[ARM]     [RUS]     [ENG]

ՙՄԵՆՔ ԱՅՍՕՐ ՊԵՏՔ Է ՄԻՄՅԱՆՑ ԿԱՐԻՔԸ ԽՈՐԱՊԵՍ ԶԳԱՆՔ՚

Մեր թերթի նախորդ համարում ներկայացրել ենք հարցազրույց Ֆրանսիայից ժամանած ՙՆաիրի՚ լարային կվինտետի գեղարվեստական ղեկավար, ջութակահար և դիրիժոր, համերգային ծրագրի հեղինակ Հայկ Դավթյանի հետ:

Հիշեցնենք. ս.թ. հոկտոմբերի 26-ին Ստեփանակերտի Սայաթ-Նովայի անվան երաժշտական քոլեջի դահլիճում ՙՆաիրի՚ լարային կվինտետն ու ՀՀ վաստակավոր արտիստ, Երգչուհի Աննա Մայիլյանը հանդես եկան համերգով` նվիրված Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցին: Համերգին Աննա Մայիլյանի կատարմամբ հնչել են ինչպես արևմտաեվրոպական, այնպես էլ հայ հոգևոր և ժողովրդական երգեր` Կոմիտասի, Ռուբեն Ալթունյանի, Հայրիկ Մուրադյանի մշակմամբ: Հայկական երգերի նրա կատարումներն առանձնանում էին ինքնատիպ մեկնաբանությամբ, դրամատիզմով, բեմական յուրահատուկ նեկայացմամբ: Դահլիճի կողմից էլ արժանացել է ջերմ ընդունելության: Ներկայացնում ենք Աննա ՄԱՅԻԼՅԱՆԻ հետ մեր հարցազրույցը: Աննա Մայիլյանը ծնվել է Երևանում: Սովորել է Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանում, ապա` Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում: Շարունակել է կատարելագործվել Լեհաստանի Մոցարտի անվան եվրոպական ակադեմիայում, վարպետության դասեր է անցել Ռումինիայում, Գերմանիայում, Շվեյցիարիայում: Ա. Մայիլյանը բազմաթիվ միջազգային մրցույթների դափնեկիր է: 1998-ից դասավանդում է Կոմիտասի անվան կոնսերվատորիայի դասական վոկալի բաժնում: ՙՀայ երաժշտության վարպետներ՚ համույթի հիմնադիրն է և մինչև 2007-ը հանդես եկել որպես վերջինիս գեղարվեստական ղեկավար: Նաև ՙՄայիլյան՚ վոկալ եռյակի հիմնադիրն ու գեղարվեստական ղեկավարն է: ՀՀ մշակույթի նախարարության կողմից 2003-ին պարգևատրվել է ոսկե մեդալով: 2008-ին շնորհվել է ՀՀ վաստակավոր արտիստի կոչում:1992-ից Ա. Մայիլյանը բազմաթիվ համերգային շրջագայություններ է ունեցել Հայաստանում և արտերկրում: Նրա երկացանկը ներառում է տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ` կենտրոնանալով հայկական երաժշտության վրա: -Առաջին անգա՞մ եք մասնակցում ՙՎերադարձի՚ փառատոնին: -Այո, առաջին անգամ եմ մասնակցում, բայց համագործակցություն փառատոնին մասնակցող այս կամ այն խմբի հետ շատ է եղել: -Իսկ ՙՆաիրի՚ կվինտետի հետ ինչպե՞ս ստացվեց համագործակցությունը: -ՙՆաիրի՚ կվինտետի հետ ծանոթացել եմ տարիներ առաջ՝ Երևանում և միասին համերգներ ենք ունեցել: Իսկ այս տարի ամռանը հանդես եկանք Փարիզում նույն այն ծրագրով, որ ներկայացրինք Երևանում և Ստեփանակերտում: Եվ շատ ջերմ ընդունելության արժանացանք: Այդ հաջողությունից գաղափար ծնվեց` նույն համերգային ծրագիրը բերել Երևան: Չէինք կարող ծրագիրն Արցախ չբերել, քանի որ արմատներիս կեսը Ղարաբաղից է: -Մանկո՞ւց էիք երազում երգչուհի դառնալ: -Չէի ասի, որ հատուկ ձգտում, երազանք եղել է: Պարզապես այդպես է ստացվել: Ճիշտ է, երգում եմ վաղ մանկուց: Ծնողներս երաժիշտներ չեն: Բայց մեծ երաժշտասերներ են եղել: Հայրս շատ էր սիրում երաժշտությունը: Սիրողական մակարդակով նվագում էր մի քանի գործիքների վրա: Մայրս շատ լավ լսողություն ունի, մեծ տեղեկություն երաժշտության մասին: Եվ այնպես ստացվեց, որ միակ պրոֆեսիոնալ երաժիշտն ընտանիքում ես եմ: -Շարականների յուրատիպ Ձեր կատարումներն ինչպե՞ս են գնահատվում մասնագետների կողմից: -Նույնիսկ այդ ժանրը չսիրող մարդիկ հավանում են: Իսկ պրոֆեսիոնալները, կարելի է ասել, գրեթե չեն ընդունում: Դա կարելի է հասկանալ: Բայց այսօր աշխարհը գնում է առաջ` փնտրելով նոր ուղիներ, նոր մեկնաբանություններ: Երաժիշտների որոշ շրջանում խնդիր կա այդ երգերի կատարման մեկնաբանման հարցում: Սակայն, կարծում եմ, դա չի խոչնդոտում երգերն այդ տարածելու, քարոզելու գործում: Չեմ ժխտում, կա խնդիր: Բայց, ի վերջո, երաժշտագետն իր կարծիքն է հայտնում, կատարողն էլ իր մեկնաբանությամբ մի այլ ճանապարհ է բացում: Անշուշտ, գրագետ, պրոֆեսիոնալ կատարողի մասին է խոսքը: Ես բնօրինակից բացարձակապես չեմ շեղվում: Բայց այսօր այն, ինչ լսեցիք կվինտետի կատարմամբ, դա Ռուբեն Ալթունյանի մշակումներն են: Այնքան հարուստ է հնչում երգը, որ ինքնաբավ է առանց որևէ նվագակցության: Բայց կան գործիքայինների համար մշակումներ: Իմիջիայլոց, ծրագիրը ամբողջությամբ գրվել է Ֆրանսիայում: Պատվերն արվել է բարձրպրոֆեսիոնալ երաժիշտ Հայկ Դավթյանի կողմից: Դա էլ է տարբերակ, որը, կարծում եմ, նույնպես ապրելու իրավունք ունի: -Ձեր կատարումը կարելի է անվանել մեկ երգչի ներկայացում: Չե՞ք մտածում նման թատրոն հիմնելու ուղղությամբ: -Շնորհակալ եմ, որ նկատել եք: Ես ձգտում եմ, որ լինի բնական մեկնաբանություն: Երգն ինքը ամբողջական մի կերպար է իրենից ներկայացնում, և այդ կերպարը պետք է փոխանցել հանդիսատեսին: Պետք է ասեմ` կամերային ժանրն ինքնին ապահովում է նման իրավիճակ: Եվ կամերային երաժշտության համերգի ողջ ընթացքում պետք է կարողանաս ներկայացնել զանազան կերպարներ: -Եվ Դուք, փաստորեն, այդ երգ-ներկայացումների հեղինա՞կն եք: -Այս անգամ համերգային ծրագրի հեղինակը Հայկ Դավթյանն է եղել, երգերի մեկնաբանումն էլ իր կողմից ծրագրածի համատեքստում է կատարվել: Ինքս անձամբ շատ հավանեցի և մեծ հաճույքով եմ կատարում: Իսկ ընդհանրապես իմ ծրագրերը կազմելիս միշտ անդրադառնում եմ մեկ դերասանի թատրոնին: Սովորաբար մեկ ժամից ավել չեն տևում իմ մենահամերգները, երգերն էլ, մեկ լեյտմոտիվով իրար հետ կապված, փոխարինվում են մեկը մյուսով: -Անդրադառնանք համերգի թեմային: Հավատու՞մ եք, որ հայ-թուրքական հաշտեցում կարող է տեղի ունենա: -Մեզանից է կախված: Ես էլ եմ հաճախ քննում իմ մեջ այդ հարցը: Եվ կարծում եմ` պետք չէ անվերջ լացել, տխրել, զոհի կերպար ընդունել: Մենք այսօր խնդիրներ ունենք, որ կարող ենք ինքներս շտկել և աշխարհին ներկայանալ մեկ այլ դեմքով, այնպիսի, որ աշխարհն ինքը խոնարհվի: Ոչ միայն մշակույթի իմաստով եմ ասում: Հենց առօրյայի վերաբերյալ եմ ասում. փողոցները մաքուր պահենք, իրար նկատմամբ ուշադիր լինենք, յուրաքանչուրս իր գործն ամենաբարձր մակարդակով կատարի… -Ի՞նչ է մեզանում պակասում անել այդ ամենը: -Սերը: Մենք այսօր պետք է շատ ավելի միմյանց կարիքը զգանք, սիրենք մեր հայրենիքը: Եթե այդ զգացմունքով մենք ապրենք, եթե տիրոջ զգացումը մեր մեջ ամուր ու հստակ նստած լինի, այդ ժամանակ մենք հզորագույն ուժ կլինենք: Դա եմ այսօր շատ կարևորում:

Սուսաննա ԲԱԼԱՅԱՆ