comintour.net
stroidom-shop.ru
obystroy.com
Սոցիալական http://artsakhtert.com Tue, 21 May 2019 20:25:00 +0000 Joomla! - Open Source Content Management hy-am ՀԱՆԴԻՍԱՎՈՐՈՒԹՅԱՄԲ ՆՇՎԵՑ ԲԵՐՁՈՐԻ ԱԶԱՏԱԳՐՄԱՆ 27-ՐԴ ՏԱՐԵԴԱՐՁԸ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26705-27 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26705-27 ՀԱՆԴԻՍԱՎՈՐՈՒԹՅԱՄԲ ՆՇՎԵՑ ԲԵՐՁՈՐԻ ԱԶԱՏԱԳՐՄԱՆ 27-ՐԴ ՏԱՐԵԴԱՐՁԸ
Նա­րեկ ՍԱ­ՀԱ­ԿՅԱՆ

 

Մա­յի­սի 18-ին լրա­ցել է Բեր­ձո­րի (նախ­կին Լա­չի­նի) ա­զա­տագր­ման 27-րդ տա­րե­դար­ձը։ Այդ օ­րը Ար­ցա­խի ինք­նա­պաշտ­պա­նա­կան ու­ժերն ա­զա­տագ­րե­ցին Լա­չի­նը՝ բա­ցե­լով մայր Հա­յաս­տա­նին կա­պող կյան­քի ճա­նա­պար­հը։ Կյան­քի, ո­րով­հետև Ար­ցա­խը շր­ջա­փակ­ման մեջ էր. պա­տե­րազ­մող երկ­րին սպառ­նում էին սո­վը, զեն­քի ու զի­նամ­թեր­քի պա­կա­սը և ոչ միայն։

Քա­ղա­քի ա­զա­տագր­ման տա­րե­դար­ձին բեր­ձոր­ցի­նե­րը Հու­շա­հա­մա­լի­րում ծա­ղիկ­ներ են խո­նար­հել և հար­գել Ար­ցա­խյան ա­զա­տա­մար­տում զոհ­ված­նե­րի հի­շա­տա­կը։ Հու­շա­հա­մա­լի­րի պա­տե­րին փո­րագր­ված են Քա­շա­թա­ղի շր­ջա­նի ա­զա­տագր­ման ժա­մա­նակ ըն­կած մար­տիկ­նե­րի ա­նուն­նե­րը։ Տո­նի կա­պակ­ցու­թյամբ շնոր­հա­վո­րե­լով բո­լո­րին՝ Քա­շա­թա­ղի շրջ­վար­չա­կազ­մի ղե­կա­վար Ստե­փան Սարգ­սյանն ե­լույ­թի իր խոս­քում նշել է. ՙԵ­թե Շու­շին մեր ազ­գի մեծ հաղ­թա­նակն է կո­րուստ­նե­րից, ցե­ղաս­պա­նու­թյու­նից հե­տո, ա­պա Բեր­ձո­րի, Քա­շա­թա­ղի ա­զա­տագ­րու­մը մեր ազ­գի միաս­նա­կա­նու­թյան ա­մե­նա­մեծ խոր­հր­դա­նիշն է։ Եվ այդ միաս­նա­կա­նու­թյան շնոր­հիվ ձեռք­բեր­ված հաղ­թա­նա­կից հե­տո մեր այ­սօր­վա բնա­կիչ­նե­րը շա­րու­նա­կե­ցին այդ նույն տղա­նե­րի գոր­ծը՝ գա­լով ու վե­րաբ­նակ­վե­լով ա­զա­տագր­ված Քա­շա­թա­ղի շր­ջա­նում՚,- նշել է Ստե­փան Սարգ­սյա­նը։
Կորս­տի ցա­վի հետ քա­շա­թաղ­ցի­նե­րը հա­մակ­վել էին հպար­տու­թյան զգա­ցու­մով։ Ար­դեն 27 տա­րի Բեր­ձո­րում նո­րից հն­չում են հայ­կա­կան երգն ու պա­րը։ Ման­կա­վարժ Ա­րաք­սյա Այ­վա­զյա­նը վս­տահ է, որ ա­զա­տագր­ված քա­ղա­քում հայ­րե­նա­սեր սե­րունդ է մե­ծա­նում. ՙԱյս­տեղ ծն­վում է մարդ­կա­յին նոր տե­սակ՝ բեր­ձոր­ցի, իր կամ­քով, իր ո­գով, ոչն­չով չզի­ջող մեր գե­նին։ Բեր­ձո­րը ոչ միայն կյան­քի, այլ նաև ստեղծ­ման ու ա­րար­ման ճա­նա­պարհ էր՚։
ՙՇու­շիի ա­զա­տագ­րու­մից հե­տո պետք էր բա­ցել Լա­չի­նի մար­դա­սի­րա­կան մի­ջանց­քը՚,-ա­սում է ա­զա­տա­մար­տիկ Ներ­սես Ե­ղյանն ու հի­շում այդ օ­րե­րի ծանր դրու­թյու­նը. պա­տե­րազ­մի հաղ­թա­կան ըն­թաց­քը շա­րու­նա­կե­լու հա­մար Ար­ցա­խը պետք է դուրս գար շր­ջա­փա­կու­մից։ Այ­նինչ, հա­կա­ռա­կոր­դը բազ­միցս փոր­ձել է վե­րագ­րա­վել մի­ջանց­քը, բայց ար­դյուն­քում մե­րոնք ա­զա­տագ­րել են ամ­բողջ Քա­շա­թա­ղի շր­ջա­նը. ՙԼա­չի­նի մար­դա­սի­րա­կան մի­ջանց­քը նման է մայր ե­րա­կի, ե­թե այդ ե­րա­կը կտր­վեր, ա­պա հայ ժո­ղովր­դի մի զանգ­վա­ծի՝ զի­նամ­թեր­քով և այլ մի­ջոց­նե­րով օգ­նու­թյու­նը մյու­սին կդժ­վա­րա­նար։ Դրա հա­մար անհ­րա­ժեշտ էր պա­հել մի­ջանց­քը։ Իսկ հե­տա­գա­յում ի­րա­դար­ձու­թյուն­ներն այն­պես զար­գա­ցան, որ հա­կա­ռա­կորդն ստի­պեց շա­րու­նա­կել գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րը՝ ա­զա­տագ­րե­լով Ղու­բաթ­լին, Զան­գե­լա­նը՚։
Բեր­ձո­րի ա­զա­տագր­ման 27-րդ տա­րե­դար­ձի առ­թիվ և հա­սա­րա­կա­կան ակ­տի­վու­թյան հա­մար Ար­ցա­խի ա­զա­տա­մար­տիկ­նե­րի միու­թյու­նը մի խումբ քա­շա­թաղ­ցի­նե­րի պարգևատ­րել է պատ­վոգ­րե­րով և ար­ժե­քա­վոր նվեր­նե­րով։ Պարգևնե­րը հանձ­նել է միու­թյան վար­չու­թյան ան­դամ, ԱՀ նախ­կին վար­չա­պետ Ա­րա­յիկ Հա­րու­թյու­նյա­նը, ով նույն­պես պա­տիվ է ու­նե­ցել մաս­նակ­ցե­լու Լա­չի­նի ա­զա­տագր­մա­նը։ Շու­շիի ա­զա­տագ­րու­մից հե­տո Երևա­նի ժող­տն­տե­սա­կան ինս­տի­տու­տի երկ­րորդ կուր­սի ու­սա­նողն ու­զում էր մեկ­նել Երևան՝ քն­նու­թյուն­նե­րը հանձ­նե­լու, բայց իր աչ­քի ա­ռաջ խոց­վում է Ար­ցա­խի վեր­ջին ինք­նա­թի­ռը: ՙԱյդ օ­րը՝ 1992թ. մա­յի­սի 12-ին, մենք զրկ­վե­ցինք մեր վեր­ջին հույ­սից՝ չկար այլ ճա­նա­պարհ։ Եվ ըն­դա­մե­նը մի քա­նի օր հե­տո մենք բա­ցե­ցինք կյան­քի ճա­նա­պար­հը։ Պի­տի ա­սեմ, որ այդ ճա­նա­պար­հը հե­տա­գա­յում հնա­րա­վո­րու­թյուն ստեղ­ծեց կեր­տե­լու մեր մնա­ցած հաղ­թա­նակ­նե­րը՚,-ա­սել է Ա. Հա­րու­թյու­նյա­նը։
Բեր­ձո­րի ա­զա­տագր­ման 27-րդ տա­րե­դար­ձի կա­պակ­ցու­թյամբ մի խումբ ա­զա­տա­մար­տիկ­նե­րի խրա­խու­սել են ՙՍա­տար՚ հա­սա­րա­կա­կան կազ­մա­կեր­պու­թյունն ու Բեր­ձո­րի քա­ղա­քա­պե­տա­րա­նը։ Բեր­ձո­րի քա­ղա­քա­պետ Ա­նա­հիտ Չար­չյա­նի խոս­քով՝ հա­մայն­քը տա­րեց­տա­րի ծաղ­կում է: ՙՔա­ղա­քի շե­նաց­ման գոր­ծում մենք բո­լորս պար­տա­վոր­վում ենք մեր ներդ­րում­ներն ու­նե­նա­լու բնա­կա­րա­նա­շի­նու­թյան, բա­րե­կարգ­ման, նոր են­թա­կա­ռուց­վածք­ներ ստեղ­ծե­լու և, ի­հար­կե, ե­րե­խա­նե­րին ո­րա­կյալ կր­թու­թյուն տա­լու գոր­ծում։ Մենք պար­տա­վոր­վում ենք ա­նել ա­վե­լին, որ վաղ­վա Բեր­ձո­րը լի­նի ա­վե­լի հար­մա­րա­վետ ու գե­ղե­ցիկ, մեր հաղ­թա­նակ­նե­րին վա­յել՚։
Քա­շա­թա­ղի շր­ջա­նի մա­սին հա­մա­պար­փակ տե­ղե­կու­թյուն ստա­նա­լու հա­մար բա­վա­կան էր այ­ցե­լել Բեր­ձո­րի պատ­մաերկ­րա­գի­տա­կան թան­գա­րան, ո­րի Փառ­քի սրա­հում ցու­ցադր­վել են Լա­չի­նի ա­զա­տագր­ման, ապ­րի­լյան պա­տե­րազ­մի մա­սին պատ­մող և շր­ջա­նի տա­րած­քում հայտ­նա­բեր­ված պատ­մա­կան հու­շար­ձան­նե­րի լու­սան­կար­ներ։ Ըստ հե­ղի­նակ Զոհ­րաբ Ըռ­քո­յա­նի՝ այդ հու­շար­ձան­նե­րը վկա­յում են, որ տա­րած­քը հայ­կա­կան է: ՙՎե­րաբ­նա­կեց­ման տա­րի­նե­րին իմ կա­տա­րած ու­սում­նա­սի­րու­թյուն­նե­րի ար­դյուն­քում Քա­շա­թա­ղի շր­ջա­նում հայտ­նա­բե­րել եմ հա­րյու­րա­վոր հու­շար­ձան­ներ։ Դրանք խո­սում են այն մա­սին, որ այս տա­րածք­նե­րը հայ­կա­կան են, ե­ղել են Սյու­նիք և Ար­ցախ աշ­խարհ­նե­րի գա­վառ­նե­րը։ Սա ոչ ոք չի կա­րող հեր­քել։ Այդ քա­րե հու­շար­ձան­նե­րում փո­րագր­ված են հա­յե­րեն տա­ռե­րը՝ սկ­սած 4-րդ դա­րից՚,-ա­սում է նա։
Բեր­ձո­րի ա­զա­տագր­ման 27-րդ տա­րե­դար­ձին քա­ղա­քում կազ­մա­կերպ­վել են մի շարք մշա­կու­թա­ժա­ման­ցա­յին մի­ջո­ցա­ռում­ներ։ Իսկ ե­րե­կո­յան Վե­հա­փա­ռի հրա­պա­րա­կում կա­յա­ցած հա­մեր­գից հե­տո տե­ղի է ու­նե­ցել տո­նա­կան հրա­վա­ռու­թյուն։

Նա­րեկ ՍԱ­ՀԱ­ԿՅԱՆ

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Mon, 20 May 2019 17:44:01 +0000
ՙԷՐԵԲՈՒՆԻ՚ ԲԿ-Ի ԱՌԱՋԱՏԱՐ ՄԱՍՆԱԳԵՏՆԵՐԻ ՀԵՐԹԱԿԱՆ ԱՅՑԸ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26696-2019-05-17-16-02-08 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26696-2019-05-17-16-02-08 ՙԷՐԵԲՈՒՆԻ՚ ԲԿ-Ի ԱՌԱՋԱՏԱՐ ՄԱՍՆԱԳԵՏՆԵՐԻ ՀԵՐԹԱԿԱՆ ԱՅՑԸ
Զարինե ՄԱՅԻԼՅԱՆ

 Մայիսի 15-16-ը Երևանի ՙԷրեբունի՚ բժշկական կենտրոնի տնօրեն, բժշկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Միքայել Մանուկյանի գլխավորությամբ մի խումբ բարձրակարգ մասնագետներ ԱՀ առողջապահության նախարարության հանրապետական բժշկական կենտրոնում (ՀԲԿ) անվճար հիմունքներով իրականացրել են հիվանդների հետազոտություններ, խորհրդատվություններ և տեղի մասնագետների հետ կատարել կոնքազդրային հոդի բարդ վիրահատություններ ու երիկամների ստենտավորում: ԱՀ առողջապահության նախարար Արայիկ Բաղրյանը ողջունեց հերթական ծրագիրը և Միքայել Մանուկյանի հետ ունեցած հանդիպման ընթացքում նախանշվեցին համագործակցության ընդլայնման հետագա անելիքները` մասնագիտական փորձի փոխանակման, ժամանակակից մեթոդների կիրառմամբ դասընթացների կազմակերպման ուղղություններով:

Այցի շրջանակներում ՙԷրեբունի՚ ԲԿ-ի ալերգոլոգ Սաթենիկ Բախչինյանը` ընդունելով ամբուլատոր ալերգիկ հիվանդներին, նշեց, որ հիմա՝ գարնանը, ալերգիայի սրացման շրջանն է, ուստի ինչպես Երևանում, այնպես էլ Ստեփանակերտում հիվանդների դիմելիությունը բարձր է։ Բժիշկը խորհրդատվություններից ու թեստավորված հետազոտություններից հետո հիվանդներին նշանակեց հակաալերգիկ դեղորայքային բուժումներ։ Նրա պարզաբանմամբ՝ սեզոնային այս շրջանում հիմնականում լինում են ալերգիկ ռենիտներ, ատոպիկ դերմատիտներ և բրոնխիալ ասթմա, ինչպես նաև եղնջացան, Կվինկեի այտուցներ և ալերգիկ այլ երևույթներ։ Ալերգոլոգը հավաստիացրեց, որ ալերգիկ հիվանդություններն անբուժելի չեն, պարզապես պետք է հետազոտվել, հետևել բժշկի նշանակումներին և համառորեն անցնել փուլային բուժումները, որի արդյունքում ապաքինումն ակներև կլինի։
Նույն կենտրոնի բժիշկ-ուրոլոգ Էդուարդ Վարդանյանը պարզաբանեց, որ հիվանդները հիմնականում դիմել են ստորին միզուղիների բորբոքային և ադենոմաների խնդիրներով։ Համապատասխան հետազոտություններից հետո կատարվել են դեղորայքային և վիրահատական միջամտություններ։ Սրտաբան-առիթմոլոգ Միհրան Մարտիրոսյանի խոսքով՝ ՙԷրեբունի՚ բժշկական կենտրոնը տարիներ ի վեր նմանատիպ ծրագրեր է իրականացնում ՀՀ-ում և ԱՀ-ում ու մինչ տվյալ բուժհաստատություն այցելելը մասնագետները նախապես քննարկում են տեղի առողջապահական ոլորտի կազմակերպիչների հետ իրականացվելիք բուժօգնության ծավալները, անհրաժեշտ բժիշկների ներգրավվածությունը, և նախանշված խմբով կազմակերպում ՙԲաց դռների օր՚, որի շրջանակներում էլ իրականացվում են տարբեր խորհրդատվություններ, հետազոտություններ և անհրաժեշտության դեպքում վիրահատական միջամտություններ։ Իսկ եթե տեղի պայմանները և առկա սարքավորումները հնարավորություն չեն ընձեռում կատարել հրատապ վիրահատական միջամտություններ, ապա մասնագետները հիվանդի բուժօգնությունն արդեն կազմակերպում են Երևանի համապատասխան բուժհաստատությունում։ Արդեն երկրորդ անգամ լինելով Արցախում, սրտաբան-առիթմոլոգը նշեց, որ առաջին այցի ընթացքում ՀԲԿ-ում հետազոտել է ավելի քան 100 հիվանդի, իսկ այս այցի շրջանակներում երկու օրվա ընթացքում բուժօգնություն է ցուցաբերել երկու խմբի հիվանդների։ Նրանց մի մասն արդեն վիրահատվել էր ՙԷրեբունի՚-ում և ծրագրի շնորհիվ ենթարկվեցին հերթական ստուգումների՝ ստանալով ցուցումներ, իսկ հիվանդների մյուս մասը կարիք ունեին նեղ մասնագետների խորհրդատվության։ ՙԵս կարող եմ փաստել, որ Արցախի բոլոր սրտաբաններն ունեն բարձր որակավորում, պարզապես ոլորտում կա նաև նեղ մասնագետների կարիք, ինչպես օրինակ, առիթմոլոգիայի կամ փոքր միջամտությունների առումով, և անհրաժեշտություն է առաջանում նեղ մասնագետի խորհրդակցության ու բուժօգնության։ Նման ծրագրերի շնորհիվ էլ լրացվում է այս բացը՚,- նշեց Միհրան Մարտիրոսյանը։
Այցի շրջանակներում պրոֆեսոր Հարություն Քուշկյանի հանձնարարությամբ Արցախ են այցելել ՙԷրեբունի՚ ԲԿ-ի առիթմոլոգ, ուրոլոգ, հոդաբան, նյարդաբան, ալերգոլոգ, օրթոպեդ բարձրակարգ մասնագետները, որպեսզի տեղում ճիշտ ախտորոշելով նեղ մասնագիտության կարիք ունեցող հիվանդներին, ցուցաբերեն որակյալ բուժօգնություն։ Ընդհանուր առմամբ՝ Հանրապետական բժշկական կենտրոնում խորհրդատվություն է ստացել 164 մարդ, իրականացվել է լաբորատոր-գործիքային 72 հետազոտություն և վիրահատվել 6 հիվանդ:

 

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Fri, 17 May 2019 16:00:07 +0000
ՙԱՐՑԱԽԻ ՎԻՃԱԿԱԳՐԱԿԱՆ ՆԵՐՈՒԺԻ ԱՄՐԱՊՆԴՈՒՄԸ՚ ՆԱԽԱԳԾԻ ՇՆՈՐՀԱՆԴԵՍԸ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26679-2019-05-15-17-28-34 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26679-2019-05-15-17-28-34 ՙԱՐՑԱԽԻ ՎԻՃԱԿԱԳՐԱԿԱՆ ՆԵՐՈՒԺԻ ԱՄՐԱՊՆԴՈՒՄԸ՚ ՆԱԽԱԳԾԻ ՇՆՈՐՀԱՆԴԵՍԸ
Զարինե ՄԱՅԻԼՅԱՆ

 Մայիսի 15-ին ԱՀ կառավարության փոքր դահլիճում կայացավ ամիսներ առաջ Կովկասի ինստիտուտի և շվեյցարական դոնորների ֆինանսական աջակցությամբ մեկնարկած ՙԱրցախի վիճակագրական ներուժի ամրապնդումը՚ նախագծի առաջին փուլի շնորհանդեսը։ Այն ներկայացրին Կովկասի ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող, տնտեսագիտության թեկնածու Հրանտ Միքայելյանը և նույն ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող Ռաֆայել Հակոբյանը։ Նախագիծը ողջունեցին ԱՀ պետնախարար Գրիգորի Մարտիրոսյանը, վիճակագրական ծառայության նախագահ Մանուշ Մինասյանը, Արցախի օմբուդսմեն Արտակ Բեգլարյանը և վիճակագրական ծառայության ոլորտին առնչվող գերատեսչությունների պատասխանատուները։ Գ. Մարտիրոսյանը շնորհակալություն հայտնեց այս կարևորագույն նախագիծն իրականացնողներին, որովհետև որակյալ և օբյեկտիվ վիճակագրությունը բոլոր ոլորտների արդյունավետ աշխատանքի հիմքն է։ Պետնախարարը հույս հայտնեց, որ նախագծի շրջանակներում իրականացված աշխատանքները կկրեն շարունակական բնույթ՝ ապահովելով շոշափելի առաջընթաց։ Իր հերթին Հ. Միքայելյանը ներկայացրեց նշյալ նախագիծը, որը նաև միտված էր Արցախի վիճակագրական տվյալները ավելի մատչելի ու լայնամասշտաբ դարձնելուն, որպեսզի հնարավորություն ընձեռվի դրանք վերահաշվարկել և դյուրին ձևաչափերով տրամադրել։

Բացի դրանից, աշխարհում գոյություն ունեն բազմաթիվ տվյալների բազաներ, սակայն դրանք վերաբերում են ճանաչված պետություններին։ Իսկ քանի որ Արցախը չճանաչված պետություն է, ուստի նախագծի շնորհիվ հայ մասնագետները կփորձեն լրացնել տեղեկատվական բազաների վիճակագրական բացերը։

Գ. Մար­տի­րո­սյա­նը շնոր­հա­կա­լու­թյուն հայտ­նեց այս կարևո­րա­գույն նա­խա­գիծն ի­րա­կա­նաց­նող­նե­րին, ո­րով­հետև ո­րա­կյալ և օ­բյեկ­տիվ վի­ճա­կագ­րու­թյու­նը բո­լոր ո­լորտ­նե­րի ար­դյու­նա­վետ աշ­խա­տան­քի հիմքն է։ Պետ­նա­խա­րա­րը հույս հայտ­նեց, որ նա­խագ­ծի շր­ջա­նակ­նե­րում ի­րա­կա­նաց­ված աշ­խա­տանք­նե­րը կկ­րեն շա­րու­նա­կա­կան բնույթ՝ ա­պա­հո­վե­լով շո­շա­փե­լի ա­ռա­ջըն­թաց։
Իր հեր­թին Հ. Մի­քա­յե­լյա­նը ներ­կա­յաց­րեց նշյալ նա­խա­գի­ծը, ո­րը միտ­ված է Ար­ցա­խի վի­ճա­կագ­րա­կան տվյալ­ներն ա­վե­լի մատ­չե­լի ու լայ­նա­մասշ­տաբ դարձ­նե­լուն, որ­պես­զի հնա­րա­վո­րու­թյուն ըն­ձեռ­վի դրանք վե­րա­հաշ­վար­կել և դյու­րին ձևա­չա­փե­րով տրա­մադ­րել ի­րա­վա­սու կա­ռույց­նե­րին, հան­րու­թյա­նը։ Աշ­խար­հում գո­յու­թյուն ու­նեն բազ­մա­թիվ տվյալ­նե­րի բա­զա­ներ, սա­կայն դրանք վե­րա­բե­րում են ճա­նաչ­ված պե­տու­թյուն­նե­րին։ Իսկ քա­նի որ Ար­ցա­խը այդ­պի­սի­նե­րի շար­քը չի դաս­վում, ուս­տի նա­խագ­ծի շնոր­հիվ հայ մաս­նա­գետ­նե­րը կփոր­ձեն լրաց­նել տե­ղե­կատ­վա­կան բա­զա­նե­րի վի­ճա­կագ­րա­կան բա­ցը։
Նա­խագ­ծի հե­ղի­նա­կը նաև նշեց, որ թար­մաց­ված ու թվայ­նաց­ված վի­ճա­կագ­րա­կան տվյալ­նե­րը կտե­ղադր­վեն Ար­ցա­խի վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյան կայ­քում։ Բա­նա­խո­սի պար­զա­բան­մամբ՝ վեր­ջերս ԱՀ վի­ճա­կագ­րա­կան հա­մա­կար­գում տե­ղի են ու­նե­ցել բա­րե­փո­խում­ներ, հաշ­վարկ­վել նոր ցու­ցա­նիշ­ներ, իսկ այս նա­խա­գիծն ա­վե­լի դյու­րին կդարձ­նի վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյու­նից օգտ­վող­նե­րի գոր­ծը, ին­չու չէ, նաև օ­տա­րերկ­րյա ներդ­րող­նե­րին հնա­րա­վո­րու­թյուն կըն­ձե­ռի ծա­նո­թա­նալ երկ­րի տար­բեր ո­լորտ­նե­րին և ներդ­նում­ներ կա­տա­րել։ ՙԲա­ցի նոր տվյալ­նե­րի վե­րա­հաշ­վարկ­նե­րից, կկա­տար­վեն նաև կան­խա­տե­սում­ներ, ինչ­պես ի­րա­կա­նաց­նում են մի­ջազ­գա­յին ո­րոշ կա­ռույց­ներ ճա­նաչ­ված պե­տու­թյուն­նե­րի հա­մար, իսկ Ար­ցա­խի դեպ­քում մենք ո­րո­շե­ցինք այդ բա­ցը լրաց­նել մեր ու­ժե­րով: Աշ­խա­տան­քը բա­վա­կա­նին ծա­վա­լուն է, բայց ար­դյունքն ար­ժե դրան։ Տե­ղե­կատ­վու­թյուն­նե­րի սպա­ռո­ղը կլի­նի ոչ միայն Ար­ցա­խի պե­տա­կան հա­մա­կար­գը, այլև ողջ աշ­խար­հի ա­կա­դե­միա­կան հա­մայն­քը. մենք էլ ակն­կա­լում ենք ներդ­րող­նե­րի հե­տաք­րք­րու­թյու­նը տա­րած­քում՚,- ա­սաց Հ. Մի­քա­յե­լյա­նը։ Աշ­խա­տանք­նե­րը մեկ­նար­կել են ան­ցյալ տար­վա ամ­ռան վեր­ջին և նա­խա­տես­ված են ա­վար­տել այս տար­վա նույն ժա­մա­նա­կա­հատ­վա­ծում, բայց տե­սա­կա­նո­րեն ծրա­գի­րը կկ­րի շա­րու­նա­կա­կան բնույթ։
Տվյալ­նե­րի բա­զա­նե­րի ճշտ­ման և թար­մաց­ման ա­մե­նա­ծա­վա­լուն ու ժա­մա­նա­կա­տար աշ­խա­տանք­ներն ի­րա­կա­նաց­րել է Ռ. Հա­կո­բյա­նը։ Նրա պար­զա­բան­մամբ՝ ու­սում­նա­սիր­վել են ԱՀ վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյան կայ­քի բո­լոր տվյալ­նե­րը, տար­բեր ո­լորտ­նե­րին վե­րա­բե­րող վի­ճա­կագ­րա­կան տա­րեգր­քերն ու վեր հա­նե­լով բո­լոր աղ­բյուր­նե­րը՝ փոր­ձել դրանք ա­ռա­վել մատ­չե­լի ձևա­չա­փե­րով ներ­կա­յաց­նել սպա­ռող­նե­րին։ Յու­րա­քան­չյուր ո­լոր­տի վե­րա­բե­րյալ կա­տար­վել է ամ­սա­կան, ե­ռամ­սյա­կա­յին և տա­րե­կան ցու­ցա­նիշ­նե­րի ման­րակր­կիտ ու­սում­նա­սի­րու­թյուն։ Փո­փո­խել են նաև բո­լոր տվյալ­նե­րի մե­թո­դա­բա­նա­կան, հա­մա­կարգ­չա­յին տեխ­նի­կա­կան ծրագ­րե­րը, դա­սա­կար­գել, որ­պես­զի օգ­տա­գոր­ծող­նե­րի հա­մար ա­վե­լի դյու­րին լի­նի։ Մաս­նա­գետ­նե­րը ստեղ­ծել են նաև ա­ղյու­սակ­նե­րի հղում­ներ, բա­ժա­նել են­թա­բա­ժին­նե­րի ու տե­սա­կա­վո­րել։ Տվյալ­նե­րի բա­զա­նե­րը նե­րա­ռում են մի քա­նի ո­լորտ­ներ՝ ազ­գա­յին ար­ժեք­ներ, գյու­ղատն­տե­սու­թյուն, ար­դյու­նա­բե­րու­թյուն, ֆի­նանս­ներ, կր­թու­թյուն, ժո­ղովր­դագ­րու­թյուն, կեն­սա­մա­կար­դակ, ա­ռող­ջա­պա­հու­թյուն, զբաղ­վա­ծու­թյուն, տրանս­պորտ և կապ, առևտուր և ծա­ռա­յու­թյուն­ներ, գներ և ար­տա­քին հատ­ված։ Ա­ռան­ձին հա­մա­տեքս­տե­րում մաս­նա­գետ­ներն ու­զում են նե­րա­ռել նաև Ար­ցա­խի մինչ­խոր­հր­դա­յին, խոր­հր­դա­յին և 1991թ.-ից սկ­սած ժա­մա­նա­կա­հատ­ված­նե­րի պատ­մա­կան վի­ճա­կագ­րա­կան հրա­պա­րա­կում­ներ։ Թար­մաց­ված և թվայ­նաց­ված վերջ­նա­կան աշ­խա­տանքն ԱՀ վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյու­նը կա­րող է ներ­կա­յաց­նել որ­պես չճա­նաչ­ված պե­տու­թյան վի­ճա­կագ­րու­թյան մո­դե­լա­յին տե­ղե­կատ­վա­կան ձևա­չափ։ Տվյալ­նե­րի պա­հոց­նե­րը կլի­նեն ե­ռա­լե­զու, ներ­կա­յումս դրանք տե­ղադր­ված են հա­յե­րե­նով։ Նա­խա­տես­վում է բո­լոր տվյալ­նե­րի թվայ­նա­ցու­մը լրի­վու­թյամբ ա­վար­տել մա­յի­սի վեր­ջին, իսկ ար­դեն հու­նիս ամս­վա ըն­թաց­քում ո­րո­շա­կի աշ­խա­տանք­ներ ի­րա­կա­նաց­նել ՀՆԱ-ի վե­րա­բե­րյալ։ Նա­խագ­ծի հե­ղի­նա­կը շնոր­հա­կա­լու­թյուն հայտ­նեց աշ­խա­տանք­նե­րին ա­ջակ­ցած Ա. Բեգ­լա­րյա­նին, Կ. Ներ­սի­սյա­նին և Մ. Մի­նա­սյա­նին։ Կ. Ներ­սի­սյա­նը կարևո­րեց նման նա­խագ­ծի ի­րա­կա­նա­ցու­մը, ին­չը թույլ կտա մի­ջազ­գա­յին տի­րույ­թում ներ­կա­յա­նալ հա­մադ­րե­լիու­թյան աս­պեկ­տով։ ԱՀ վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյան նա­խա­գահն ար­հես­տա­վարժ մաս­նա­գետ­նե­րի կող­մից նոր ձևա­չա­փե­րով կա­տա­րած աշ­խա­տանքն ան­չափ կարևո­րեց՝ նշե­լով, որ Ար­ցա­խի վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյան պատ­մու­թյան մեջ ա­ռա­ջին դեպքն է, երբ վի­ճա­կագ­րու­թյունն ի­րենք ոչ թե տրա­մադ­րում, այլ ստա­նում են։ Ի դեպ, ԱՀ վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյունն ար­դեն 95 տա­րե­կան է ու այս տա­րի­նե­րի ըն­թաց­քում միշտ հե­տա­մուտ է ե­ղել հա­վա­քագ­րել, ամ­փո­փել, մշա­կել, կու­տա­կել, պահ­պա­նել և հան­րայ­նաց­նել մեր հա­սա­րա­կա­կան, տն­տե­սա­կան կյան­քի տար­բեր ո­լորտ­նե­րին վե­րա­բե­րող տվյալ­նե­րը։ ՙԱյս ժա­մա­նա­կաըն­թաց­քում մեր ծա­ռա­յու­թյու­նը փոր­ձել է պահ­պա­նել իր պրո­ֆե­սիո­նալ ան­կա­խու­թյու­նը, հան­րա­յին շա­հին ուղղ­ված իր գոր­ծա­ռույթ­ներն ի­րա­կա­նաց­նել ա­նա­չա­ռու­թյամբ, օ­բյեկ­տի­վու­թյամբ և թա­փան­ցի­կու­թյամբ՝ պահ­պա­նե­լով, ի­հար­կե, վի­ճա­կագ­րա­կան գաղտ­նիք հան­դի­սա­ցող տե­ղե­կու­թյու­նը։ Կարևոր է նաև սպա­ռող­նե­րին մա­տու­ցել ար­դի վի­ճա­կագ­րա­կան տե­ղե­կատ­վու­թյուն, ո­րը պետք է զերծ լի­նի հա­կա­սա­կա­նու­թյու­նից՝ մի­ջազ­գա­յին հար­թա­կում ու­նե­նա­լով հա­մադ­րե­լիու­թյուն՚,- հա­վե­լեց Մ. Մի­նա­սյա­նը։ Նա հույս հայտ­նեց, որ նա­խա­գի­ծը կու­նե­նա իր տրա­մա­բա­նա­կան ա­վար­տը, կլի­նեն վի­ճա­կագ­րա­կան տվյալ­նե­րի վե­րա­կան­գն­ման նոր ցու­ցա­նիշ­ներ, ինչ­պես նաև պատ­մա­կան տար­բեր ժա­մա­նա­կա­հատ­ված­նե­րի վեր­լու­ծու­թյուն­ներ, մաս­նա­գի­տա­կան մո­տե­ցում­ներ։
Վերջ­նա­կան փոր­ձաքն­նու­թյու­նից հե­տո բո­լոր տվյալ­նե­րը կտե­ղադր­վեն ԱՀ վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյան կայ­քում՝ պահ­պա­նե­լով Կով­կա­սի ինս­տի­տու­տի մաս­նա­գետ­նե­րի հե­ղի­նա­կա­յին ի­րա­վունք­նե­րը։

 

На данном изображении может находиться: один или несколько человек, люди сидят и в помещении

На данном изображении может находиться: 3 человека, люди сидят, стол и в помещении

На данном изображении может находиться: 5 человек, люди сидят, стол и в помещении

На данном изображении может находиться: один или несколько человек, люди сидят, стол и в помещении


Մանրամասները հաջորդիվ։

 

 

 

 

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Wed, 15 May 2019 17:26:16 +0000
ՀԱՆՁ­ՆԱ­ԺՈ­ՂՈ­ՎԻ ՀԵՐ­ԹԱ­ԿԱՆ ՆԻՍ­ՏԸ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26676-2019-05-15-16-29-53 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26676-2019-05-15-16-29-53 Նու­նե ՀԱՅ­ՐԱ­ՊԵ­ՏՅԱՆ

 Մա­յի­սի 14-ին կա­յա­ցել է ԱՀ հան­րա­յին ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րը և տն­տե­սա­կան մր­ցակ­ցու­թյու­նը կար­գա­վո­րող պե­տա­կան հանձ­նա­ժո­ղո­վի հե­թա­կան նիս­տը, ո­րը վա­րում էր Հանձ­նա­ժո­ղո­վի նա­խա­գահ Մի­քա­յել Վի­րա­բյա­նը: 

Օ­րա­կար­գի ա­ռա­ջին հար­ցով Հանձ­նա­ժո­ղո­վը, հիմք ըն­դու­նե­լով ՙԻ­րա­վա­կան ակ­տե­րի մա­սին՚ ԼՂՀ օ­րեն­քի 71-րդ հոդ­վա­ծը, փո­փո­խու­թյուն է կա­տա­րել է­լեկտ­րաէ­ներ­գիա ար­տադ­րող ըն­կե­րու­թյուն­նե­րի կող­մից ա­ռաք­ված է­լեկտ­րաէ­ներ­գիա­յի (հզո­րու­թյան) սա­կագ­նե­րի հաշ­վարկ­ման մե­թո­դա­բա­նու­թյան մեջ, ո­րը սահ­մա­նում է է­ներ­գե­տի­կա­կան հա­մա­կար­գի է­լեկտ­րաէ­ներ­գիա ¥հզո­րու­թյուն) ար­տադ­րող խո­շոր` 30 մե­գա­վատտ և ա­վե­լի տե­ղա­կայ­ված հզո­րու­թյուն ու­նե­ցող հիդ­րոէ­լեկտ­րա­կա­յան­նե­րի ¥կաս­կադ­նե­րի) կող­մից է­լեկտ­րաէ­ներ­գիա­յի մե­ծա­ծախ շու­կա­յում վա­ճառ­վող է­ներ­գիա­յի ¥հզո­րու­թյան) սա­կագ­նե­րի ձևա­վոր­ման սկզ­բունք­նե­րը:
Հա­ջորդ հար­ցով ո­րո­շում ըն­դուն­վեց ՙԼե­վել Է­ներ­ջի՚ ՍՊԸ-ին Քա­շա­թա­ղի շր­ջա­նի Ներ­քին Սուս
հա­մայն­քի տա­րած­քում՝ Հա­գա­րի գե­տի ձախ ա­փին՝ 927,0 մետ­րից 873,0 մետր
գե­տա­հատ­վածք­նե­րում ՙԼու­սին՚ փոքր հիդ­րոէ­լեկտ­րա­կա­յա­նում է­լեկտ­րաէ­ներ­գիա­յի (հզո­րու­թյան) ար­տադ­րու­թյան լի­ցեն­զիա տրա­մադ­րել մինչև 2036թ. մա­յի­սի 14-ը գոր­ծո­ղու­թյան ժամ­կե­տով, ո­րից կա­ռուց­ման ժա­մա­նա­կա­հատ­վա­ծը նա­խանշ­ված է մինչև 2021թ. մա­յի­սի 14-ը: Ներ­կա­յաց­վել են նաև լի­ցեն­զա­վոր­ված գոր­ծու­նեու­թյան պայ­ման­ներն ու նա­խա­տես­ված վե­րահս­կո­ղա­կան մե­խա­նիզմ­նե­րը:
Մեկ այլ ո­րոշ­մամբ, հաշ­վի առ­նե­լով ՙԷ­ներ­ջի ստ­րոյ՚ սահ­մա­նա­փակ պա­տաս­խա­նատ­վու­թյամբ ըն­կե­րու­թյան ըն­թա­ցիկ տար­վա մա­յի­սի 2-ի հայ­տը՝ Հանձ­նա­ժո­ղո­վը ՍՊԸ-ին ՙԳե­տա­շեն՚ փոքր հիդ­րոէ­լեկտ­րա­կա­յա­նում է­լեկտ­րաէ­ներ­գիա­յի (հզո­րու­թյան) ար­տադ­րու­թյան լի­ցեն­զիա է տրա­մադ­րել մինչև 2038թ. փետր­վա­րի 14-ը գոր­ծո­ղու­թյան ժամ­կե­տով, ո­րից մինչև 2023 թվա­կա­նի փետր­վա­րի 14-ը կա­ռուց­ման հա­մար ժա­մա­նա­կա­հատ­վածն է: Այն գոր­ծե­լու է Շա­հու­մյա­նի շր­ջա­նի Նոր Գե­տա­շեն և Նոր Բրա­ջուր հա­մայ­նք­նե­րի վար­չա­կան տա­րածք­նե­րում՝ Թար­թառ
գե­տի 1271-1146 մետր գե­տա­հատ­վածք­նե­րի բնա­կան ջրա­հոս­քում:
Հանձ­նա­ժո­ղո­վը նաև փո­փո­խու­թյուն է կա­տա­րել Լեռ­նա­յին Ղա­րա­բա­ղի Հան­րա­պե­տու­թյան հան­րա­յին ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րը և տն­տե­սա­կան մր­ցակ­ցու­թյու­նը կար­գա­վո­րող պե­տա­կան հանձ­նա­ժո­ղո­վի նիս­տե­րի նա­խա­պատ­րաստ­ման և անց­կաց­ման կար­գում:

 

 

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Wed, 15 May 2019 15:29:01 +0000
ԸՆ­ՏԱ­ՆԻՔ. Ի­ՐԱ­ԿԱ՞Ն, ԹԵ՞... http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26675-2019-05-15-16-25-59 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26675-2019-05-15-16-25-59 ԸՆ­ՏԱ­ՆԻՔ. Ի­ՐԱ­ԿԱ՞Ն, ԹԵ՞...
Ա­ՆԻ ՄԱՆ­ԳԱ­ՍԱ­ՐՅԱՆ

Հո­գե­բան­ներն ա­ռանձ­նաց­նում են ըն­տա­նե­կան հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի եր­կու կա­ռուց­վածք` ձևա­կեր­պե­լով կոմ­ֆորմ և նեք­սուս տեր­մին­նե­րով։ Ա­ռա­ջի­նի դեպ­քում ըն­տա­նե­կան զույ­գը ձևա­վո­րում է լիար­ժեք հա­րա­բե­րու­թյուն­ներ, ինչն, ի դեպ, դի­տարկ­վում է սկ­սած զույ­գի միա­վո­րու­մից։ Երկ­րորդ դեպ­քում, ի տար­բե­րու­թյուն նա­խոր­դի, որ­տեղ հա­վա­սար-հա­վա­սա­րա­զո­րի հա­րա­բե­րու­թյուն­ներ են, գե­րակշ­ռում է ցու­ցադ­րա­կա­նը։ Այս դեպ­քում ի­րա­կա­նում գո­յու­թյուն ու­նե­ցող նե­րըն­տա­նե­կան հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի փո­խա­րեն նա­խա­պատ­վու­թյու­նը տր­վում է ար­տա­քին դրա­կան տպա­վո­րու­թյու­նը, այս­պես կոչ­ված՝ ի­միջ ստեղ­ծե­լուն։ Մինչ­դեռ ըն­տա­նիքն է այն հե­նա­րանն ու մի­ջա­վայ­րը, ո­րից ծն­վում և ձևա­վոր­վում է ան­ձը, նրա ար­ժե­հա­մա­կար­գը? ար­տա­քին աշ­խար­հի հետ հա­րա­բեր­վե­լու իր բո­լոր ա­ռանձ­նա­հատ­կու­թյուն­նե­րով.
Զրույցս ՙԷմ­պա­տիա՚ հո­գե­սո­ցիա­լա­կան կար­գա­վոր­ման կենտ­րո­նի տնօ­րեն, գլ­խա­վոր հո­գե­բան Ա­նա­հիտ Լա­լա­յա­նի հետ է

-Տի­կին Լա­լա­յան, ե՞րբ է ե­րի­տա­սար­դը հո­գե­բա­նո­րեն պատ­րաստ ըն­տա­նիք կազ­մե­լուն։
-Ըն­տա­նիք կազ­մե­լու հո­գե­բա­նա­կան կամ կեն­սա­բա­նա­կան տա­րի­քի հս­տակ սահ­մա­նում չկա։ Այս ա­ռու­մով կարևոր­վում է անձ­նա­կան զար­գաց­ման մա­կար­դա­կը, ան­ձի լիար­ժե­քու­թյան ու կա­յա­ցած լի­նե­լու աս­տի­ճա­նը, պա­տաս­խա­նատ­վու­թյան զգա­ցու­մը իր քայ­լե­րի և կո­ղակ­ցի նկատ­մամբ։ Ե­թե սրան գու­մա­րենք փո­խա­դարձ թե­րու­թյուն­նե­րի և ա­ռա­վե­լու­թյուն­նե­րի գի­տակց­մամբ առ­կա սի­րո զգաց­մուն­քը, ա­պա նման ըն­տա­նիքն ի զո­րու է հաղ­թա­հա­րել բազ­մա­թիվ դժ­վա­րու­թյուն­ներ ու խն­դիր­ներ։ Մեր աշ­խա­տան­քա­յին փոր­ձը ցույց է տա­լիս, որ նե­րըն­տա­նե­կան խն­դիր­նե­րը մե­ծա­մա­սամբ հա­սու­նա­նում են դրանք ա­նու­շադ­րու­թյան մատ­նե­լու կամ մաս­նա­գի­տո­րեն ա­սած՝ար­տամ­ղե­լու հետևան­քով։ Տվյալ դեպ­քում, որ­պես կա­նոն, գոր­ծում է հո­գե­բա­նա­կան պաշտ­պա­նա­կան մե­խա­նիզ­մը, և որ­քան էլ ինք­նա­հաս­տատ­ված ու կա­յա­ցած լի­նի ան­ձը հո­գե­բա­նո­րեն ու ին­տե­լեկ­տուալ ա­ռում­նե­րով, դժ­վա­րա­նում է լու­ծել կու­տակ­ված խն­դիր­նե­րը, և այդ դեպ­քում է անհ­րա­ժեշ­տու­թյուն ա­ռա­ջա­նում դի­մե­լու հո­գե­բա­նի օգ­նու­թյա­նը։
- Իսկ ո­րո՞նք են կոմ­ֆորմ և նեք­սուս ըն­տա­նե­կան հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի ձևա­վոր­ման պատ­ճառ­նե­րը։
- Հիմ­քում ըն­տա­նիք բա­ղադ­րի­չը կազ­մող ան­ձե­րի հա­րա­բե­րու­թյուն­ներն են։ Ե­թե ըն­տա­նի­քում առ­կա են փոխ­վս­տա­հու­թյուն, փոխ­հա­մա­ձայ­նու­թյուն, հան­դուր­ժո­ղա­կա­նու­թյուն, հար­գանք մի­մյանց նկատ­մամբ, տվյալ դեպ­քում նե­րըն­տա­նե­կան կյան­քը կա­յուն է, իսկ հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րը ձևա­վոր­վում են լիար­ժեք? կոմ­ֆորմ։ Հա­կա­ռակ դեպ­քում, ե­թե ըն­տա­նի­քում դրսևոր­վում են ար­հես­տա­կան, ոչ լիար­ժեք հա­րա­բե­րու­թյուն­ներ, ա­պա զար­գա­նում է ցու­ցադ­րա­կան կեր­պը։

-Սո­ցիա­լա­կան կայ­քե­րը ո­րո­շա­կիո­րեն նպաս­տո՞ւմ են ցու­ցադ­րա­կան հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի զար­գաց­մա­նը։
-Ընդ­հան­րա­պես ըն­տա­նե­կան կյան­քի վրա մեծ ազ­դե­ցու­թյուն ու­նի անձ­նա­կան գոր­ծո­նը։ Հա­մա­ցան­ցը մե­ծա­մա­սամբ ազ­դում է հենց ան­ձի նե­րաշ­խար­հի ձևա­վոր­ման, կա­յաց­ման ու զար­գաց­ման վրա։ Վիր­տուալ աշ­խար­հում, երբ ըն­տա­նե­կան կյան­քի այս կամ այն հա­ճե­լի դր­վա­գը ներ­կա­յաց­նե­լու դեպ­քում ան­ձը գնա­հա­տում, կարևո­րում և արժևո­րում է ար­տա­քին ազ­դակ­ներն ու հան­րա­յին կար­ծիքն իր նկատ­մամբ, ոչ թե ի­րա­կա­նու­թյունն ինչ­պի­սին որ կա, ա­պա զար­գա­նում է ցու­ցադ­րա­կան վար­վե­լա­կերպն ու մո­տե­ցու­մը կյան­քին։ Բա­ցի այդ, ըն­տա­նե­կա­նի փո­խա­րեն ա­ռաջ­նա­յին դիրք են մղ­վում նե­րանձ­նա­յին զգա­ցո­ղու­թյուն­նե­րը։ Հա­մա­պա­տաս­խան ու­սում­նա­սի­րու­թյուն­նե­րի ար­դյուն­քում նկա­տել ենք, որ նման դեպ­քե­րում նե­րաշ­խար­հի ան­դոր­րը շատ հա­ճախ պայ­մա­նա­վոր­վում է սոց­կայ­քե­րում ազ­դե­ցիկ տպա­վո­րու­թյան ստեղ­ծու­մով ու ար­ձա­գանք­նե­րով։ Օ­րի­նակ ? ան­ձը ներ­կա­յաց­նում է ըն­տա­նե­կան կյան­քից կարևոր ու հա­ճե­լի դր­վագ և ա­նընդ­հատ հետևում է հա­վա­նու­թյուն­նե­րի թվա­քա­նա­կին։ Ընդ ո­րում, այդ հա­վա­նու­թյուն­նե­րը վե­րագ­րում է ոչ թե տվյալ դր­վա­գին, այլ՝ ի­րեն։ Նման ապ­րե­լա­կեր­պը ան­ձի մոտ են­թա­կա է հա­սա­րա­կա­կան վե­րա­բեր­մուն­քին ու կար­ծիք­նե­րին։ Հո­գե­բան­նե­րի կար­ծի­քով? այս պա­րա­գա­յում խա­թար­վում է ան­ձի լիար­ժե­քու­թյու­նը, իսկ հե­տա­գա­յում պա­րարտ հող է? հո­գե­ծին հա­մախ­տա­նիշ­նե­րի կամ ախ­տո­րո­շում­նե­րի հա­մար։ Բնա­կա­նա­բար, այս խն­դիրն ար­տա­ցոլ­վում է նաև ըն­տա­նե­կան հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րում` բար­դու­թյուն­նե­րի ու խն­դիր­նե­րի տես­քով։
-Հա­մա­ցանցն ու տե­ղե­կատ­վա­կան դա­րաշր­ջա­նը ինչ­պի­սի՞ ազ­դե­ցու­թյուն են ու­նե­նում հայ ըն­տա­նի­քի դա­րա­վոր ա­վան­դույթ­ներ պա­րու­նա­կող հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի վրա։
- Հա­մա­ցան­ցը ջն­ջել է այն սահ­ման­նե­րը, ո­րոնք խո­չըն­դո­տում են ժո­ղո­վուրդ­նե­րի միջև հա­ղոր­դակ­ցու­թյա­նը։ Աշ­խար­հի մաս կազ­մե­լու և զգա­լու ա­ռու­մով այն դրա­կան է ազ­դում։ Մյուս կող­մից, հա­մա­ցան­ցում շր­ջա­նառ­վող տե­ղե­կատ­վա­կան հոս­քը շատ հա­ճախ յու­րաց­վում է ա­ռանց մար­սե­լու։ Բնա­կա­նա­բար, սա իր ազ­դե­ցու­թյունն է ու­նե­նում մար­դու, հետևա­բար նաև` ըն­տա­նի­քի ձևա­վոր­ման և կա­յաց­ման վրա։ Հա­մա­ցան­ցի դրա­կան և բա­ցա­սա­կան ազ­դե­ցու­թյուն­նե­րին դի­մա­կա­յե­լու հա­մար կարևոր­վում է ոչ թե մար­դու կեն­սա­բա­նա­կան տա­րի­քը, այլ ? կա­յա­ցած լի­նե­լը։ Մեր հա­սա­րա­կու­թյու­նում ըն­տա­նե­կան կյան­քը հայ­տն­վել է, այս­պես ա­սած, ան­պաշտ­պան վի­ճա­կում, այն ա­ռու­մով, որ ըն­տա­նե­կան կյան­քի վե­րա­բե­րյալ ան­հա­մար­ժեք տե­ղե­կատ­վու­թյան տա­րա­ծումն ու­ղեկց­վում է տա­րաբ­նույթ մեկ­նա­բա­նու­թյուն­նե­րով, ո­րոնք ար­տա­հայ­տում են ոչ թե ի­րա­կա­նու­թյու­նը, այլ մեկ­նա­բա­նու­թյուն­նե­րի հե­ղի­նակ­նե­րի պատ­կե­րա­ցում­նե­րը։ Եր­բեմն անհ­նար է խու­սա­փել բամ­բա­սանք­նե­րից։ Սա խո­ցե­լի դարձ­նե­լուց բա­ցի, պա­տաս­խան­ներ տա­լու փո­խա­րեն ա­վե­լի է խճ­ճում ըն­տա­նե­կան հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րը։

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Wed, 15 May 2019 12:21:50 +0000
ԸՆՏԱՆԻՔԻ ԻՆՍՏԻՏՈՒՏԸ՝ ԿԱՐԵՎՈՐ ԱՐԺԵՀԱՄԱԿԱՐԳ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26671-2019-05-15-11-27-41 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26671-2019-05-15-11-27-41 ԸՆՏԱՆԻՔԻ ԻՆՍՏԻՏՈՒՏԸ՝ ԿԱՐԵՎՈՐ ԱՐԺԵՀԱՄԱԿԱՐԳ
Լու­սի­նե ՇԱ­ԴՅԱՆ

 Հայ Ա­ռա­քե­լա­կան ե­կե­ղե­ցին 2019 թվա­կա­նը հռ­չա­կել է Ըն­տա­նի­քի տա­րի։ 

Ըն­տա­նի­քը հա­սա­րա­կու­թյան հիմ­նա­քարն է, ան­հա­տի զար­գաց­ման, նրա ար­ժեք­նե­րի, բա­րո­յա­կան նոր­մե­րի ա­ռաջ­նա­յին օ­ղա­կը։ Մար­դու ա­մե­նա­մեծ ձեռք­բե­րու­մը լավ ըն­տա­նիք ու­նե­նալն է։ Այն ստա­նում ենք մեր ծնող­նե­րից, հե­տո էլ ինք­ներս ենք կա­ռու­ցում այն։ Ա­մուր և սի­րով լի ըն­տա­նիք ու­նե­նա­լու հա­մար կարևոր է հաս­կա­նալ ու ճա­նա­չել նախ­նի­նե­րից փո­խանց­ված փոր­ձը։ Սա­կայն աշ­խար­հում այ­սօր նկա­տե­լի է ըն­տա­նի­քի ա­վան­դա­կան պատ­կե­րաց­ման ո­րո­շա­կի ա­ղա­վա­ղում։

Related imageԹե­մա­յի վե­րա­բե­րյալ հե­տաքր­քիր էր լսել հո­գե­բա­նի տե­սա­կե­տը։ Զրու­ցա­կիցս Լու­սի­նե Ղա­րա­խա­նյանն է. ՙ21-րդ դա­րի ըն­տա­նի­քի մո­դե­լը հա­րա­բե­րա­կան հաս­կա­ցու­թյուն է, բայց ընդ­հան­րու­թյան մեջ կա­րող ենք ա­սել, որ այն ան­կախ է և հե­ռա­նում է ա­վան­դույթ­նե­րից ու նա­խա­պա­շար­մունք­նե­րից,-պար­զա­բա­նում է հո­գե­բա­նը։ -Ե­թե Եվ­րո­պա­յում ըն­տա­նի­քի ինս­տի­տուտն աս­տի­ճա­նա­բար ան­հե­տա­նում է (ե­թե չա­սենք` գրե­թե ան­հե­տա­ցել է), ա­պա հայ հա­սա­րա­կու­թյան մեջ թերևս ա­վե­լի է շեշտ­ված ըն­տա­նի­քին նվի­րա­կան լի­նե­լու գա­ղա­փա­րը, հայ­կա­կան հո­գե­կերտ­ված­քում այն այս կամ այն չա­փով պահ­պան­ված է, սա­կայն ա­ղա­վաղ­ման մի­տում­ներն ակն­հայտ են։ Օ­րի­նակ, նախ­կի­նում չկար ա­ռանց հայ­րա­կան կեր­պա­րի ար­հես­տա­կան բեղմ­նա­վոր­մամբ բա­լիկ ու­նե­նա­լու հան­գա­ման­քը։ Այ­սօր հայ­կա­կան ի­րա­կա­նու­թյան մեջ ևս սկս­վել է այն­պի­սի մի վտան­գա­վոր մի­տում, երբ կի­նը մայր է դառ­նում ա­ռանց հայ­րա­կան կեր­պա­րի։ Մայր և ե­րե­խա. սա ըն­տա­նի­քի մո­դել չէ։ Սա վտան­գա­վոր է, հայ­կա­կան չէ։ Այս երևույ­թը նոր է և օ­տա­րա­ծին՚:
Հատ­կան­շա­կան է նաև այն, որ այ­սօր ծնող­ներն ա­վե­լի հեշ­տու­թյամբ են ըն­դու­նում նո­րապ­սակ­նե­րի` ա­ռան­ձին ապ­րե­լու ո­րո­շու­մը։ Նո­րաս­տեղծ ըն­տա­նիք­ներն այ­սօր ա­վե­լի նա­խա­ձեռ­նող են ու ակ­տիվ։ Ըն­տա­նի­քը փոր­ձում են կա­ռու­ցել ինք­նու­րույ­նու­թյան վրա։ Թվում է՝ ճիշտ է, սա­կայն հո­գե­բա­նա­կան տե­սան­կյու­նից դա այն­քան էլ ճիշտ չէ։ ՙՀի­մա ե­րի­տա­սարդ­նե­րը նա­խընտ­րում են մի­ջու­կա­յին ըն­տա­նի­քի մո­դե­լը, այ­սինքն՝ ա­մու­սին, կին, բա­լիկ­ներ։ Ընդ­լայն­ված ըն­տա­նի­քում (սկե­սուր, սկես­րայր, տալ, տեգր) չեն ու­զում ապ­րել։ Փոր­ձը սա­կայն ցույց է տա­լիս, որ ընդ­լայն­ված ըն­տա­նիք­նե­րում առ­կա է փո­խա­դարձ վե­րահս­կո­ղու­թյու­նը, ին­չի հետևան­քով ըն­տա­նի­քի ան­դամ­ներն ազ­դում են մի­մյանց վար­քի վրա։ Այս­տեղ ար­դեն հու­զա­կան դրսևո­րում­նե­րը շատ քիչ են. կա զսպ­վա­ծու­թյուն, կշ­ռա­դատ­ված խոսք ու վարք։ Մի­ջու­կա­յին ըն­տա­նիք­նե­րում չկա փո­խա­դարձ վե­րահս­կո­ղու­թյուն, և ծնող­նե­րը նույ­նիսկ դժ­վա­րու­թյուն­ներ են ու­նե­նում ե­րե­խա­յին դաս­տիա­րա­կե­լու գոր­ծըն­թա­ցում, ո­րով­հետև փորձ չու­նեն։ Ի­րա­կա­նում ընդ­լայն­ված ըն­տա­նի­քում առ­կա են դե­րե­րի հս­տակ բաշ­խում ու փո­խա­դարձ հար­գանք՚,-ա­սում է Լ. Ղա­րա­խա­նյա­նը։
Մեր հա­մա­քա­ղա­քա­ցի­նե­րից հե­տաքր­քր­վե­ցինք, թե որն է ըն­տա­նե­կան եր­ջան­կու­թյան մե­խա­նի­կան։ Հարց­ված­նե­րը նշե­ցին, որ ա­ռա­ջին հեր­թին անհ­րա­ժեշտ է սեր ու հար­գանք, նվիր­վա­ծու­թյուն և փոխ­զի­ջում։ Շա­տե­րի կար­ծի­քով` հայ ըն­տա­նիքն իս­կա­պես տար­բեր­վում է այլ ազ­գե­րի ըն­տա­նիք­նե­րից, և դա մեր ա­ռանձ­նա­հատ­կու­թյունն է։
Հո­գե­բա­նի կար­ծի­քով` ըն­տա­նե­կան եր­ջան­կու­թյան մե­խա­նի­կան հիմն­ված է փո­խա­դարձ հար­գան­քի, փոխ­զիջ­ման, փո­խըն­կալ­ման, փո­խըմբ­ռն­ման վրա. ՙԵ­թե միա­կող­մա­նի է փոխ­զի­ջու­մը` հա­կա­ռակ կող­մում կա լկ­տիաց­ման պրո­ցես։ Ա­մեն ինչ պի­տի հիմն­ված լի­նի փո­խա­դար­ձու­թյան հա­մա­ձայ­նու­թյան ու հան­դուր­ժո­ղա­կա­նու­թյան վրա։ Ընդ­հան­րա­պես, ըն­տա­նի­քում ա­մու­սին­նե­րի միջև տե­ղի են ու­նե­նում ոչ պաշ­տո­նա­կան ու պաշ­տո­նա­կան դե­րե­րի և կար­գա­վի­ճակ­նե­րի բաշ­խում։ Այդ դե­րերն ի­րենց են­թա­գի­տակ­ցա­կան փոխ­ներ­գոր­ծու­թյունն ու­նեն, ին­չի ար­դյուն­քում մարդ­կանց վար­քը ձեռք է բե­րում սու­բյեկ­տիվ բնույթ։ Ա­մու­սին­նե­րի գոր­ծա­ռույթ­նե­րի ու դե­րա­յին սպա­սում­նե­րի միջև պետք է լի­նի փո­խա­դարձ կապ։ Ե­թե շեշ­տա­կի տար­բե­րու­թյուն կա որ­դեգ­րած ար­ժեք­նե­րի և դե­րա­յին սպա­սում­նե­րի միջև, ա­պա ան­հաշտ մթ­նո­լորտն ու հա­կա­սու­թյուն­ներն ան­խու­սա­փե­լի են, իսկ նման մի­ջա­վայ­րում չի կա­րող ձևա­վոր­վել ու դաս­տիա­րակ­վել հա­մա­կող­մա­նի զար­գա­ցած ու լիար­ժեք ե­րե­խա,-բա­ցատ­րում է զրու­ցա­կիցս և շա­րու­նա­կում, -եր­ջա­նիկ է այն ըն­տա­նի­քը, որ­տեղ շատ լավ պատ­կե­րա­ցում կա դաս­տիա­րա­կու­թյան, ինչ­պես նաև ա­մուս­նա­կան փոխ­հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րի մա­սին, որ­տեղ կա փո­խըմ­բռ­նում, չկա շա­հա­գոր­ծում ու դո­մի­նան­տու­թյան մի­տում։ Ըն­տա­նի­քը եր­ջա­նիկ է, ե­թե կա­րո­ղա­նում է դառ­նալ ե­րե­խա­յի ճիշտ սո­ցիա­լա­կա­նաց­ման մի­ջա­վայր, ուր սեր­ման­վում են բարձր ար­ժեք­ներ, քն­նարկ­վում ազ­գա­յին նշա­նա­կու­թյան հար­ցեր։ Ըն­տա­նի­քը եր­ջա­նիկ է, ե­թե դուրս է խիստ անձ­նա­կան մի­ջա­վայ­րից։ Ըն­տա­նի­քը չպետք է լի­նի անձ­նա­պաս­տան։ Ա­նանձ­նա­կան եր­ջան­կու­թյունն էլ պետք է գնա­հատ­վի։ Եր­ջա­նիկ է այն ըն­տա­նի­քը, ե­թե կա­րո­ղա­նում է գնա­հա­տել ա­վագ սերն­դի ծնող­նե­րին։ Ըն­տա­նե­կան կեր­պար­նե­րը պետք է հարգ­վեն ըստ էու­թյան։ Սա շատ կարևոր է ծնո­ղա­պաշտ սե­րունդ դաս­տիա­րա­կե­լու հա­մար՚։
Գո­յու­թյուն ու­նեն ըն­տա­նի­քի հս­տակ գոր­ծա­ռույթ­ներ, ո­րոնք, սա­կայն, տար­բեր ըն­տա­նիք­նե­րում տար­բեր կերպ են ի­րա­կա­նաց­վում։ Ըն­տա­նի­քը մր­ցակ­ցու­թյան ու ինք­նա­հաս­տատ­ման դաշտ չէ։ Բո­լո­րը տար­բեր են, բայց հա­վա­սար։ Ըն­տա­նի­քը մեկ տա­նի­քի տակ խա­ղաղ ու սի­րով ապ­րե­լու վայր է, ե­րե­խա­նե­րի ան­հոգ ման­կու­թյունն ա­պա­հո­վե­լու մի­ջա­վայր։
Մեր կող­քին կան նաև այն­պի­սի ըն­տա­նիք­ներ, որ­տեղ մայ­րիշ­խա­նու­թյուն է։ Ըստ հո­գե­բա­նի՝ հայ էթ­նո­գե­նե­զի պրո­ցե­սում՝ ազ­գի ծագ­ման ու զար­գաց­ման գոր­ծըն­թա­ցում, դր­վագ­նե­րով մայ­րիշ­խա­նու­թյուն ե­ղել է, սա­կայն մեր մեն­թա­լի­տե­տում ըն­տա­նիք­նե­րը հայ­րիշ­խա­նա­կան են։ Ըստ էու­թյան` հայ­կա­կան ըն­տա­նիք­նե­րում հայ­րե­րը պետք է մի սանդ­ղակ բարձր լի­նեն։
Դա­րաշր­ջա­նը նոր մար­տահ­րա­վեր­ներ է նե­տում՝ խայ­տաբ­ղետ ըն­տա­նե­կան մո­դել­ներ, տե­ղե­կատ­վու­թյան բազ­մա­զա­նու­թյուն, պա­հանջ­ներ, ո­րոնք մե­ծա­գույնս ազ­դում են հենց ըն­տա­նի­քի վրա։ Այն սի­րով և հա­վա­տով ստեղծ­ված սուրբ միու­թյուն է և կեն­սա­կան կարևո­րու­թյուն ու­նի հատ­կա­պես ե­րե­խա­նե­րի հա­մար։ Հո­գե­բան­նե­րը պար­զել են, որ ա­վե­լի լիար­ժեք և կյան­քում ի­րենց տե­ղը գտ­նում են այն ե­րե­խա­նե­րը, ով­քեր մե­ծա­ցել են 2 ծնող­նե­րի ներ­կա­յու­թյամբ։
Նո­րաս­տեղծ ըն­տա­նիք­նե­րը պետք է սերտ կա­պե­րի մեջ լի­նեն ա­վագ սերն­դի ծնող­նե­րի հետ, երբևէ ե­րե­խա­նե­րին գոր­ծիք չդարձ­նեն, միշտ լի­նեն միաս­նա­կան, որ­պես­զի ե­րե­խան մե­ծա­նա եր­կու կեր­պար­նե­րի ազ­դե­ցու­թյան ներ­քո. սա է լիար­ժեք ըն­տա­նի­քի մո­դե­լը։ Անհ­րա­ժեշտ է պահ­պա­նել ազ­գա­յին ար­ժե­հա­մա­կար­գը. ՙՄենք աշ­խար­հի հնա­գույն ազ­գե­րից ենք, Նո­յի զա­վակ­նե­րից: Հա­յերս չան­հե­տա­ցող ազգ ենք, ու չնա­յած աշ­խարհն ա­սում է՝ գլո­բա­լի­զա­ցիան կուլ է տա­լու փոքր ազ­գե­րին, բայց ես հա­կա­ռակն եմ ա­սում. փոքր ազ­գեր կան, ո­րոնք դեմ են գնում հա­մա­հար­թեց­մա­նը, այ­սինքն` ի­րենց տե­սա­կը պահ­պա­նում են։ Ըն­տա­նիք­նե­րում պետք է պահ­պան­վի ազ­գա­յին դի­մա­գի­ծը՚,- ա­սում է Լու­սի­նե Ղա­րա­խա­նյա­նը։
Ծնո­ղա­պաշ­տու­թյուն, զա­վա­կա­պաշ­տու­թյուն, հա­վա­տար­մու­թյուն, նվիր­վա­ծու­թյուն. հայ­կա­կան ըն­տա­նի­քին բնո­րոշ ար­ժեք­ներ, ո­րոնք պար­տա­վոր ենք պահ­պա­նել: Փոր­ձե­լով պահ­պա­նել ըն­տա­նե­կան գե­ղե­ցիկ ա­վան­դույթ­նե­րը, ստեղ­ծենք կա­յա­ցած ու ա­ռողջ ըն­տա­նիք­ներ՝ լե­ցուն սի­րով ու խա­ղա­ղու­թյամբ։
Ի դեպ մա­յի­սի 15-ը Ըն­տա­նի­քի մի­ջազ­գա­յին օրն է։ Այն նշ­վում է 1993 թվա­կա­նից` ՄԱԿ-ի ըն­դու­նած հռ­չա­կագ­րով։

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Wed, 15 May 2019 11:25:06 +0000
ՍԱ­ՐԻԿ-ՍԻ­ՐԻԿ-ՀԱՅ­ԿԱ­ՎԱ­ՆԻ ԱՄ­ՐՈ­ՑԸ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26668-2019-05-15-10-57-32 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26668-2019-05-15-10-57-32 ՍԱ­ՐԻԿ-ՍԻ­ՐԻԿ-ՀԱՅ­ԿԱ­ՎԱ­ՆԻ ԱՄ­ՐՈ­ՑԸ
Զոհ­րաբ ԸՌ­ՔՈ­ՅԱՆ

ք. Բեր­ձոր

Դի­զա­կի մե­լի­քու­թյան տա­րած­քում է գտն­վում միջ­նա­դա­րյան ամ­րո­ցը՝ թա­ռած մոտ 2000 մ բարձ­րու­թյամբ սա­րի ուղ­ղա­ձիգ ժայ­ռի վրա։

Հադ­րու­թի շր­ջա­նի ներ­կա­յիս Հայ­կա­վա­նը նախ­կին Սա­րիկ-Սի­րիկ գյուղն է, ո­րը խոր­հր­դա­յին տա­րի­նե­րին բռ­նակց­վել էր Ադր­բե­ջա­նի Ջաբ­րա­յի­լի շր­ջա­նին և չա­րիք դար­ձել տա­րած­քի հայ­կա­կան գյու­ղե­րի հա­մար։ Հնա­րա­վոր է պատ­մա­կան ան­վա­նում է ե­ղել Սա­րիկ, հե­տա­գա­յում թուր­քերն ա­ղա­վա­ղել, դարձ­րել են Սի­րիկ։ Գյուղն այժմ Խան­ձա­ձո­րի գյու­ղա­կան հա­մայն­քի կազ­մում է։ Մո­տա­կա ամ­րոցն ու­սում­նա­սի­րե­լու, չա­փագ­րե­լու, լու­սան­կա­րե­լու նպա­տա­կով հնա­գետ­ներ Գա­գիկ Սարգ­սյա­նի, Լևոն Մկրտ­չյա­նի և գրող-հրա­պա­րա­կա­խոս Բա­կուր Կա­րա­պե­տյա­նի հետ վեր­ջերս բարձ­րա­ցանք ամ­րո­ցը պա­հող ժայ­ռե­ղեն սա­րը։ Մեզ ու­ղեկ­ցում էր գյու­ղի հիմ­նա­դիր-գյու­ղա­պետ Հա­կոբ Մով­սի­սյա­նի Ղա­զար որ­դին, ով ծն­վել է այս­տեղ և լավ ծա­նոթ է հայ­րե­նի բնաշ­խար­հին։ Դժ­վար է վե­րել­քը. կտ­րուկ զա­ռի­թա­փը նաև ա­վա­զա­պատ է։ Վեր­ջա­պես հաս­նում ենք ամ­րո­ցի հյու­սիս-արևե­լյան կող­մի պարս­պա­պա­տին, ո­րը ձգ­վում է սա­րի լայ­նու­թյամբ մոտ 25 մ՝ փա­կե­լով ամ­րո­ցի մուտ­քը, ո­րի վրա են աշ­տա­րակ-բուր­գե­րը և ամ­րո­ցի իշ­խա­նի դղյա­կը՝ կա­ռուց­ված մշակ­ված քա­րե­րով ու կրա­շա­ղա­խով։ Արևե­լյան կող­մում բա­վա­կա­նին թեք ան­տա­ռա­պատ լանջն է: Այս կող­մում դար­ձյալ պա­րիսպ է շար­ված, որն ու­նի աշ­տա­րակ։ Հնա­րա­վո­րինս ա­նա­ռիկ են ամ­րո­ցը դարձ­րել մեր նախ­նի­նե­րը։ Հյու­սի­սարևմտյան կող­մի պարս­պի մեջ է մուտ­քը, որն այժմ փակ­վել է։ Մոտ 1մ հաս­տու­թյուն ու­նեն պա­րիսպ­նե­րը, 3-5 մ բարձ­րու­թյուն։ Ժա­մա­նա­կին այս և նման այլ ամ­րոց­ներ, սղ­նախ­ներ ու դի­տա­կե­տեր են գոր­ծել և մի­մյանց ազ­դան­շան տվել կրակ վա­ռե­լով։ Այս հատ­վա­ծում մի­մյանց հետ կապ են հաս­տա­տել Տո­ղի սղ­նա­խից, Կա­տա­րո վանքն իր վրա պա­հող Դի­զա­փայտ լե­ռից, ո­րի հա­րավ-արևմուտ­քում է Սի­րիկ-Հայ­կա­վա­նի ամ­րո­ցը։ Իսկ դե­պի արևմուտք՝ Քա­շա­թա­ղի շր­ջա­նում, Ա­մու­տեղ բլուրն է՝ դի­տա­կե­տով և Սուրբ Վար­դան ե­կե­ղե­ցիով։ Ա­մու­տե­ղից կապն ար­դեն Սյու­նի­քի հետ է ե­ղել։ Սա­րիկ-Սի­րի­կի ամ­րոց-սղ­նախ-դի­տա­կե­տի Ճշգ­րիտ ժա­մա­նա­կը հնա­րա­վոր կլի­նի ի­մա­նալ հնա­գի­տա­կան պե­ղում­նե­րի ար­դյուն­քում։ Ամ­րո­ցի տա­րած­քում պահ­պան­վել է նաև ջրա­վա­զա­նը։ Ջրի հար­ցը լուծ­վել է տե­ղում­նե­րի հաշ­վին և բլ­րի 2 կող­մե­րից հո­սող գե­տակ­նե­րից։ Պատ­մա­կան ճա­նա­պար­հը հյու­սի­սա­յին կող­մից է գոր­ծել՝ անց­նե­լով ժայ­ռե­րի ստո­րո­տով։ Լե­ռան մո­տով անց­նող գե­տա­կը փոքր ջր­վե­ժի է վե­րած­վել, ո­րի մոտ գյու­ղի ե­րե­խա­ներն էին լո­ղա­նում`տա­րած­քի ի­րա­կան տե­րե­րը...

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Wed, 15 May 2019 10:56:59 +0000
ՍՊԱՍԱՐԿՄԱՆ ԵՆԹԱԿԱՌՈՒՑՎԱԾՆԵՐԻ ՍՏԵՂԾՈՒՄԸ՝ ԶԲՈՍԱՇՐՋՈՒԹՅԱՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ԳՐԱՎԱԿԱՆ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26667-2019-05-15-10-55-33 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26667-2019-05-15-10-55-33 Թա­մար ԳՐԻ­ԳՈ­ՐՅԱՆ

ք. Քար­վա­ճառ

Շա­հու­մյա­նի շր­ջա­նի զար­գաց­ման ա­ռաջ­նա­յին ուղ­ղու­թյուն­նե­րից է հա­մար­վում զբո­սաշր­ջու­թյու­նը։ Շր­ջա­նի հա­րուստ բնու­թյունն ու պատ­մամ­շա­կու­թա­յին կո­թող­նե­րը կա­րող են մեծ հե­տաք­րք­րու­թյուն ներ­կա­յաց­նել զբո­սաշր­ջիկ­նե­րի հա­մար և այ­ցե­լու­նե­րի մեծ ներ­հոսք ա­պա­հո­վել։ Այս­տեղ, սա­կայն, դեռևս ստեղծ­ման փու­լում են զբո­սաշր­ջիկ­նե­րի սպա­սարկ­ման են­թա­կա­ռուց­վածք­նե­րը։

ՙԱյս պա­հին շր­ջա­նի Ե­ղեգ­նուտ հա­մայն­քի տա­րած­քում ըն­թա­նում են հյու­րա­նո­ցի շի­նա­րա­րու­թյան աշ­խա­տանք­ներ. այն պատ­րաստ կլի­նի մո­տա­վո­րա­պես չորս ամ­սից՚,- մեզ հետ զրույ­ցում նշեց շրջ­վար­չա­կազ­մի ղե­կա­վար Գա­գիկ Մար­տի­րո­սյա­նը։
Մեր զրու­ցակ­ցի կար­ծի­քով՝ այս ո­լոր­տը պետք է զար­գա­նա մաս­նա­վոր սեկ­տո­րի մի­ջո­ցով։ ՙՄշ­տա­պես հոր­դո­րում եմ ներդ­րող­նե­րին Քար­վա­ճա­ռում ևս նա­խա­ձեռ­նել փոք­րիկ հյու­րա­նո­ցի շի­նա­րա­րու­թյուն։ Անհ­րա­ժեշտ է նաև, որ հյու­րա­նոց­նե­րը հյու­րե­րին ուղ­ղու­թյուն­ներ ա­ռա­ջար­կեն, որ հյու­րը Քար­վա­ճա­ռում մնա­լով՝ տես­նի շր­ջա­նի հիմ­նա­կան տե­սար­ժան վայ­րե­րը՝ Դա­դի­վան­քը, Հան­դա­բեր­դը, Ծա­րը, Զուա­րի ու Քար­վա­ճա­ռի տաք ջրե­րը՚,- ա­սում է շրջ­վար­չա­կազ­մի ղե­կա­վա­րը։
Շր­ջա­նում հյու­րա­նոց­նե­րի բա­ցա­կա­յու­թյան պայ­ման­նե­րում հյու­րե­րին ըն­դու­նել կա­րող են տե­ղի բնա­կիչ­ներն ի­րենց տնե­րում։ ՙԳյու­ղե­րում հան­դի­պում­նե­րի ժա­մա­նակ մշ­տա­պես բնա­կիչ­նե­րին հոր­դո­րում եմ ի­րենց տան մեկ սե­նյա­կը նո­րո­գել ու տրա­մադ­րել զբո­սաշր­ջիկ­նե­րին։ Մենք կօգ­նենք այդ տնե­րը նշել զբո­սաշր­ջա­յին քար­տեզ­նե­րի վրա, որ­պես­զի այ­ցե­լու­ներն ի­մա­նան դրանց տե­ղը։ Այս­տեղ հիմ­նա­կան խն­դիրն այն է, որ բնա­կիչ­նե­րի մեծ մա­սը չի տի­րա­պե­տում օ­տար լե­զու­նե­րին, մաս­նա­վո­րա­պես, անգ­լե­րե­նին, ին­չը շատ կարևոր է հյու­րե­րին ըն­դու­նե­լիս՚,- ըն­դգ­ծեց Գա­գիկ Մար­տի­րո­սյա­նը։ Այս պա­հին Քար­վա­ճառ և Ծար հա­մայ­նք­նե­րից մե­կա­կան տուն գրանց­ված է airbnb կայ­քում, որ­տեղ զբո­սաշր­ջիկ­նե­րը հա­ճախ են գի­շե­րա­կաց փնտ­րում այ­ցել­վող վայ­րե­րում։
Ըստ ԱՀ մշա­կույ­թի, զբո­սաշր­ջու­թյան ու ե­րի­տա­սար­դու­թյան հար­ցե­րի նա­խա­րա­րու­թյան տվյալ­նե­րի՝ շր­ջա­նում կան 200-ից ա­վել պատ­մա­կան հու­շա­կո­թող­ներ։ Այս տար­վա սկզ­բից բաց­վել է հու­շար­ձան­նե­րի պահ­պան­ման և սպա­սարկ­ման մաս­նա­գե­տի հաս­տիք. մաս­նա­գետն այժմ հաշ­վա­ռում և քար­տե­զագ­րում է շր­ջա­նում առ­կա հու­շար­ձան­նե­րը:
Նա­խա­տես­վում է ի­րա­կա­նաց­նել նաև Հան­դա­բերդ տա­նող ճա­նա­պար­հի բա­րե­կար­գում:
ԱՀ մշա­կույ­թի, զբո­սաշր­ջու­թյան և ե­րի­տա­սար­դու­թյան հար­ցե­րի նա­խա­րա­րու­թյու­նը տա­րե­կան բյու­ջեի մեջ նե­րառ­վել է Խաթ­րա­վանք տա­նող ճա­նա­պար­հին հե­տիոտ­նի կա­մուրջ կա­ռու­ցե­լու ծրա­գիր, ին­չի շնոր­հիվ զբո­սաշր­ջիկ­նե­րը կկա­րո­ղա­նան մո­տե­նալ վան­քին։
ՙԱ­ռա­ջի­կա­յում կա­տար­վե­լու են Վար­դե­նիս-Մար­տա­կերտ մայ­րու­ղուց Քար­վա­ճառ քա­ղաք թեք­վող 20 կմ ճա­նա­պա­հի բա­րե­կարգ­ման աշ­խա­տանք­ներ. բա­րե­կարգ ճա­նա­պարհ­նե­րը ևս զբո­սաշր­ջու­թյան զար­գաց­ման կարևո­րա­գույն խթան­նե­րից են՚,- թե­ման ամ­փո­փել է շրջ­վար­չա­կազ­մի ղե­կա­վա­րը։

 

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Wed, 15 May 2019 10:54:13 +0000
ԿԱՏԱՐՎԱԾԻ ԵՎ ԸՆԹԱՑԻԿ ԱՇԽԱՏԱՆՔՆԵՐԻ ՀԱՆՐԱԳՈՒՄԱՐ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26658-2019-05-13-16-55-29 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26658-2019-05-13-16-55-29 ԿԱՏԱՐՎԱԾԻ ԵՎ ԸՆԹԱՑԻԿ ԱՇԽԱՏԱՆՔՆԵՐԻ ՀԱՆՐԱԳՈՒՄԱՐ
Ար­մի­նե ԴԱ­ՆԻԵ­ԼՅԱՆ

ք. Մար­տու­նի

2018 թվա­կա­նը շի­նա­րա­րու­թյան ա­ռու­մով Մար­տու­նու շր­ջա­նի հա­մար խոս­տում­նա­լից էր. շր­ջա­նի մի շարք հա­մայն­քե­րում ԱՀ կա­ռա­վա­րու­թյան ֆի­նան­սա­վոր­մամբ և ռու­սաս­տա­նաբ­նակ բա­րե­րար­նե­րի մի­ջոց­նե­րով վե­րա­նո­րոգ­վել են կր­թամ­շա­կու­թա­յին մի շարք կարևոր օ­ջախ­ներ, բա­րե­կարգ­վել հա­մայն­քա­յին նշա­նա­կու­թյան փո­ղոց­ներ։ Ո­րոշ աշ­խա­տանք­ներ էլ ի­րա­կա­նաց­վել են հա­մայն­քա­պե­տա­րան­նե­րի մի­ջոց­նե­րով։

Շրջ­կենտ­րո­նի Ա. Ար­զու­մա­նյան, Մ. Մաշ­տո­ցի, Պ. Սևա­կի, Ն. Ստե­փա­նյան փո­ղոց­նե­րում ի­րա­կա­նաց­վել են սա­լա­պատ­ման աշ­խա­տանք­ներ։ Ըն­թաց­քի մեջ է Սա­յաթ-Նո­վա­յի փո­ղո­ցի սա­լա­պա­տու­մը։ Ընդ­հա­նուր սա­լա­պատ­վել է 9703 քառ. մետր տա­րածք։
Աս­ֆալ­տա­պատ­վել են Ա. Ար­զու­մա­նյան, Լ.Պետ­րո­սյան, Մ. Մո­սի­յան փո­ղոց­նե­րի ո­րոշ հատ­ված­ներ, թիվ 2 ման­կա­պար­տեզ տա­նող ճա­նա­պար­հը և ման­կա­պար­տե­զի շր­ջա­կա տա­րած­քը։ Ըն­թաց­քի մեջ է կենտ­րո­նա­կան եր­կու փո­ղոց­նե­րի աս­ֆալ­տա­պա­տու­մը։
Վե­րա­նո­րոգ­վել է թիվ 2 ման­կա­պար­տե­զի շեն­քը։ Թիվ 1 դպ­րո­ցում կա­ռուց­վել է մար­զաս­րահ։
Շա­րու­նակ­վել է ֆուտ­բո­լի քա­ղա­քա­յին մար­զա­դաշ­տի կա­ռու­ցու­մը, որն այս տա­րի կհան­ձն­վի շա­հա­գործ­ման։ Շա­րու­նակ­վել է բազ­մաբ­նա­կա­րան շեն­քե­րի և նոր բնա­կե­լի թա­ղա­մա­սի կա­ռու­ցու­մը։
Նա­խորդ չորս տա­րի­նե­րի հա­մե­մատ 2018թ. բա­վա­կան մեծ աճ է գրանց­վել հա­սա­րա­կա­կան նոր օ­բյեկտ­նե­րի և բնա­կե­լի տնե­րի կա­ռուց­ման ո­լոր­տում։
Ճար­տա­րում հա­մայն­քա­պե­տա­րա­նի մի­ջոց­նե­րով սա­լա­պատ­վել է 281 քառ. մետր, Հայ­կա­կան գյու­ղե­րի զար­գաց­ման հիմ­նադ­րա­մի կող­մից` 9622 քառ. մետր ճա­նա­պարհ։ Սկս­վել է բազ­մա­ֆունկ­ցիո­նալ մար­զա­դաշ­տի կա­ռու­ցու­մը, որն ըն­թա­ցիկ տա­րում կհան­ձն­վի շա­հա­գործ­ման։ Շա­րու­նակ­վում են բա­րե­րար Ա­շոտ Ջի­վա­նյա­նի բա­րե­գոր­ծու­թյուն­նե­րը. նրա ֆի­նան­սա­վոր­մամբ նո­րոգ­վում, անհ­րա­ժեշտ գույ­քով ա­պա­հով­վում են Ճար­տա­րում գոր­ծող դպ­րոց­նե­րը։ Ա­վար­տա­կան փու­լում է Մ. Գրի­գո­րյա­նի ան­վան փո­ղո­ցի սա­լա­պա­տու­մը։ Գյու­նե թա­ղա­մա­սի գե­րեզ­մա­նո­ցի բա­րե­կար­գու­մը կա­տար­վում է բա­րե­րար Էդ. Գրի­գո­րյա­նի ֆի­նան­սա­վոր­մամբ։
Մեկ այլ բա­րե­րա­րի` Կա­րո Աս­րու­մյա­նի կող­մից սկս­վել են Հայ­րե­նա­կան մեծ պա­տե­րազ­մում զոհ­ված­նե­րի հու­շար­ձա­նի և շր­ջա­կա տա­րած­քի վե­րա­նո­րո­գումն ու բա­րե­կար­գու­մը, ին­չը նա­խա­տես­ված է ա­վար­տին հասց­նել այս տար­վա ա­ռա­ջին կի­սա­մյա­կում։ Ճա­նա­պարհ­նե­րի սա­լա­պատ­ման հա­մար քա­րե խո­րա­նար­դիկ­նե­րը մա­տա­կա­րար­վում են կա­ռա­վա­րու­թյան կող­մից։ Ան­ցած տա­րում ա­վարտ­վել և օծ­վել է Ճար­տա­րի Ս. Վար­դան ե­կե­ղե­ցին։
Գյուղ­նա­խա­րա­րու­թյան ա­ջակ­ցու­թյամբ փոր­վել է խոր­քա­յին հոր, ո­րը նա­խա­տես­ված է ո­րոշ խա­ղո­ղայ­գի­նե­րի ո­ռոգ­ման հա­մար։ Շու­տով կսկս­վի ջրա­տար խո­ղո­վա­կա­շա­րե­րի մոն­տա­ժու­մը։
Ի­րա­կա­նաց­վել են գյու­ղա­մի­ջյան ճա­նա­պարհ­նե­րի վե­րա­նո­րո­գում և բա­րե­կար­գում, հա­մայն­քի կո­յու­ղու վե­րա­նո­րո­գում և դի­տա­հո­րի պատ­րաս­տում։
Նոր­շե­նում 2018թ. ստեղծ­վել է հա­մայն­քի զար­գաց­ման բա­րե­գոր­ծա­կան հիմ­նադ­րամ։ Պե­տու­թյան և հիմ­նադ­րա­մի մի­ջոց­նե­րով սա­լա­պատ­վել է գյու­ղա­մի­ջյան 1243 քառ. մետր ճա­նա­պար­հա­հատ­ված։

Հա­ցի հա­մայն­քում հա­յաս­տա­նաբ­նակ հա­մա­գյու­ղա­ցի Նել­սոն Սարգ­սյա­նի մի­ջոց­նե­րով վե­րա­նո­րոգ­վել են բուժ­կե­տը, հան­դի­սու­թյուն­նե­րի տու­նը։ Վեր­ջինս ա­պա­հով­վել է ջրա­մա­տա­կա­րար­մամբ, ձեռք է բեր­վել սպասք։
Շա­հա­գործ­ման են հան­ձն­վել Բեր­դա­շեն-Ե­միշ­ճան 4կմ-ոց ճա­նա­պար­հը, Ե­միշ­ճան-Խա­ներ 1,6կմ ճա­նա­պար­հա­հատ­վա­ծը և 2կմ գյու­ղա­մի­ջյան ճա­նա­պարհ։
Շա­հա­գործ­ման են հան­ձն­վել Խա­ներ-Ե­միշ­ճան 2,2կմ ջրագ­ծի խո­ղո­վա­կա­շա­րը և հա­մայն­քի 40 տոն­նա տա­րո­ղու­թյամբ ջրամ­բա­րը։ Շա­րու­նակ­վում է բազ­մա­զա­վակ մեկ ըն­տա­նի­քի հա­մար բնա­կա­րա­նի կա­ռու­ցու­մը։
Մուշ­կա­պատ հա­մայն­քում պե­տա­կան մի­ջոց­նե­րով խճա­պատ­վել է գյուղ տա­նող մոտ 5կմ-ոց ճա­նա­պար­հը։ Վե­րա­նո­րոգ­վել է գյու­ղի աղ­բյու­րի մոտ գտն­վող փոքր ջրամ­բա­րը և 600մ եր­կա­րու­թյամբ ջրա­գիծ անց­կաց­վել, ո­րով ջու­րը հասց­վում է հիմ­նա­կան ջրամ­բար։
Հա­ղոր­տի հա­մայն­քում մա­յիս ամ­սին սկս­վել և ըն­թա­նում են գյու­ղի ա­կում­բի հիմ­նա­նո­րոգ­ման աշ­խա­տանք­նե­րը, ո­րոնք ֆի­նան­սա­վո­րում է Շվե­դիա­յի հայ հա­մայն­քը։ Ար­մատ­նե­րով հա­ղոր­տե­ցի, ա­մե­րի­կաբ­նակ Ար­մեն Հայ­րա­պե­տյա­նը, Ար­փի­նե Մար­տի­րո­սյա­նը և Գրի­գոր Հա­րու­թյու­նյանն ա­նում են ա­մեն հնա­րա­վո­րը հա­մայն­քը զար­գաց­նե­լու հա­մար:
Հեր­հեր հա­մայն­քում 2018թ. ի­րա­կա­նաց­վել է 1560 քառ.մետր սա­լա­պա­տում: Բան­վո­րա­կան ու­ժի աշ­խա­տա­վար­ձը ֆի­նան­սա­վոր­վել է բա­րե­րար Վո­լո­դյա Ա­վա­գյա­նի կող­մից։ Ծո­վա­տե­ղում գյու­ղա­պե­տա­րա­նի մի­ջոց­նե­րով վե­րա­նո­րոգ­վել են հա­մայն­քի ղե­կա­վա­րի կա­բի­նետն ու բուժ­կե­տը։ Ա­վար­տա­կան փու­լում է հան­դի­սու­թյուն­նե­րի տան կա­ռու­ցու­մը, որն ի­րա­կա­նաց­վում է ռու­սաս­տա­նաբ­նակ բա­րե­րար Համ­լետ Վա­չե­նան­ցի մի­ջոց­նե­րով։ Խեր­խա­նում հա­մայն­քի ու­ժե­րով բա­րե­կարգ­վել է գյու­ղա­մի­ջյան 500 քառ.մ ճա­նա­պար­հա­հատ­ված։ Կա­ղար­ծիում պե­տա­կան մի­ջոց­նե­րով բա­րե­կարգ­վել է 152 քառ.մ գյու­ղա­մի­ջյան ճա­նա­պարհ։
Վա­րան­դա հա­մայն­քում բա­րե­կարգ­վել է 100 քառ.մ ճա­նա­պարհ՝ շրջ­վար­չա­կազ­մի ա­ջակ­ցու­թյամբ։ Կոլ­խո­զա­շե­նում Սամ­վել Կա­րա­պե­տյա­նի մի­ջոց­նե­րով կա­ռուց­վել է գյու­ղի զոհ­ված ա­զա­տա­մար­տիկ­նե­րի հի­շա­տա­կը հա­վեր­ժաց­նող հու­շար­ձան և կա­պի­տալ վե­րա­նո­րոգ­վել Խոր­հր­դա­յին Միու­թյան հե­րոս Մ. Պար­սե­ղո­վի ան­վան տուն-թան­գա­րա­նը։ Վեր­ջինս հա­մալր­վել է նաև նոր գույ­քով ու ցու­ցան­մուշ­նե­րով։ ԱՀ կա­ռա­վա­րու­թյան և Հայ­կա­կան գյու­ղե­րի զար­գաց­ման հիմ­նադ­րա­մի մի­ջոց­նե­րով սա­լա­պատ­վել է 3700 քառ.մ-ից ա­վե­լի հա­մայն­քա­յին նշա­նա­կու­թյան ճա­նա­պարհ: Գյու­ղա­մի­ջյան ՙԳյու­նե թաղ՚ տա­նող ճա­նա­պարհն ամ­բող­ջու­թյամբ վե­րա­նո­րոգ­վել է շրջ­վար­չա­կազ­մի, պե­տա­կան մի­ջոց­նե­րով` կա­ռուց­վել կա­մուրջ, ո­րը հա­մայն­քի բնակ­չու­թյա­նը հնա­րա­վո­րու­թյուն է տվել վե­րին և ներ­քին թա­ղե­րի միջև ստեղ­ծել տրանս­պոր­տա­յին կապ։
Մաճ­կա­լա­շե­նում սա­լա­պատ­վել է 150 քառ.մետր, Սո­սում` 3441 քառ.մետր ճա­նա­պարհ: Շի­նա­րա­րա­կան աշ­խա­տանք­ներ են կա­տար­վել նաև հան­դի­սու­թյուն­նե­րի տան շեն­քում՝ ԱՀ կա­ռա­վա­րու­թյու­նը տրա­մադ­րել է սա­լիկ­ներ և ցե­մենտ, իսկ մնա­ցած ծախ­սե­րը կա­տար­վել են Ա. Դա­դա­սյա­նի մի­ջոց­նե­րով։
Կար­միր Շու­կա հա­մայն­քում ղե­կա­վար Սամ­վել Հա­կոբ­ջա­նյա­նի անձ­նա­կան մի­ջոց­նե­րով աշ­խա­տանք­ներ են տար­վել ճա­նա­պարհ­նե­րի բա­րե­կարգ­ման ուղ­ղու­թյամբ: Քեր­թում ՙՎա­րան­դա­շին՚ ՓԲԸ-ի կող­մից բա­րե­կարգ­վել են ներ­հա­մայն­քա­յին ճա­նա­պարհ­ներ։ Բա­րե­րար Ա­շոտ Ջի­վա­նյա­նի հո­վա­նա­վո­րու­թյամբ գյու­ղի Կո­մի­տաս Հա­կո­բյա­նի ան­վան դպ­րո­ցա­կան շեն­քի մի մա­սը հիմ­նա­նո­րոգ­վել է և կծա­ռա­յի որ­պես ման­կա­պար­տե­զի շենք, գտն­վում է ա­վար­տա­կան փու­լում։ Բա­րե­րա­րի մի­ջոց­նե­րով դպ­րո­ցում հիմ­նա­նո­րոգ­վել են մար­զա­դահ­լի­ճը՝ հան­դեր­ձա­րան­նե­րով, կա­հա­վոր­վել նոր գույ­քով, ֆի­զի­կա­յի կա­բի­նե­տը՝ ժա­մա­նա­կա­կից սար­քա­վո­րում­նե­րով։ Սարգ­սա­շե­նում հա­մայն­քա­պե­տա­րա­նի մի­ջոց­նե­րով սա­լա­պատ­վել է 200 քառ.մ գյու­ղա­մի­ջյան ճա­նա­պարհ։ Խնու­շի­նա­կում Հայ­կա­կան գյու­ղե­րի զար­գաց­ման հիմ­նադ­րա­մի մի­ջոց­նե­րով սա­լա­պատ­վել է 11438 քառ.մետր ճա­նա­պարհ։ ԱՀ գյուղ­նա­խա­րա­րու­թյան մի­ջոց­նե­րով ըն­թա­նում է աղ­բյու­րի վե­րա­նո­րո­գու­մը։ Սրանք այն հիմ­նա­կան գոր­ծերն են, ո­րոնք կա­տար­վել են նա­խորդ տա­րում, աշ­խա­տանք­նե­րի ո­րոշ մասն էլ ըն­թաց­քի մեջ է:

 

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Mon, 13 May 2019 16:44:31 +0000
ՀԱՆ­ԴԻ­ՍԱ­ՎՈՐ ՄԻ­ՋՈ­ՑԱ­ՌՈՒՄ՝ ՄԱ­ՅԻ­ՍՅԱՆ Ե­ՌԱ­ՏՈ­ՆԻ ԿԱ­ՊԱԿ­ՑՈՒ­ԹՅԱՄԲ http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26657-2019-05-13-16-43-29 http://artsakhtert.com/arm/index.php/social/item/26657-2019-05-13-16-43-29 ՀԱՆ­ԴԻ­ՍԱ­ՎՈՐ ՄԻ­ՋՈ­ՑԱ­ՌՈՒՄ՝  ՄԱ­ՅԻ­ՍՅԱՆ Ե­ՌԱ­ՏՈ­ՆԻ ԿԱ­ՊԱԿ­ՑՈՒ­ԹՅԱՄԲ
Զա­րի­նե ՄԱ­ՅԻ­ԼՅԱՆ

ՀԲԸ-ում խրա­խուս­վե­ցին մի խումբ բու­ժաշ­խա­տող­ներ
Մա­յի­սյան ե­ռա­տո­նի կա­պակ­ցու­թյամբ ԱՀ ա­ռող­ջա­պա­հու­թյան նա­խա­րա­րու­թյան Հան­րա­պե­տա­կան բժշ­կա­կան կենտ­րո­նի (ՀԲԿ) արհ­միու­թե­նա­կան կազ­մա­կեր­պու­թյան նա­խա­գահ, վե­րա­կեն­դա­նաց­ման բա­ժան­մուն­քի վա­րիչ, ա­նես­թե­զիո­լոգ-ռեա­նի­մա­տո­լոգ Լևոն Հայ­րա­պե­տյա­նի ջան­քե­րով ու նա­խա­ձեռ­նու­թյամբ բուժ­հաս­տա­տու­թյան կոն­ֆե­րենց-դահ­լի­ճում կա­յա­ցավ հան­դի­սա­վոր մի­ջո­ցա­ռում. ա­վան­դույ­թի հա­մա­ձայն` հեր­թա­կան ան­գամ ա­ռող­ջա­պա­հա­կան բնա­գա­վա­ռում ու­նե­ցած ա­վան­դի ու բա­րե­խիղճ աշ­խա­տան­քի հա­մար մե­ծար­վե­ցին և պարգևատր­վե­ցին մի խումբ բու­ժաշ­խա­տող­ներ։

Մի­ջո­ցառ­մանն անդ­րա­դարձ ե­ղավ մա­յի­սյան հաղ­թա­նակ­նե­րին, ար­ժան­վույնս գնա­հատ­վե­ցին Հայ­րե­նա­կան մեծ պա­տե­րազ­մում նա­հա­տակ­ված հա­յոր­դի­նե­րը, ով­քեր սե­փա­կան ա­րյան գնով պայ­քա­րե­ցին ֆա­շիզ­մի դեմ։ Շուրջ 600 հա­զար հա­յոր­դի­նե­րից զոհ­վել է ա­վե­լի քան 200 հա­զա­րը, իսկ նրանց ժա­ռան­գորդ­նե­րը, շա­րու­նա­կե­լով ի­րենց հայ­րե­րի հե­րո­սա­կան ա­վան­դույթ­նե­րը, ոչ պա­կաս քա­ջու­թյամբ մար­տն­չե­ցին Ար­ցա­խյան պա­տե­րազ­մում, ա­զա­տագ­րե­ցին բեր­դա­քա­ղաք Շու­շին, հա­յոց հի­նա­վուրց ո­րոշ տա­րածք­ներ: Ներ­կա­նե­րը մեկ րո­պե լռու­թյամբ հար­գե­ցին այդ հաղ­թա­նակ­նե­րը կյան­քի գնով կեր­տած քա­ջոր­դի­նե­րի ան­մար հի­շա­տա­կը։
ՙՄա­յի­սի 9-ն Ար­ցա­խում նաև մեր կեր­տած նո­րօ­րյա պատ­մու­թյունն է, ո­րով­հետև 27 տա­րի ա­ռաջ հայ­կա­կան զին­ված ու­ժերն ա­զա­տագ­րե­ցին հի­նա­վուրց Շու­շին, ո­րով մենք կր­կին վե­րա­հաս­տա­տե­ցինք, որ մեր հո­ղե­րը երբևէ չենք զի­ջի, իսկ ՊԲ կազ­մա­վոր­մամբ տեր կանգ­նե­ցինք մեր սահ­ման­նե­րին՚,-նշեց Լ. Հայ­րա­պե­տյա­նը։
Ար­ցա­խյան գո­յա­մար­տում ի­րենց ու­րույն ներդ­րումն ու­նե­ցան նաև ո­լոր­տի մեծ թվով բու­ժաշ­խա­տող­ներ։ Ե­ռա­տո­նի կա­պակ­ցու­թյամբ ներ­կա­նե­րին շնոր­հա­վո­րեց ՀԲԿ տնօ­րեն Կա­րեն Բա­զյա­նը՝ մաղ­թե­լով խա­ղա­ղու­թյուն, բեղմ­նա­վոր աշ­խա­տանք։ Հան­դի­սա­վոր մի­ջո­ցա­ռումն ու­ղեկց­վում էր Ստե­փա­նա­կեր­տի մշա­կույ­թի կենտ­րո­նի եր­գիչ­նե­րի ե­րաժշ­տա­կան հա­մար­նե­րով։
Ընդ­հա­նուր առ­մամբ՝ ՀԲԿ-ի 47 բու­ժաշ­խա­տող­ներ, այդ թվում` թո­շա­կա­ռու­ներ, հո­բե­լյար­ներ, վաս­տա­կա­վոր բժիշկ­ներ, ար­ժա­նա­ցան պատ­վոգ­րե­րի, հու­շան­վեր­նե­րի, ծաղ­կեփն­ջե­րի։ Շնոր­հա­վո­րան­քի ու շնոր­հա­կա­լու­թյան խոս­քեր հն­չե­ցին ԱՀ բու­ժաշ­խա­տող­նե­րի ճյու­ղա­յին արհ­միու­թյան նա­խա­գահ Լա­րի­սա Պետ­րո­սյա­նի, թե­րապևտ Լյուդ­մի­լա Գրի­գո­րյա­նի և այ­լոց կող­մից։
Լ. Գրի­գո­րյա­նի խոս­քով՝ Ե­ռա­տոնն իր հա­մար ա­մե­նա­թանկ տո­նե­րից մեկն է, նույ­նիսկ ա­ռա­վել, քան Նոր տա­րին, ո­րով­հետև մա­յի­սյան հաղ­թա­նակ­նե­րի շնոր­հիվ է, որ հնա­րա­վո­րու­թյուն է ըն­ձեռ­վել կր­կին ար­ցախ­ցու կյան­քը փո­խադ­րել բնա­կան հուն: Իսկ Շու­շիի հաղ­թա­նակն անգ­նա­հա­տե­լի է։ ՙԼի­նե­լով ար­տերկ­րում, սփյուռ­քա­հայ հա­մայ­նք­նե­րից մե­կի ղե­կա­վարն ինձ խնդ­րել էր, որ երբ վե­րա­դառ­նամ Ար­ցախ, շնոր­հա­կա­լու­թյուն հայտ­նեմ ողջ ար­ցա­խա­հա­յու­թյա­նը, որ վե­րա­կանգ­նել է ազ­գի պա­տի­վը։ Որ գո­տեպ­նդ­վել և ե­լել է պայ­քա­րի ու հա­յու­թյանն ա­զա­տել զո­հի բար­դույ­թից՚,-նշեց թե­րապևտը։ Լ. Գրի­գո­րյա­նը հոր­դո­րեց եր­բեք չմո­ռա­նալ մեր հե­րոս­նե­րից և ոչ մե­կին, ո­րով­հետև զին­վո­րը մա­հա­նում է եր­կու ան­գամ. մեկ ան­գամ մար­տի դաշ­տում, մեկ ան­գամ էլ երբ մո­ռա­նում են նրան։ ՙՁգ­տենք ոչ ո­քի չմո­ռա­նալ ու մեր եր­կի­րը պա­հել-պահ­պա­նել աչ­քի լույ­սի պես՚. սա կոչ-պատ­գամ էր ոչ միայն ապ­րող­նե­րիս, այլև գա­լիք սե­րունդ­նե­րին:
;

 

 

 

 

 

 

 

]]>
arturcom1@gmail.com (Super User) Սոցիալական Mon, 13 May 2019 16:36:03 +0000