[ARM]     [RUS]     [ENG]

ՆԱԽԱԳԱՀԻ ԱՇԽԱՏԱԿԱԶՄԻ, ԱԺ-Ի, ԴԱՏԱԿԱՆ ՄԱՐՄԻՆՆԵՐԻ 2021թ. ԲՅՈՒՋԵՆ

Զարինե Մայիլյան

 Հուն­վա­րի 19-ի ԱԺ նիս­տի աշ­խա­տանք­նե­րը շա­րու­նակ­վե­ցին օր­վա երկ­րորդ կե­սին։ Քն­նարկ­վե­ցին նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մի, ԱԺ-ի, դա­տա­կան մար­մին­նե­րի 2021թ. բյու­ջեով նա­խա­տե­սած հատ­կա­ցում­նե­րը։

ԱՀ նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մի ղե­կա­վար Ար­տակ Բեգ­լա­րյանն իր զե­կույ­ցում ներ­կա­յաց­րեց նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մի 2021թ. բյու­ջեի նա­խա­գի­ծը, ո­րով նա­խա­տես­ված է 642մլն 85 հա­զար դրամ. այն 2020թ. բյու­ջեի հա­մե­մատ ա­ճել է 22մլն 855 հա­զար դրա­մով՝ պայ­մա­նա­վոր­ված աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դի բարձ­րաց­մամբ։ Մնա­ցած ծախ­սե­րի ա­ռու­մով որևէ փո­փո­խու­թյուն չի ե­ղել։ Աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դի բարձ­րա­ցումն էլ պայ­մա­նա­վոր­ված է ե­ղել դրույ­քա­չա­փե­րի բնա­կա­նոն ա­ճով և ո­րոշ հաս­տիք­նե­րի ա­վե­լաց­մամբ։ Ե­թե նա­խորդ տա­րի ե­ղել է 127, այս տար­վա հուն­վա­րի 1-ի դրու­թյամբ դար­ձել է 130 հաս­տիք։ Նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մին նա­խա­տես­ված 642մլն 85 հա­զար դրա­մի բյու­ջեում նե­րառ­ված չեն նա­խա­գա­հի վե­րահս­կո­ղա­կան ծա­ռա­յու­թյան շուրջ 167մլն դրա­մի ծախ­սե­րը։ Աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դին նա­խա­տես­վել է 536մլն 619 հա­զար դրամ, է­ներ­գե­տիկ ծախ­սե­րին՝ 30մլն 329 հա­զար, կա­պի՝ 13մլն 228 հա­զար, գոր­ծուղ­ման ծախ­սե­րին՝ 12մլն դրամ և այլն։ Պատ­գա­մա­վոր­նե­րը ներ­կա­յաց­ված բյու­ջեի մա­սով ո­րո­շա­կի ճշգր­տում­ներ պա­հան­ջե­ցին։ Ըստ Ա. Բեգ­լա­րյա­նի` նա­հա­գա­հի վե­րահս­կո­ղա­կան ծա­ռա­յու­թյու­նը տա­րես­կզ­բից է տե­ղա­փոխ­վել նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազմ՝ պայ­մա­նա­վոր­ված պե­տա­կան վե­րահս­կո­ղա­կան ծա­ռա­յու­թյան վե­րա­կազ­մա­կերպ­մամբ. այն դար­ձել է նա­խա­գա­հի վե­րահս­կո­ղա­կան ծա­ռա­յու­թյուն։ Նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մին հատ­կաց­ված բյու­ջեն նա­խորդ տար­վա հա­մե­մատ ա­ճել է շուրջ 23 մի­լիո­նով՝ պայ­մա­նա­վոր­ված հաս­տիք­նե­րի և դրույ­քա­չա­փե­րի բնա­կա­նոն ա­ճով։ Ըստ Ա. Բեգ­լա­րյա­նի՝ խնա­յո­ղու­թյուն­նե­րի հաշ­վին 2020թ. ըն­թաց­քում փո­փոխ­վել է հաս­տի­քա­ցու­ցա­կը, որն էլ ար­տա­ցոլ­վել է 2021թ. բյու­ջեի նա­խագ­ծում։ Ռազ­մա­կան դրու­թյամբ պայ­մա­նա­վոր­ված` նա­խա­տես­վել են նաև այլ ծախ­սեր։ Նա հա­վաս­տիաց­րեց, որ հետևո­ղա­կան է լի­նե­լու ոչ նպա­տա­կա­յին ու ոչ էա­կան ծախ­սե­րը բա­ցա­ռե­լու և հնա­րա­վոր խնա­յո­ղու­թյուն­ներ ա­նե­լու հա­մար։ Դա վե­րա­բե­րում է է­ներ­գե­տիկ, կա­պի և այլ­նի ծախ­սե­րին։

ԱՀ ԱԺ աշ­խա­տա­կազ­մի ղե­կա­վար Ռ. Ղահ­րա­մա­նյանն ի­րա­զե­կեց, որ 2021թ. Ազ­գա­յին Ժո­ղո­վին նա­խա­տես­ված է 682մլն 4500 դրա­մի բյու­ջե։ 2020թ. հատ­կաց­վել էր 656մլն 132 հա­զար դրամ և հա­մե­մա­տա­կան ա­ճը կազ­մել է 25մլն 871 հա­զար։ Նշյալ ա­ճը պայ­մա­նա­վոր­ված է աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դի ա­վե­լաց­մամբ՝ կապ­ված օ­րեն­քով սահ­ման­ված կար­գով պե­տա­կան ծա­ռա­յող­նե­րի աշխատավարձի գոր­ծա­կից­նե­րի բնա­կա­նոն ա­ճի հետ։ Աշ­խա­տան­քի վար­ձատ­րու­թյան հոդ­վա­ծով 2021թ. նա­խա­տես­վում է 563մլն 879 հա­զար դրամ՝ 2020թ. 538 մլն 7300 դրա­մի դի­մաց։ ԱԺ պահ­պան­ման ծախ­սերն ըստ մյուս հոդ­ված­նե­րի գրե­թե մնա­ցել են ան­փո­փոխ. է­ներ­գե­տիկ ծա­ռա­յու­թյուն­ներ՝ 10մլն դրամ, կո­մու­նալ ծա­ռա­յու­թյուն­ներ՝ 964 հա­զար դրամ, կա­պի ծա­ռա­յու­թյուն­ներ՝ 10մլն 466 հա­զար դրամ, ա­պա­հո­վագ­րա­կան ծախ­սեր՝ 250 հա­զար դրամ, գույ­քի և սար­քա­վո­րում­նե­րի վար­ձա­կա­լու­թյուն՝ 39մլն 600 հա­զար դրամ, ներ­քին գոր­ծու­ղում­ներ՝ 7մլն դրամ, վար­չա­կան ծա­ռա­յու­թյուն­ներ՝ 190 հա­զար դրամ, հա­մա­կարգ­չա­յին ծա­ռա­յու­թյուն­ներ՝ 710 հա­զար դրամ, աշ­խա­տա­կազ­մի մաս­նա­գի­տա­կան զար­գաց­ման ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րի մա­սով՝ 1մլն դրամ, կա­ռա­վար­չա­կան ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րի ա­ռու­մով՝ 500 հա­զար դրամ և այլ ծախ­սեր։ Ընդ­հա­նուր առ­մամբ՝ 2021թ. բյու­ջեով նա­խա­տես­ված հատ­կա­ցում­նե­րը, ըստ Ռ. Ղահ­րա­մա­նյա­նի, հնա­րա­վո­րու­թյուն կտան ա­պա­հո­վե­լու ԱԺ-ի բնա­կա­նոն գոր­ծու­նեու­թյու­նը։
ԱԺ նա­խա­գահ Ա. Թով­մա­սյա­նը վր­դով­մունք ար­տա­հայ­տեց ա­մեն տա­րի մաս­նա­գի­տա­կան զար­գաց­ման ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րի մա­սով հատ­կաց­վող 1մլն դրա­մի կա­պակ­ցու­թյամբ, քա­նի որ նշյալ գոր­ծա­ռույթ­նե­րը չեն ի­րա­կա­նաց­վում և մա­նա­վանդ պա­տե­րազ­մից հե­տո նման ծա­ռա­յու­թյուն կազ­մա­կեր­պե­լը, հատ­կա­պես մաս­նա­գի­տա­կան դա­սըն­թաց­նե­րի պատ­րաստ­ման ա­ռու­մով, ոչ միայն տե­ղին չէ, այլև ա­նի­մաստ ծախս է։ Բա­ցի դրա­նից, նա ա­ռա­ջար­կեց ՙԱր­մե­նիա՚ հյու­րա­նո­ցի տնօ­րի­նու­թյան հետ պայ­մա­նա­վոր­վել պատ­գա­մա­վոր­նե­րին հատ­կաց­վող սե­նյակ­նե­րի վար­ձավ­ճա­րի գի­նը կր­ճա­տել 50 տո­կո­սով։ Ի դեպ, 1 սե­նյա­կի վար­ձավ­ճա­րը 100 հա­զար դրամ է։ Եվ ընդ­հա­նուր առ­մամբ վճար­վում է 39 մլն դրամ։ Պետք է կնք­վի նոր պայ­մա­նա­գիր, որ­պես­զի տն­տես­վեն բյու­ջեի գու­մար­նե­րը։
ԱՀ նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մի կա­ռա­վա­րու­թյան գոր­ծե­րի կա­ռա­վար­չու­թյան պետ Ա. Լա­զա­րյա­նը ներ­կա­յաց­րեց ԱՀ նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մի կա­ռա­վա­րու­թյան գոր­ծե­րի կա­ռա­վար­չու­թյան պահ­պան­ման ծախ­սե­րը, ո­րոնք նա­խա­տես­ված են 355մլն 445 հա­զար դրա­մի չա­փով։ 2020թ. բյու­ջեի 380մլն 664 հա­զար դրա­մի հա­մե­մատ այն նվա­զել է շուրջ 25մլն 220 հա­զար դրա­մով։ Ծախ­սե­րի նվա­զու­մը Ա. Լա­զա­րյա­նը հիմ­նա­կա­նում պայ­մա­նա­վո­րեց աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դի նվազ­մամբ։ Ներ­կա­յա­ցուց­չա­կան ծախ­սե­րը ևս նվա­զել են 50 տո­կո­սով կամ 1մլն դրա­մով, իսկ կա­պի ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րի­նը՝ 330 հա­զար դրա­մով։ Մնա­ցած ծախ­սա­յին հոդ­ված­նե­րում 2020թ.-ի հա­մե­մատ փո­փո­խու­թյուն չի կա­տար­վել։ Ծախ­սե­րի նա­խա­հաշ­վի գե­րակ­շիռ մա­սը՝ շուրջ 77 տո­կո­սը կամ 273մլն դրա­մը կազ­մում է աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դը։ Նա­խա­գա­հի աշ­խա­տա­կազ­մի կա­ռա­վա­րու­թյան գոր­ծե­րի կա­ռա­վար­չու­թյունն այս տա­րի նա­խա­տե­սում է ի­րա­կա­նաց­նել 2 ծրագ­րա­յին մի­ջո­ցա­ռում՝ պատ­վի­րա­կու­թյուն­նե­րի ըն­դու­նե­լու­թյուն` 402 մլն 596 հա­զար դրա­մի չա­փով, ո­րը 2020թ . հա­մե­մատ ա­վե­լա­ցել է շուրջ 42 մլն դրա­մով, մյու­սը` ՙՊե­տա­կան ա­ջակ­ցու­թյուն սպա­սար­կում՚ ՊՈԱԿ-ի ծրա­գի­րը՝ 94 մլն դրա­մի չա­վով, ո­րը 2020թ. հա­մե­մատ ա­վե­լա­ցել է շուրջ 2 մլն 600 հա­զար դրա­մով։ Ծախ­սե­րի ա­ճը պայ­մա­նա­վոր­ված է այդ կա­ռույց­նե­րի աշ­խա­տա­կից­նե­րի հա­մար 2020թ. երկ­րորդ կի­սա­մյա­կից սահ­ման­ված հա­վե­լավ­ճար­նե­րով։
ԱՀ բարձ­րա­գույն դա­տա­կան խոր­հր­դի նա­խա­գահ Գ. Գրի­գո­րյանն իր զե­կույ­ցում նշեց, որ Ար­ցա­խի դա­տա­կան հա­մա­կար­գի հա­մար նա­խա­տես­ված բյու­ջեի 88 տո­կո­սը աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոնդն է, մնա­ցած ծախ­սե­րը նա­խա­տես­ված են դա­տա­կան հա­մա­կար­գի բնա­կա­նոն գոր­ծու­նեու­թյան հա­մար։ Ընդ­հա­նուր առ­մամբ դա­տա­կան հա­մա­կար­գի պահ­պան­ման ծա­սե­րը կազ­մում են 647 մլն 804 հա­զար դրամ, ո­րը 2020թ. բյու­ջեի՝ 648 մլն 446 հա­զա­րի հա­մե­մատ նվա­զել է 0,1 տո­կո­սով։
ԱՀ գլ­խա­վոր դա­տա­խա­զու­թյան բյու­ջեի վե­րա­բե­րյալ ման­րա­մաս­նեց գլ­խա­վոր դա­տա­խա­զի տե­ղա­կալ Ա. Ա­վա­գյա­նը։ Նրա պար­զա­բան­մամբ՝ այս տա­րի նա­խա­տես­վել է 562մլն 958 հա­զար դրամ, ին­չը 2020թ. հա­մե­մատ ա­վե­լա­ցել է 1 մլն 69 հա­զա­րով։ Դա պայ­մա­նա­վոր­ված է աշ­խա­տա­վար­ձե­րի բնա­կա­նոն ա­ճի հետ, ինչ­պես նաև պա­հուս­տա­յին ֆոն­դի ա­վե­լաց­մամբ։ Մնա­ցած ծախ­սե­րը մնում են ան­փո­փոխ։
ԱՀ ար­դա­րա­դա­տու­թյան նա­խա­րար Կ. Դա­նիե­լյանն ի­րա­զե­կեց, որ նա­խա­րա­րու­թյան աշ­խա­տա­կազ­մի բնա­կա­նոն գոր­ծու­նեու­թյունն ա­պա­հո­վե­լու հա­մար 2021թ. պե­տա­կան բյու­ջեով նա­խա­տես­վել է 386 մլն 638 հա­զար դրամ, ո­րից 350 մլն 597հա­զա­րը կամ 90,6 տո­կո­սը կազ­մում է աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դը։ Նա­խորդ տար­վա հա­մե­մատ ծախ­սերն ա­ճել են 12մլն 841 հա­զա­րով կամ 3,33 տո­կո­սով։ Նա­խա­հաշ­վի ա­վե­լա­ցու­մը նա­խա­րա­րը պայ­մա­նա­վո­րեց աշ­խա­տա­վար­ձի ֆոն­դի բնա­կա­նոն ա­ճի, այ­սինքն սահ­ման­ված գոր­ծա­կից­նե­րի փո­փո­խու­թյան ա­վե­լա­ցում­նե­րով։ Մյուս հոդ­ված­նե­րով ծախ­սե­րը չեն ա­ճել, ո­րոշ դեպ­քե­րում էլ կա­տար­վել են նաև խնա­յո­ղու­թյուն­ներ։ Կր­ճատ­վել են ներ­կա­յա­ցուց­չա­կան ծախ­սե­րը, նաև ո­րոշ հաս­տիք­ներ։
Նիս­տի ըն­թաց­քում պատ­գա­մա­վոր­նե­րը ներ­կա­յաց­րին հար­ցադ­րում­ներ նշյալ ո­լորտ­նե­րի հատ­կա­ցում­նե­րի մա­սով։