[ARM]     [RUS]     [ENG]

ԱՐ­ՑԱ­ԽԻ Է­ՆԵՐ­ԳԵ­ՏԻ­ԿԱՆ՝ Ա­ՌԱՆ­ՁԻՆ ԳՐ­ՔՈՎ

Լույս է տե­սել Հայ­կա­կան է­ներ­գե­տի­կա­կան ա­կա­դե­միա­յի հիմ­նա­դիր, նա­խա­գահ, բազ­մա­թիվ ա­կա­դե­միա­նե­րի ան­դամ Ստե­փան Պա­պի­կյա­նի ՙԱր­ցա­խի է­ներ­գե­տի­կան՚ մե­նագ­րու­թյու­նը` 150 էջ ծա­վա­լով, ո­րից 16-ը գու­նա­վոր լու­սան­կար­նե­րով։ Այն հե­ղի­նա­կի եր­կար տա­րի­նե­րի աշ­խա­տան­քի ար­դյունքն է։ Մե­նագ­րու­թյունն իր բնույ­թով ե­զա­կի է, ու­նի գի­տա­կան ար­ժեք։

Գր­քում ներ­կա­յաց­վում է Ար­ցա­խի է­ներ­գե­տի­կա­յի պատ­մու­թյու­նը` սկզբ­նա­վո­րու­մից մինչև մեր օ­րե­րը։ Բեր­ված են հա­րուստ տե­ղե­կատ­վա­կան տվյալ­ներ և վեր­լու­ծու­թյուն­ներ` կապ­ված Ար­ցա­խի է­ներ­գե­տի­կա­յի տար­բեր ճյու­ղե­րի զար­գաց­ման հետ։ Գր­քում տեղ է գտել նաև Ար­ցա­խի գա­զա­մա­տա­կա­րար­ման հա­մա­կար­գե­րի վե­րա­բե­րյալ տե­ղե­կատ­վու­թյուն։ Տր­վում են նաև Ար­ցա­խի Հան­րա­պե­տու­թյան է­ներ­գե­տի­կա­յի զար­գաց­ման հե­ռան­կար­նե­րը։
Գր­քի պա­տաս­խա­նա­տու խմ­բա­գիրն է ՀՀ ԳԱԱ թղ­թա­կից ան­դամ, տն­տե­սա­գի­տու­թյան դոկ­տոր, պրո­ֆե­սոր, ՀՀ ԳԱԱ Մ. Քո­թա­նյա­նի ան­վան տն­տե­սա­գի­տու­թյան ինս­տի­տու­տի տնօ­րեն Վլա­դի­միր Հա­րու­թյու­նյա­նը։ Տպագր­վել է ՀՀ ԳԱԱ Մ. Քո­թա­նյա­նի ան­վան տն­տե­սա­գի­տու­թյան ինս­տի­տու­տի գիտ­խոր­հր­դի ո­րոշ­մամբ և Հայ­կա­կան է­ներ­գե­տի­կա­կան ա­կա­դե­միա­յի գիտ­խոր­հր­դի ե­րաշ­խա­վո­րու­թյամբ։ Գրա­խոս­ներ՝ տ.գ.դոկ­տոր, պրո­ֆե­սոր Ռո­բերտ Սա­րի­նյան և տ.գ.թ. Հայկ Մար­կո­սյան։
-Անհ­րա­ժեշտ է մշա­կել Ար­ցա­խի Հան­րա­պե­տու­թյան է­ներ­գե­տի­կա­յի զար­գաց­ման կար­ճա­ժամ­կետ և եր­կա­րա­ժամ­կետ գի­տա­կա­նո­րեն հիմ­նա­վոր­ված ծրա­գիր՝ հաշ­վի առ­նե­լով բո­լոր մար­տահ­րա­վեր­նե­րը։ Այն անխ­զե­լիո­րեն պետք է կապ­ված լի­նի ՀՀ-ում մշակ­ված հա­ման­ման ծրագ­րի հետ,- նշում է հե­ղի­նա­կը` Ստ.Պա­պի­կյա­նը, ով ա­ռա­ջար­կում է Ար­ցա­խի Հան­րա­պե­տու­թյան հա­մար մշա­կել է­ներ­գե­տիկ դի­վա­նա­գի­տու­թյուն։
Գիր­քը նա­խա­տես­ված է ոչ միայն գիտ­նա­կան­նե­րի, ու­սա­նող­նե­րի, այլ նաև բնա­գա­վա­ռի մաս­նա­գետ­նե­րի հա­մար։ Տպա­քա­նա­կը՝ 100 օ­րի­նակ։
Ս. Պա­պի­կյա­նը հե­ղի­նա­կել է ա­վե­լի քան 200 գի­տա­կան աշ­խա­տու­թյուն, ո­րոնք առ­նչ­վում են ջեր­մա­մա­տա­կա­րար­ման և գա­զա­մա­տա­կա­րար­ման հա­մա­կար­գե­րին, գա­զա­տուր­բի­նա­յին կա­յանք­նե­րին, ՋԷԿ-ե­րին և ԱԷԿ-նե­րին, ՀԷԿ-ե­րին, կաթ­սա­յատ­նե­րի ռե­ժի­մա­յին, է­կո­լո­գիա­կան, ինչ­պես նաև է­ներ­գե­տի­կա­յի պատ­մու­թյան հար­ցե­րին։
Ար­ցա­խի Հան­րա­պե­տու­թյան է­ներ­գե­տի­կա­յի զար­գաց­ման գոր­ծում ու­նե­ցած ակ­նա­ռու ներ­դր­ման հա­մար 2017թ. Ար­ցա­խի Հան­րա­պե­տու­թյան նա­խա­գա­հի կող­մից պարգևատր­վել է ՙԵ­րախ­տա­գի­տու­թյուն՚ մե­դա­լով։
Հարկ է նշել, որ Ար­ցա­խում մինչև 1920 թվա­կա­նը շա­հա­գործ­վում էր 30 ԿՎտ հզո­րու­թյամբ հիդ­րոէ­լեկտ­րա­կա­յան։ Այն գտն­վում էր Շու­շի քա­ղա­քի մոտ։
Ըստ հե­ղի­նա­կի` ցան­կա­լի կլի­ներ, որ­պես­զի գիր­քը սեղ­մագ­րի ձևով հրա­տա­րակ­վեր նաև այլ լե­զու­նե­րով։

ՙԱԱ՚