայ­կա­կան 7-րդ խա­ղե­րի մեկ­նար­կը պատ­շա­ճո­րեն տր­վի Ար­ցա­խում և շա­րու­նակ­վի Հա­յաս­տա­նում։ Այս օ­րե­րին Ար­ցա­խում մեծ ե­ռու­զեռ է, պատ­րաստ­վում են ան­նա­խա­դեպ  մի­ջո­ցառ­մա­նը։ Հա­մա­հայ­կա­կան 7-րդ խա­ղե­րի ըն­թա­ցող կազ­մա­կերպ­չա­կան աշ­խա­տանք­նե­րի վե­րա­բե­րյալ զրու­ցե­ցինք Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի ար­ցա­խյան գրա­սե­նյա­կի պա­տաս­խա­նա­տու Վար­դան ԲԱ­ԼԱ­ՅԱ­ՆԻ հետ։

-Օ­գոս­տո­սի 6-ին Ստե­փա­նա­կեր­տի մար­զա­դաշ­տում տե­ղի կու­նե­նա Հա­մա­հայ­կա­կան 7-րդ ա­մա­ռա­յին խա­ղե­րի բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը։ Ի՞նչ ծա­վա­լի աշ­խա­տանք­ներ են ծրագր­վել և ի­րա­կա­նաց­վել Ար­ցա­խում, պատ­րա՞ստ ենք, ար­դյոք, հա­վուր պատ­շա­ճի դի­մա­վո­րել բազ­մա­հա­զար մար­զա­սեր­նե­րի, հյու­րե­րի։
-Խա­ղե­րի բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը կկա­յա­նա Ստե­փա­նա­կեր­տում, օ­գոս­տո­սի 6-ին, իսկ օ­գոս­տո­սի 7-ի ե­րե­կո­յան նա­խա­տես­վում է ՙՀրա­ժեշտ Ար­ցա­խին՚ խո­րագ­րով մի­ջո­ցա­ռում, ո­րից հե­տո օ­գոս­տո­սի 8-ի ա­ռա­վո­տյան մաս­նա­կից­նե­րը կմեկ­նեն Երևան՝ օ­գոս­տո­սի 9-17-ը մաս­նակ­ցե­լու նա­խա­տես­վող մր­ցում­նե­րին։ Ար­դեն ներ­կա­յաց­վել է 5300 մաս­նակ­ցու­թյան հայտ, բայց չի բա­ցառ­վում, որ այդ թի­վը կա­վե­լա­նա։ Ընդ­հա­նուր առ­մամբ, Ար­ցախ կժա­մա­նեն շուրջ 32 եր­կր­նե­րի 161 քա­ղաք­նե­րի ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­ներ։ Կազմ­ված սցե­նա­րի հա­մա­ձայն` բաց­ման ա­րա­րո­ղու­թյա­նը կմաս­նակ­ցի շուրջ 6000 մարդ, ին­չը բա­վա­կա­նին մեծ թիվ է։ Կա­րող եմ փաս­տել, որ կազ­մա­կերպ­չա­կան բո­լոր աշ­խա­տանք­ներն ա­վար­տա­կան փու­լում են, և մեր թի­մը ջանք ու ե­ռանդ չի խնա­յում բո­լոր ծա­ռա­ցած խն­դիր­նե­րը լու­ծե­լու հա­մար։

-Իսկ այդ­քան մեծ թվով մար­զիկ­նե­րի, հյու­րե­րի և եր­կր­պա­գու­նե­րի տե­ղա­բաշխ­ման հար­ցերն ինչ­պե՞ս եք կար­գա­վո­րել և ով­քե՞ր են դրա­նում ա­ջակ­ցել։
-Բա­վա­կա­նին լուրջ խն­դիր էր հենց տե­ղա­բաշխ­ման հար­ցը։ Բո­լոր հյու­րա­նոց­նե­րը, հյու­րատ­նե­րը հնա­րա­վո­րու­թյուն են ու­նե­ցել տե­ղա­վո­րել ըն­դա­մե­նը 2,5 հա­զար մարդ, մյուս­նե­րին պայ­մա­նա­վոր­վել ենք տե­ղա­վո­րել գյու­ղա­կան հա­մայ­նք­նե­րում, ա­ռան­ձին մարդ­կանց տնե­րում, ով­քեր պատ­րաս­տա­կա­մու­թյուն են հայտ­նել ղա­րա­բաղ­ցու հյու­րա­սի­րու­թյամբ ըն­դու­նել հյու­րե­րին։ Այս պա­հին մենք ար­դեն լրի­վու­թյամբ լու­ծել ենք այդ խն­դի­րը։ Բա­ցի դրա­նից, Խա­ղե­րի կա­յաց­ման հա­մար ներդ­րում­ներ են ա­րել բա­րե­րար­ներ Ալ­բերտ Բո­յա­ջյա­նը, Սամ­վել Կա­րա­պե­տյա­նը, Սամ­վել Ա­լեք­սա­նյա­նը, Գա­գիկ Ա­ղա­ջա­նյա­նը և ու­րիշ­ներ: Այս ա­մե­նին զու­գա­հեռ, Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի հա­մաշ­խար­հա­յին կո­մի­տեի ան­դամ­նե­րը աշ­խար­հի տար­բեր եր­կր­նե­րում յու­րո­վի աշ­խա­տանք­ներ են կա­տա­րել և, յու­րա­քան­չյուրն իր լու­ման ներդ­նե­լով, միաս­նա­կան հար­թա­կում շա­րու­նա­կում են աշ­խա­տել։ Նաև բա­վա­կա­նին մեծ ու տա­րաբ­նույթ աշ­խա­տանք­ներ են տա­նում ԱՀ և ՀՀ հա­զա­րա­վոր կա­մա­վոր­ներ։

-Բա­ցի մար­զա­կան ծրագ­րից, ի՞նչ մի­ջո­ցա­ռում­ներ են նա­խա­տես­վում այս օ­րե­րին և ի՞նչ ա­նակն­կալ­ներ են սպաս­վում բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյա­նը։
-Մար­զա­կան մի­ջո­ցա­ռում­նե­րին զու­գա­հեռ, հյու­րե­րի հա­մար կկազ­մա­կերպ­վեն այ­ցե­լու­թյուն­ներ Ար­ցա­խի պատ­մամ­շա­կու­թա­յին և տե­սար­ժան վայ­րեր, օ­գոս­տո­սի 5-ի և 7-ի ե­րե­կո­յան Ստե­փա­նա­կեր­տի Վե­րած­նն­դի հրա­պա­րա­կում կկա­յա­նան հա­մերգ­ներ ԱՀ և ՀՀ եր­գիչ­նե­րի մաս­նակ­ցու­թյամբ։ Ար­դեն մեկ ա­միս է, ինչ Ստե­փա­նա­կեր­տի մար­զա­դաշ­տում փոր­ձեր են ըն­թա­նում բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը մեծ շու­քով կազ­մա­կեր­պե­լու հա­մար։ Մենք ու­նե­նա­լու ենք շուրջ 10 հա­զար հան­դի­սա­տես և եր­կր­պա­գու, ի­հար­կե, մուտ­քը ա­զատ է լի­նե­լու, սա­կայն մար­զիկ­նե­րի և ա­ռան­ձին հյու­րե­րի, Եվ­րա­խոր­հր­դի պատ­գա­մա­վոր­նե­րի, հա­տուկ պատ­վի­րա­կու­թյուն­նե­րի հա­մար նա­խա­տես­ված են լի­նե­լու ա­ռան­ձին տե­ղեր: Հրա­պա­րա­կում տե­ղադր­վե­լու են մեծ էկ­րան­ներ, որ բո­լո­րը հնա­րա­վո­րու­թյուն ու­նե­նան դի­տե­լու մի­ջո­ցա­ռու­մը։ Բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը բաղ­կա­ցած կլի­նի մի քա­նի մա­սե­րից, ո­րոնք կներ­կա­յաց­նեն տե­սա­րան­ներ մեր ժո­ղովր­դի պատ­մու­թյու­նից, բե­մադ­րու­թյուն­ներ հայ ժո­ղովր­դի քրիս­տո­նեու­թյան ըն­դուն­ման, Մես­րոպ Մաշ­տո­ցի գրե­րի գյու­տի ստեղծ­ման վե­րա­բե­րյալ, Վա­չա­գան Բա­րե­պաշ­տի թա­գա­վո­րու­թյան ժա­մա­նա­կաշր­ջա­նից, ազ­գա­յին-ա­զա­տագ­րա­կան պայ­քա­րից դր­վագ­ներ։ Ե­լույթ կու­նե­նան նաև եր­կու հայ­կա­կան հան­րա­պե­տու­թյուն­նե­րի ղե­կա­վար­ներ Բա­կո Սա­հա­կյա­նը և Նի­կոլ Փա­շի­նյա­նը, Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի կո­մի­տեի նա­խա­գահ Իշ­խան Զա­քա­րյա­նը։ Կլի­նի նաև հա­մեր­գա­յին ծրա­գիր, մի խոս­քով` սպաս­վում է շատ հե­տաքր­քիր ու ան­նա­խա­դեպ մի­ջո­ցա­ռում։

Կազ­մա­կերպ­չա­կան ա­ռու­մով մենք լիո­վին պատ­րաստ ենք: Ար­ցախ այ­ցե­լող հյու­րե­րի մե­ծա­մաս­նու­թյունն ա­ռա­ջին ան­գամ է այս­տեղ, ու հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րը կխ­թա­նեն հա­մախմ­բե­լու աշ­խար­հի բո­լոր հա­յե­րին, մո­տի­կից ծա­նո­թա­նա­լու և շփ­վե­լու Ար­ցա­խի ստեղ­ծա­գործ ու ա­րա­րող ժո­ղովր­դի հետ, ով­քեր հարկ ե­ղած դեպ­քում զենք կվերց­նեն ու կպաշտ­պա­նեն մեր հայ­րե­նի­քը։ Հու­սով եմ, որ Ար­ցախ այ­ցե­լած ե­րի­տա­սարդ­նե­րի սե­րը հայ­րե­նի­քի նկատ­մամբ ա­վե­լի կբազ­մա­պատկ­վի, և նրանք կհա­մախ­մբ­վեն մեկ միաս­նա­կան գա­ղա­փա­րի շուրջ։ Մենք հզոր ենք Հա­յաս­տան-Ար­ցախ-Սփյուռք ե­ռա­միաս­նու­թյամբ։

Հա­մա­հայ­կա­կան ա­մա­ռա­յին 7-րդ խա­ղե­րի մար­զաձևե­րի անց­կաց­ման և մր­ցա­վա­րա­կան խմ­բի վե­րա­բե­րյալ տե­ղե­կու­թյուն­ներ հայտ­նեց գլ­խա­վոր մր­ցա­վար, մի­ջազ­գա­յին մի շարք խա­ղե­րի մր­ցա­վար, Սիդ­նե­յի օ­լիմ­պիա­կան խա­ղե­րում լա­վա­գույն մր­ցա­վար­նե­րի ե­ռյա­կում ընդգրկված, ծննդով Մար­տա­կեր­տի շր­ջա­նի Մատա­ղիս գյու­ղից Դե­րե­նիկ ԳԱԲՐԻԵ­ԼՅԱ­ՆԸ։


-Ինձ հա­մար մեծ պա­տիվ է ար­դեն երկ­րորդ ան­գամ լի­նել Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի գլ­խա­վոր մր­ցա­վար։ Այս օ­րե­րին մեծ հպար­տու­թյուն եմ ապ­րում` տես­նե­լով, թե Ստե­փա­նա­կերտն ինչ­պես է ծաղ­կում, իսկ ժո­ղովր­դի վե­րա­բեր­մունքն ա­մեն մի հյու­րի հան­դեպ բա­րի ու մա­քուր է: Ե­ղել եմ 7-8 օ­լիմ­պիա­կան խա­ղե­րի մաս­նա­կից-մր­ցա­վար, բայց այս­պի­սի ու­րա­խու­թյուն չեմ ապ­րել, ինչ­պես հի­մա։ Ու­զում եմ, որ բո­լորս լի­նենք հա­մե­րաշխ, բռուն­ցք­ված։ Կար­ծում եմ, որ այս օ­րե­րը պատ­մա­կան են լի­նե­լու ոչ միայն Ար­ցա­խի, այլև ողջ հայ ազ­գի հա­մար։ Գո­վես­տի խոս­քեր եմ ու­զում հղել ԱՀ նա­խա­գահ Բ. Սա­հա­կյա­նին, որ խա­ղե­րի կա­յաց­ման նպա­տա­կով բազ­մա­թիվ հան­դի­պում­ներ է կազ­մա­կեր­պել, և ան­ձամբ փոր­ձում է իր օ­ժան­դա­կու­թյու­նը ցու­ցա­բե­րել ծա­գած հար­ցե­րի լուծ­ման հա­մար։ Նաև ե­րախ­տի­քի խոս­քեր եմ ու­զում ա­սել այն մարդ­կանց, սպոր­տա­յին ֆե­դե­րա­ցիա­նե­րին, ով­քեր ի­րենց ա­ջակ­ցու­թյունը ցու­ցա­բե­րե­ցին տար­բեր հար­ցե­րում։ Ա­ռանձ­նա­պես ու­զում եմ շեշ­տել Իշ­խան Զա­քա­րյա­նի կող­մից ի­րա­կա­նաց­վող բազ­մաբ­նույթ գոր­ծու­նեու­թյու­նը. այդ զար­մա­նա­լի մար­դը կա­րո­ղա­նում է աշ­խա­տել 24 ժամ և իր շուր­ջը հա­մախմ­բել այն­պի­սի մարդ­կանց, ով­քեր ըն­դու­նակ են լավ աշ­խա­տել։ Օգտ­վե­լով ա­ռի­թից, մեր սի­րե­լի ար­ցախ­ցի­նե­րին հոր­դո­րում եմ լի­նել միաս­նա­կան, հյու­րե­րին դի­մա­վո­րել ժպի­տով ու ար­ցախ­ցուն յու­րա­հա­տուկ հյու­րա­սի­րու­թյամբ։ Հիա­ցած եմ կա­մա­վոր­նե­րի աշ­խա­տան­քով. նրանք մեր երկ­րի պայ­ծառ ա­պա­գան են։ Կազ­մա­կերպ­չա­կան ա­ռու­մով բա­վա­կա­նին մեծ աշ­խա­տանք­ներ են ի­րա­կա­նաց­վել:

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Mon, 05 Aug 2019 21:06:06 +0000
ՀԱ­ՄԱ­ՀԱՅ­ԿԱ­ԿԱՆ 7-ՐԴ Ա­ՄԱ­ՌԱ­ՅԻՆ ԽԱ­ՂԵՐՆ ԱՆ­ՆԱ­ԽԱ­ԴԵՊ ԵՆ ԼԻ­ՆԵ­ԼՈՒ http://artsakhtert.com/arm/index.php/sport/item/27239-7 http://artsakhtert.com/arm/index.php/sport/item/27239-7 ՀԱ­ՄԱ­ՀԱՅ­ԿԱ­ԿԱՆ 7-ՐԴ Ա­ՄԱ­ՌԱ­ՅԻՆ ԽԱ­ՂԵՐՆ ԱՆ­ՆԱ­ԽԱ­ԴԵՊ ԵՆ ԼԻ­ՆԵ­ԼՈՒ
Զա­րի­նե ՄԱ­ՅԻ­ԼՅԱՆ

Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի հա­մաշ­խար­հա­յին կո­մի­տեի ո­րոշ­մամբ 2019թ. 7-րդ ա­մա­ռա­յին խա­ղե­րի մեկ­նար­կը տր­վում է Ար­ցա­խում։ Պատ­մա­կան այս ո­րոշ­ման ա­ռա­ջարկն ա­րել է Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի հա­մաշ­խար­հա­յին կո­մի­տեի նա­խա­գահ Իշ­խան Զա­քա­րյա­նը, և գոր­ծա­դիր կո­մի­տեի նիս­տի բո­լոր ան­դամ­նե­րը միա­ձայն քվեար­կու­թյամբ տվել են ի­րենց հա­մա­ձայ­նու­թյու­նը։ Այդ ա­ռու­մով վեր­ջին ա­միս­նե­րին ԱՀ-ում և ՀՀ-ում կա­յա­ցել են բազ­մա­պի­սի հան­դի­պում­ներ, ի­րա­կա­նաց­վել կազ­մա­կերպ­չա­կան տա­րաբ­նույթ աշ­խա­տանք­ներ, որ­պես­զի Հա­մա­հայ­կա­կան 7-րդ խա­ղե­րի մեկ­նար­կը պատ­շա­ճո­րեն տր­վի Ար­ցա­խում և շա­րու­նակ­վի Հա­յաս­տա­նում։ Այս օ­րե­րին Ար­ցա­խում մեծ ե­ռու­զեռ է, պատ­րաստ­վում են ան­նա­խա­դեպ  մի­ջո­ցառ­մա­նը։ Հա­մա­հայ­կա­կան 7-րդ խա­ղե­րի ըն­թա­ցող կազ­մա­կերպ­չա­կան աշ­խա­տանք­նե­րի վե­րա­բե­րյալ զրու­ցե­ցինք Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի ար­ցա­խյան գրա­սե­նյա­կի պա­տաս­խա­նա­տու Վար­դան ԲԱ­ԼԱ­ՅԱ­ՆԻ հետ։

-Օ­գոս­տո­սի 6-ին Ստե­փա­նա­կեր­տի մար­զա­դաշ­տում տե­ղի կու­նե­նա Հա­մա­հայ­կա­կան 7-րդ ա­մա­ռա­յին խա­ղե­րի բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը։ Ի՞նչ ծա­վա­լի աշ­խա­տանք­ներ են ծրագր­վել և ի­րա­կա­նաց­վել Ար­ցա­խում, պատ­րա՞ստ ենք, ար­դյոք, հա­վուր պատ­շա­ճի դի­մա­վո­րել բազ­մա­հա­զար մար­զա­սեր­նե­րի, հյու­րե­րի։
-Խա­ղե­րի բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը կկա­յա­նա Ստե­փա­նա­կեր­տում, օ­գոս­տո­սի 6-ին, իսկ օ­գոս­տո­սի 7-ի ե­րե­կո­յան նա­խա­տես­վում է ՙՀրա­ժեշտ Ար­ցա­խին՚ խո­րագ­րով մի­ջո­ցա­ռում, ո­րից հե­տո օ­գոս­տո­սի 8-ի ա­ռա­վո­տյան մաս­նա­կից­նե­րը կմեկ­նեն Երևան՝ օ­գոս­տո­սի 9-17-ը մաս­նակ­ցե­լու նա­խա­տես­վող մր­ցում­նե­րին։ Ար­դեն ներ­կա­յաց­վել է 5300 մաս­նակ­ցու­թյան հայտ, բայց չի բա­ցառ­վում, որ այդ թի­վը կա­վե­լա­նա։ Ընդ­հա­նուր առ­մամբ, Ար­ցախ կժա­մա­նեն շուրջ 32 եր­կր­նե­րի 161 քա­ղաք­նե­րի ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­ներ։ Կազմ­ված սցե­նա­րի հա­մա­ձայն` բաց­ման ա­րա­րո­ղու­թյա­նը կմաս­նակ­ցի շուրջ 6000 մարդ, ին­չը բա­վա­կա­նին մեծ թիվ է։ Կա­րող եմ փաս­տել, որ կազ­մա­կերպ­չա­կան բո­լոր աշ­խա­տանք­ներն ա­վար­տա­կան փու­լում են, և մեր թի­մը ջանք ու ե­ռանդ չի խնա­յում բո­լոր ծա­ռա­ցած խն­դիր­նե­րը լու­ծե­լու հա­մար։

-Իսկ այդ­քան մեծ թվով մար­զիկ­նե­րի, հյու­րե­րի և եր­կր­պա­գու­նե­րի տե­ղա­բաշխ­ման հար­ցերն ինչ­պե՞ս եք կար­գա­վո­րել և ով­քե՞ր են դրա­նում ա­ջակ­ցել։
-Բա­վա­կա­նին լուրջ խն­դիր էր հենց տե­ղա­բաշխ­ման հար­ցը։ Բո­լոր հյու­րա­նոց­նե­րը, հյու­րատ­նե­րը հնա­րա­վո­րու­թյուն են ու­նե­ցել տե­ղա­վո­րել ըն­դա­մե­նը 2,5 հա­զար մարդ, մյուս­նե­րին պայ­մա­նա­վոր­վել ենք տե­ղա­վո­րել գյու­ղա­կան հա­մայ­նք­նե­րում, ա­ռան­ձին մարդ­կանց տնե­րում, ով­քեր պատ­րաս­տա­կա­մու­թյուն են հայտ­նել ղա­րա­բաղ­ցու հյու­րա­սի­րու­թյամբ ըն­դու­նել հյու­րե­րին։ Այս պա­հին մենք ար­դեն լրի­վու­թյամբ լու­ծել ենք այդ խն­դի­րը։ Բա­ցի դրա­նից, Խա­ղե­րի կա­յաց­ման հա­մար ներդ­րում­ներ են ա­րել բա­րե­րար­ներ Ալ­բերտ Բո­յա­ջյա­նը, Սամ­վել Կա­րա­պե­տյա­նը, Սամ­վել Ա­լեք­սա­նյա­նը, Գա­գիկ Ա­ղա­ջա­նյա­նը և ու­րիշ­ներ: Այս ա­մե­նին զու­գա­հեռ, Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի հա­մաշ­խար­հա­յին կո­մի­տեի ան­դամ­նե­րը աշ­խար­հի տար­բեր եր­կր­նե­րում յու­րո­վի աշ­խա­տանք­ներ են կա­տա­րել և, յու­րա­քան­չյուրն իր լու­ման ներդ­նե­լով, միաս­նա­կան հար­թա­կում շա­րու­նա­կում են աշ­խա­տել։ Նաև բա­վա­կա­նին մեծ ու տա­րաբ­նույթ աշ­խա­տանք­ներ են տա­նում ԱՀ և ՀՀ հա­զա­րա­վոր կա­մա­վոր­ներ։

-Բա­ցի մար­զա­կան ծրագ­րից, ի՞նչ մի­ջո­ցա­ռում­ներ են նա­խա­տես­վում այս օ­րե­րին և ի՞նչ ա­նակն­կալ­ներ են սպաս­վում բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյա­նը։
-Մար­զա­կան մի­ջո­ցա­ռում­նե­րին զու­գա­հեռ, հյու­րե­րի հա­մար կկազ­մա­կերպ­վեն այ­ցե­լու­թյուն­ներ Ար­ցա­խի պատ­մամ­շա­կու­թա­յին և տե­սար­ժան վայ­րեր, օ­գոս­տո­սի 5-ի և 7-ի ե­րե­կո­յան Ստե­փա­նա­կեր­տի Վե­րած­նն­դի հրա­պա­րա­կում կկա­յա­նան հա­մերգ­ներ ԱՀ և ՀՀ եր­գիչ­նե­րի մաս­նակ­ցու­թյամբ։ Ար­դեն մեկ ա­միս է, ինչ Ստե­փա­նա­կեր­տի մար­զա­դաշ­տում փոր­ձեր են ըն­թա­նում բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը մեծ շու­քով կազ­մա­կեր­պե­լու հա­մար։ Մենք ու­նե­նա­լու ենք շուրջ 10 հա­զար հան­դի­սա­տես և եր­կր­պա­գու, ի­հար­կե, մուտ­քը ա­զատ է լի­նե­լու, սա­կայն մար­զիկ­նե­րի և ա­ռան­ձին հյու­րե­րի, Եվ­րա­խոր­հր­դի պատ­գա­մա­վոր­նե­րի, հա­տուկ պատ­վի­րա­կու­թյուն­նե­րի հա­մար նա­խա­տես­ված են լի­նե­լու ա­ռան­ձին տե­ղեր: Հրա­պա­րա­կում տե­ղադր­վե­լու են մեծ էկ­րան­ներ, որ բո­լո­րը հնա­րա­վո­րու­թյուն ու­նե­նան դի­տե­լու մի­ջո­ցա­ռու­մը։ Բաց­ման հան­դի­սա­վոր ա­րա­րո­ղու­թյու­նը բաղ­կա­ցած կլի­նի մի քա­նի մա­սե­րից, ո­րոնք կներ­կա­յաց­նեն տե­սա­րան­ներ մեր ժո­ղովր­դի պատ­մու­թյու­նից, բե­մադ­րու­թյուն­ներ հայ ժո­ղովր­դի քրիս­տո­նեու­թյան ըն­դուն­ման, Մես­րոպ Մաշ­տո­ցի գրե­րի գյու­տի ստեղծ­ման վե­րա­բե­րյալ, Վա­չա­գան Բա­րե­պաշ­տի թա­գա­վո­րու­թյան ժա­մա­նա­կաշր­ջա­նից, ազ­գա­յին-ա­զա­տագ­րա­կան պայ­քա­րից դր­վագ­ներ։ Ե­լույթ կու­նե­նան նաև եր­կու հայ­կա­կան հան­րա­պե­տու­թյուն­նե­րի ղե­կա­վար­ներ Բա­կո Սա­հա­կյա­նը և Նի­կոլ Փա­շի­նյա­նը, Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի կո­մի­տեի նա­խա­գահ Իշ­խան Զա­քա­րյա­նը։ Կլի­նի նաև հա­մեր­գա­յին ծրա­գիր, մի խոս­քով` սպաս­վում է շատ հե­տաքր­քիր ու ան­նա­խա­դեպ մի­ջո­ցա­ռում։

Կազ­մա­կերպ­չա­կան ա­ռու­մով մենք լիո­վին պատ­րաստ ենք: Ար­ցախ այ­ցե­լող հյու­րե­րի մե­ծա­մաս­նու­թյունն ա­ռա­ջին ան­գամ է այս­տեղ, ու հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րը կխ­թա­նեն հա­մախմ­բե­լու աշ­խար­հի բո­լոր հա­յե­րին, մո­տի­կից ծա­նո­թա­նա­լու և շփ­վե­լու Ար­ցա­խի ստեղ­ծա­գործ ու ա­րա­րող ժո­ղովր­դի հետ, ով­քեր հարկ ե­ղած դեպ­քում զենք կվերց­նեն ու կպաշտ­պա­նեն մեր հայ­րե­նի­քը։ Հու­սով եմ, որ Ար­ցախ այ­ցե­լած ե­րի­տա­սարդ­նե­րի սե­րը հայ­րե­նի­քի նկատ­մամբ ա­վե­լի կբազ­մա­պատկ­վի, և նրանք կհա­մախ­մբ­վեն մեկ միաս­նա­կան գա­ղա­փա­րի շուրջ։ Մենք հզոր ենք Հա­յաս­տան-Ար­ցախ-Սփյուռք ե­ռա­միաս­նու­թյամբ։

Հա­մա­հայ­կա­կան ա­մա­ռա­յին 7-րդ խա­ղե­րի մար­զաձևե­րի անց­կաց­ման և մր­ցա­վա­րա­կան խմ­բի վե­րա­բե­րյալ տե­ղե­կու­թյուն­ներ հայտ­նեց գլ­խա­վոր մր­ցա­վար, մի­ջազ­գա­յին մի շարք խա­ղե­րի մր­ցա­վար, Սիդ­նե­յի օ­լիմ­պիա­կան խա­ղե­րում լա­վա­գույն մր­ցա­վար­նե­րի ե­ռյա­կում ընդգրկված, ծննդով Մար­տա­կեր­տի շր­ջա­նի Մատա­ղիս գյու­ղից Դե­րե­նիկ ԳԱԲՐԻԵ­ԼՅԱ­ՆԸ։


-Ինձ հա­մար մեծ պա­տիվ է ար­դեն երկ­րորդ ան­գամ լի­նել Հա­մա­հայ­կա­կան խա­ղե­րի գլ­խա­վոր մր­ցա­վար։ Այս օ­րե­րին մեծ հպար­տու­թյուն եմ ապ­րում` տես­նե­լով, թե Ստե­փա­նա­կերտն ինչ­պես է ծաղ­կում, իսկ ժո­ղովր­դի վե­րա­բեր­մունքն ա­մեն մի հյու­րի հան­դեպ բա­րի ու մա­քուր է: Ե­ղել եմ 7-8 օ­լիմ­պիա­կան խա­ղե­րի մաս­նա­կից-մր­ցա­վար, բայց այս­պի­սի ու­րա­խու­թյուն չեմ ապ­րել, ինչ­պես հի­մա։ Ու­զում եմ, որ բո­լորս լի­նենք հա­մե­րաշխ, բռուն­ցք­ված։ Կար­ծում եմ, որ այս օ­րե­րը պատ­մա­կան են լի­նե­լու ոչ միայն Ար­ցա­խի, այլև ողջ հայ ազ­գի հա­մար։ Գո­վես­տի խոս­քեր եմ ու­զում հղել ԱՀ նա­խա­գահ Բ. Սա­հա­կյա­նին, որ խա­ղե­րի կա­յաց­ման նպա­տա­կով բազ­մա­թիվ հան­դի­պում­ներ է կազ­մա­կեր­պել, և ան­ձամբ փոր­ձում է իր օ­ժան­դա­կու­թյու­նը ցու­ցա­բե­րել ծա­գած հար­ցե­րի լուծ­ման հա­մար։ Նաև ե­րախ­տի­քի խոս­քեր եմ ու­զում ա­սել այն մարդ­կանց, սպոր­տա­յին ֆե­դե­րա­ցիա­նե­րին, ով­քեր ի­րենց ա­ջակ­ցու­թյունը ցու­ցա­բե­րե­ցին տար­բեր հար­ցե­րում։ Ա­ռանձ­նա­պես ու­զում եմ շեշ­տել Իշ­խան Զա­քա­րյա­նի կող­մից ի­րա­կա­նաց­վող բազ­մաբ­նույթ գոր­ծու­նեու­թյու­նը. այդ զար­մա­նա­լի մար­դը կա­րո­ղա­նում է աշ­խա­տել 24 ժամ և իր շուր­ջը հա­մախմ­բել այն­պի­սի մարդ­կանց, ով­քեր ըն­դու­նակ են լավ աշ­խա­տել։ Օգտ­վե­լով ա­ռի­թից, մեր սի­րե­լի ար­ցախ­ցի­նե­րին հոր­դո­րում եմ լի­նել միաս­նա­կան, հյու­րե­րին դի­մա­վո­րել ժպի­տով ու ար­ցախ­ցուն յու­րա­հա­տուկ հյու­րա­սի­րու­թյամբ։ Հիա­ցած եմ կա­մա­վոր­նե­րի աշ­խա­տան­քով. նրանք մեր երկ­րի պայ­ծառ ա­պա­գան են։ Կազ­մա­կերպ­չա­կան ա­ռու­մով բա­վա­կա­նին մեծ աշ­խա­տանք­ներ են ի­րա­կա­նաց­վել:

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սպորտ Mon, 05 Aug 2019 21:06:06 +0000
ԱՀ Նախագահ Բակո Սահակյանը դիմավորել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին http://artsakhtert.com/arm/index.php/official/item/27238-2019-08-05-16-09-58 http://artsakhtert.com/arm/index.php/official/item/27238-2019-08-05-16-09-58 ԱՀ Նախագահ Բակո Սահակյանը դիմավորել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին
Արցախի Հանրապետության նախագահ…

 

 

ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱԳԱՀԻ ԱՇԽԱՏԱԿԱԶՄԻ

         ՏԵՂԵԿԱՏՎՈՒԹՅԱՆ ԳԼԽԱՎՈՐ ՎԱՐՉՈՒԹՅՈՒՆ

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Պաշտոնական Mon, 05 Aug 2019 16:07:32 +0000