comintour.net
stroidom-shop.ru
obystroy.com
ՙԴՐԱԽՏԻ ԴԱՐՊԱՍԸ՚։ ՄԵԾ ՖԻԼՄԻ ՄԵԾ ՊՐԵՄԻԵՐԱՆ։ ՇՈՒՏՈՎ։
[ARM]     [RUS]     [ENG]

ՙԴՐԱԽՏԻ ԴԱՐՊԱՍԸ՚։ ՄԵԾ ՖԻԼՄԻ ՄԵԾ ՊՐԵՄԻԵՐԱՆ։ ՇՈՒՏՈՎ։

Ա­նուշ ՇԱՀ­ՐԱ­ՄԱ­ՆՅԱՆ

 Հա­րյու­րա­վոր ար­ցախ­ցի­նե­րի հա­մար ան­ցած տար­վա ա­մա­ռը տար­բեր­վեց նա­խորդ­նե­րից։ 

Ար­ցա­խում նկա­րա­հան­վեց ֆիլմ, մեծ ֆիլմ... տար­բեր եր­կր­նե­րից, ա­մե­նապ­րո­ֆե­սիո­նալ, մի­ջազ­գա­յին դե­րա­սա­նա­կան ու ստեղ­ծա­գոր­ծա­կան կազ­մով ե­կան Ար­ցախ՝ կի­նո նկա­րե­լու: Ար­ցախ­ցի­ներս՝ ե­րի­տա­սարդ թե տա­րեց, միշտ ե­րա­զել ենք մաս­նա­կի­ցը լի­նել այդ­պի­սի ի­րա­դար­ձու­թյան, դա, իս­կա­պես, մեծ ի­րա­դար­ձու­թյուն էր բո­լո­րիս հա­մար, քա­նի որ, ուղ­ղա­կի դի­տոր­դից զատ, մենք մաս­նակ­ցու­թյուն ու­նե­ցանք նաև ֆիլ­մում..., քա­նի որ ֆիլմն էլ Ար­ցա­խի թե­մա­յով էր, նպա­տա­կը՝ կի­նոար­վես­տի մի­ջո­ցով Ար­ցա­խը աշ­խար­հին ճա­նա­չե­լի դարձ­նե­լը, քա­նի որ ֆիլ­մի ռե­ժի­սորն էլ՝ Ջի­վան Ա­վե­տի­սյա­նը, մե­ծա­ցել է Ար­ցա­խում։

Իր ծնն­դա­վայ­րի հան­դեպ սերն ու նվի­րու­մը ռե­ժի­սո­րը ար­տա­հայ­տել է դեռևս իր նա­խորդ՝ ՙԹե­ւա­նիկ՚ եւ ՙՎեր­ջին բնա­կի­չը՚ ֆիլ­մե­րում։ ՙԹե­ւա­նիկ՚-ը ցու­ցադր­վել է աշ­խար­հի 20-ից ա­վե­լի եր­կր­նե­րում, տար­բեր մի­ջազ­գա­յին կի­նո­փա­ռա­տո­նե­րում ար­ժա­նա­ցել է ՙԼա­վա­գույն օ­տա­րա­լե­զու ֆիլմ՚, ՙԼա­վա­գույն օ­պե­րա­տո­րա­կան աշ­խա­տանք՚,
ՙԼա­վա­գույն ֆիլմ՚, ՙԼա­վա­գույն սցե­նար՚, ՙՀան­դի­սա­տե­սի հա­մակ­րանք՚ և այլ մր­ցա­նակ­նե­րի: Ան­հա­վա­տա­լի է, բայց ՙՎեր­ջին բնա­կի­չը՚ ֆիլ­մում գլ­խա­վոր դե­րե­րից մե­կի՝ Իբ­րա­հի­մի կեր­պա­րը մարմ­նա­վո­րել է ի­րան­ցի աշ­խար­հահռ­չակ դե­րա­սան Հո­մա­յուն Էր­շա­դին՝ ՙԲա­լի հա­մը՚ (1997թ) լե­գեն­դար ֆիլ­մի գլ­խա­վոր դե­րա­կա­տա­րը։Ար­ցախ­ցի ռե­ժի­սո­րին հա­տուկ է պեր­ֆեկ­ցիո­նիզ­մը՝ գտ­նել ու հրա­վի­րել լա­վա­գույն­նե­րին, ա­նել ա­ռա­վե­լա­գույ­նը կա­տա­րյալ ար­դյունք ստա­նա­լու հա­մար։ Խոս­տո­վա­նենք, որ հայ­կա­կան ի­րա­կա­նու­թյու­նում կի­նոար­տա­րու­թյան ո­լոր­տում դա բա­վա­կա­նին բարդ է ա­նել, քա­նի որ ո­րա­կյալ, մի­ջազ­գա­յին աս­պա­րե­զում մր­ցու­նակ կի­նո ստեղ­ծե­լը մեծ ֆի­նանս­ներ է պա­հան­ջում, բայց հա­յե­րիս հա­մախ­մբ­վա­ծու­թյու­նը և ռե­ժի­սո­րի հա­մա­ռու­թյունն ի­րենց գործն ա­րե­ցին… ՙԴրախ­տի դար­պա­սը՚ իր մասշ­տաբ­նե­րով գե­րա­զան­ցում է Ար­ցա­խի մա­սին և Ար­ցա­խում նկա­րա­հան­ված նա­խորդ ֆիլ­մե­րին, բա­ցի այդ, նա­խորդ ֆիլ­մերն 90-ա­կան­նե­րի մա­սին էին պատ­մում, իսկ այս մե­կը զար­գա­նում է մեր օ­րե­րում.
Ֆիլ­մի գլ­խա­վոր հե­րո­սը՝ ֆո­տոլ­րագ­րող, 50-ա­մյա Ռո­բերտ Ստեն­վա­լը, 2016 թվա­կա­նին վե­րա­դառ­նում է Ար­ցախ՝ այս ան­գամ էլ լու­սա­բա­նե­լու քսա­ներ­կու տար­վա ընդ­մի­ջու­մից հե­տո վերս­կս­ված Ապ­րի­լյան պա­տե­րազ­մը: Լրագ­րո­ղա­կան հե­տաքն­նու­թյան ըն­թաց­քում ֆո­տոլ­րագ­րո­ղը սի­րա­հար­վում է 35-ա­մյա օ­պե­րա­յին երգ­չու­հի Սո­ֆյա Մար­տի­րո­սյա­նին։ Հե­տո պի­տի պարզ­վի, որ Սո­ֆյան ան­հայտ կո­րած ֆո­տոլ­րագ­րող Էդ­գար Մար­տի­րո­սյա­նի դուստրն է։ 1992 թվա­կա­նին՝ Թա­լի­շի անկ­ման օ­րը, Ռո­բեր­տը Էդ­գա­րին թո­ղել է գյու­ղում՝ գե­րե­վա­րու­թյան մեջ ու յու­րաց­րել մար­տի դաշ­տում ար­ված նրա լու­սան­կար­նե­րը։ Հե­տա­գա­յում Ռո­բերտն այդ լու­սան­կար­նե­րի շնոր­հիվ հան­րա­հայտ է դար­ձել։ Տա­րի­ներ հե­տո դրախ­տի դար­պաս­նե­րի ա­ռաջ Ռո­բեր­տը զղ­ջա­լով խոս­տո­վա­նում է իր մեղ­քը։
Այս­պի­սով, նոր ֆիլ­մում միա­ժա­մա­նակ լու­սա­բան­վե­լու է և՜ 1992-94թթ. Ար­ցա­խյան պա­տե­րազ­մը, և՜ 2016 թվա­կա­նի Ապ­րի­լյա­նը։ Ֆիլ­մի գլ­խա­վոր դե­րա­կա­տա­րը աշ­խար­հահռ­չակ դե­րա­սան Ռի­չարդ Սա­մելն է։ Նա մարմ­նա­վո­րել է Ռո­բերտ Ստեն­վա­լի կեր­պա­րը, Սո­ֆյա­յի կեր­պա­րը մարմ­նա­վո­րել է դե­րա­սա­նու­հի Տա­տյա­նա Սպի­վա­կո­վան՝ Ֆրան­սիա­յից։ Մյուս գլ­խա­վոր դե­րա­սա­նու­հին Նաի­րա Զա­քա­րյանն է՝ Նյու Յոր­քից։ Ֆիլ­մում նկար­հան­ված բո­լոր խմ­բա­կա­յին դե­րա­սան­նե­րը Ար­ցա­խից էին՝ հա­րյու­րա­վոր ե­րե­խա­ներ ու մե­ծա­հա­սակ­ներ։ Ոգևո­րու­թյու­նը մեծ էր, հատ­կա­պես ե­րե­խա­նե­րի, նրանք ստա­ցան աշ­խա­տանք, փորձ, նոր ըն­կեր­ներ, ե­րա­զե­լու և դե­պի ե­րա­զան­քը ան­կոտ­րում քայ­լե­լու հզոր ուժ և հի­մա ան­համ­բեր սպա­սում են մի բա­նի՝ մեծ ֆիլ­մի մեծ պրե­միե­րա­յին։
Ֆիլ­մի ստեղ­ծա­գոր­ծա­կան խում­բը հե­տար­տադ­րա­կան աշ­խա­տանք­նե­րի ի­րա­կա­նաց­ման հա­մար, #GoFundMe հա­մա­ֆի­նան­սա­վոր­ման հար­թա­կում մինչ այ­սօր շա­րու­նա­կում է հա­մալ­րել բյու­ջեն:
;